តុលាការ​ខេត្ត​បាត់ដំបង​កោះ​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​៦​នាក់​បន្ថែម​ទៀត​កើន​ដល់​៣២​នាក់

ដោយ វ៉ែន សុមេធ
2019-05-11
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
ទិដ្ឋភាព​សកម្មជន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ទៅ​ឃ្លាំមើល​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​ចូល​បំភ្លឺ​នៅ​មុខ​សាលា​ដំបូង​ខេត្ត​បាត់ដំបង ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី៨ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ២០១៩។
ទិដ្ឋភាព​សកម្មជន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ទៅ​ឃ្លាំមើល​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​ចូល​បំភ្លឺ​នៅ​មុខ​សាលា​ដំបូង​ខេត្ត​បាត់ដំបង ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី៨ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ២០១៩។
រូប៖ ពលរដ្ឋ​ផ្ដល់​ឱ្យ

តុលាការ​ខេត្ត​បាត់ដំបង ចេញ​ដីកា​កោះហៅ​មន្ត្រី​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ដែល​របប​ក្រុងភ្នំពេញ រំលាយ​ចោល​ចំនួន ៦​នាក់​បន្ថែម​ទៀត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​ឧសភា ដែល​សរុប​កើន​ឡើង​ដល់ ៣២​នាក់​ហើយ។ មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង និង​មន្ត្រី​សិទ្ធិមនុស្ស​យល់ថា ចំណាត់​ការ​របស់​តុលាការ​នេះ គឺជា​រឿង​នយោបាយ និង​មានបំណង​បំបាក់​ស្មារតី​ពួកគេ កុំ​ឱ្យ​បន្ត​គាំទ្រ​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ​តទៅទៀត។

មន្ត្រី និង​សមាជិក​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ​ជាប់ឆ្នោត​របស់​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ​នៅ​ខេត្ត​បាត់ដំបង សម្ដែង​​ការ​​ហួស​ចិត្ត​​ដែល​​តំណាង​​អយ្យការ​អម​សាលាដំបូង​ខេត្ត​បាត់ដំបងលោក ឈីន សុផុន និង​លោក គី ប៉ុណ្ណារ៉ា បាន​ចេញ​ដីកា​កោះហៅ​ទៅ​បំភ្លឺ​ជា​បន្ត​បន្ទាប់ ខណៈ​ដែល​ពួកគេ​អះអាង​ថា មិនបាន​ប្រព្រឹត្ត​អ្វី​ខុសច្បាប់​ទាល់តែសោះ។

ក្រុមប្រឹក្សា​ស្រុក​មោងឬស្សី​ជាប់ឆ្នោត​របស់​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ លោក អ៊ុត ជឿន ប្រាប់​អាស៊ីសេរី​ថា លោក​មានការ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​យ៉ាង​ខ្លាំង​ដែល​នៅ​សុខៗ ​ស្រាប់​មាន​មន្ត្រី​នគរបាល​យក​ដីកា​តុលាការ​ជូន​លោក ឱ្យ​ទៅ​បំភ្លឺ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៤ ខែ​ឧសភា ខាងមុខ។ លោក​អះអាង​ថា នឹង​ទៅ​បំភ្លឺ​តាម​ដីកាកោះ​ហៅ​នេះ ទោះបីជា​លោក​ដឹង​ថា វា​គឺជា​រឿង​នយោបាយ​ក្ដី៖ «ដីកា​នោះ​បញ្ជាក់​ថា ខ្ញុំ​បំពាន​សាលដីកា​តុលាការ​កំពូល ហើយ​ខ្ញុំ​មិនដែល​ធ្វើ​អ្វី​ខុសច្បាប់​សោះ​តាំងពី​គេ​រំលាយ​មក​នោះ គឺ​ខ្ញុំ​ទៅជា​ពលរដ្ឋ​ធម្មតា និង​រត់​តាក់ស៊ី​ដើម្បី​ចិញ្ចឹម​គ្រួសារ។ ខ្ញុំ​អត់​បាន​ទៅ​ប្រមូល​ផ្តុំ​ទីណា ​ឬ​ហៅ​នរណា​ទៅ​ប្រជុំ​ទីណា​ក្នុងនាម​ជា​នយោបាយ​អី​គឺ​អត់​ទេ​។​ បើ​ជួបជុំគ្នា​ក្នុងនាម​ជា​មិត្តភ័ក្ដិ ជួបជុំគ្នា បែក​គ្នា​ និង​សំណេះសំណាល​គ្នា​គឺ​មាន​តែ​មិនមែន​ជា​រឿង​នយោបាយ និង​គណបក្ស​នោះ​ទេ។ ការ​កោះហៅ​នេះ​ជា​រឿង​នយោបាយ​សុទ្ធសាធ»

លោក អ៊ុត ជឿន ឱ្យ​ដឹង​ថា នៅ​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១០ ឧសភា តុលាការ ក៏បាន​កោះហៅ​មេឃុំ​ជ្រៃ​ជាប់ឆ្នោត គឺ​អ្នកស្រី សេង រ័ត្នមុនី មេឃុំ​គារ​ជាប់ឆ្នោត លោក ឈរ សែលី ជំទប់​ទី​១ ឃុំ​របោះ​មង្គល លោក សេង ប៊ុនថន និង​សមាជិក​ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ​របោះ​មង្គល​ជាប់ឆ្នោត លោក ប៊ុន សារ៉េត រួម​ទាំង​អតីត​អនុប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ ស្រុក​មោងឬស្សី លោក លីន ស៊ីថ។

មេឃុំ​ជ្រៃ​ជាប់ឆ្នោត អ្នកស្រី សេង រ័ត្នមុនី ឱ្យ​អាស៊ីសេរី​ដឹង​ថា អ្នកស្រី​នឹង​ចូល​ទៅ​បំភ្លឺ​នៅ​តុលាការ​តាម​ដីកាកោះ ​ហើយ​អ្នកស្រី​មិន​មាន​អារម្មណ៍​ភ័យខ្លាច​នោះ​ទេ ព្រោះ​អ្នកស្រី​មិនបាន​ធ្វើ​អ្វី​ខុសច្បាប់​នោះ​ឡើយ៖ «ឆ្ងល់​ដែរ​នៅផ្ទះ​សុខៗ ហើយ​ជា​ស្ត្រី​សាមញ្ញ​ធម្មតា​ម្នាក់​ដែល​ក្រោយពី​គេ​រំលាយ​អស់​ទៅ គឺ​យើង​ជា​ស្ត្រី​មេផ្ទះ​ដាំបាយ​ឱ្យ​ប្ដី និង​កូន​ញាំ​សោះ ស្រាប់តែ​គេ​មក​ឱ្យ​ដីកា​កោះហៅ​អ៊ីចឹង គឺ​ដូចជា​ឆ្ងល់​ដែរ ហួសចិត្ត​ដែរ។ អ្វី​ដែល​យើង​ធ្វើ​គឺជា​សិទ្ធិ​សេរីភាព​របស់​យើង​ក្នុងនាម​ជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​។​អត់​ភ័យ​ផង​ព្រោះ​ខ្ញុំ​អត​មាន​កំហុស​អី​ផង»

អាស៊ីសេរី​មិន​អាច​សុំ​ការ​ឆ្លើយ​តប​ពី​អ្នកនាំពាក្យ​និង​ជា​ព្រះរាជ​អាជ្ញារង​អម​សាលាដំបូង​ខេត្ត​បាត់ដំបូង​គឺ​លោក ហេង លុយ បានទេ ដោយ​ទូរស័ព្ទ​ចូល​ជា​ច្រើនតែ​គ្មាន​អ្នកទទួល។ ចំណែក​ប្រធាន​លេខាធិការដ្ឋាន​រដ្ឋបាល​សាលាដំបូង​ខេត្ត​បាត់ដំបង គឺ​អ្នកស្រី ទៀង សំបូរ អះអាង​ថា មិន​បាន​ដឹង ករណី​នេះ​ទេ ដោយសារ​ជាប់រវល់​សិក្ខាសាលា​នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ៖ «ខ្ញុំ​មិន​ដឹង​ឆ្លើយ​ថា ម៉េច​បើ​ខ្ញុំ​មិនបាន​សួរ​គេ និង​មិនបាន​ចូល​កន្លែងធ្វើការ​ផង។ ខ្ញុំ​ជាប់​សិក្ខាសាលា​ម្សិលមិញ​ហើយ​មកវិញ​ចូល​ពេទ្យ​មើល​កូន​ឈឺ​រហូត»

គិត​ត្រឹម​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​ឧសភា សាលាដំបូង​ខេត្ត​បាត់ដំបង បាន​កោះហៅ​មេឃុំ​ចៅសង្កាត់​សមាជិក​ក្រុម​ប្រឹក្សាឃុំ​សង្កាត់ ស្រុក ក្រុង​និង​ក្រុមប្រឹក្សា​ខេត្ត​បាត់ដំបង គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ចំនួន ៣២​នាក់​ហើយ ឱ្យ​ចូល​បំភ្លឺ​នៅ​តុលាការ​ចាប់​តាំង​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៨ ឧសភា​មក ក្នុង​នោះ​មាន​មន្ត្រី​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ ១១​នាក់​ហើយ​បាន​ចូល​បំភ្លឺ​រួច។

មន្ត្រី​សម្របសម្រួល​អង្គការ​ លីកាដូ (Licadho) ប្រចាំ​ខេត្ត​បាត់ដំបង លោក អ៊ិន គង់ជិត ប្រាប់​អាស៊ីសេរី​ថា ការ​កោះ​ហៅ​ទៅ​បំភ្លឺ​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ​នេះ ព្រោះ​តំណាង​អយ្យការ​ចង់​ប្រមូល​ព័ត៌មាន​បឋម បន្ទាប់ពី​សង្ស័យ​ថា មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​ទាំងនោះ បាន​ទៅ​ជួបជុំគ្នា​ហូប​នំ​បញ្ចុក​នៅផ្ទះ កញ្ញា ស៊ិន ចាន់ពៅរ៉ូហ្សេត ក្នុង​បំណង​គាំទ្រ​លោក​សម រង្ស៊ី ជា​ប្រធាន​ស្តីទី​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ និង​មាន​បំណង​ប្រឆាំង​សាលដីកា​រំលាយ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ។ លោក​យល់ថា បើ​ទោះ​បី​ជា​មន្ត្រី គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ​ទាំងនោះ ទៅ​ជួបជុំ​ហូប​នំ​បញ្ចុក​និង​បាន​បញ្ចេញមតិ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​គណបក្ស សង្គ្រោះ​ជាតិ​ក្ដី គឺ​គ្មាន​អ្វី​ខុសច្បាប់​ទេ ដូច្នេះ​តុលា​ការគួរ​ទម្លាក់​សំណុំ​រឿង​នេះ​ឥត​ចាត់ការ​។ លោក​បន្ត​ថា ប្រសិនបើ​តុលាការ​នៅតែ​បន្ត​ចំណាត់​ការ​នេះ គឺ​នឹង​រង​ការ​ចោទ​ពី​មជ្ឈដ្ឋាន​ទូទៅ​ថា កំពុង​ប្រើប្រាស់​ប្រព័ន្ធ​តុលាការ​ជា​ឧបករណ៍​នយោបាយ ​ដើម្បី​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា៖ «វា​អត់​មាន​ប្រឆាំង​ទៅ​នឹង​សាលដីកា​តុលាការ​កំពូល​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៦ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​២០១៧ទេ ព្រោះ​នៅ​ក្នុង​សាលដីកា​នោះ​មាន​ចំណុច​សំខាន់​ពីរ។ ទី​១ រំលាយ​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ ហើយ​ទី​២ ការ​ហាមឃាត់​មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ​១១៨​រូប មិន​ឱ្យ​ធ្វើ​នយោបាយ។ អ៊ីចឹង​ពួកគាត់​នៅ​មូលដ្ឋាន​នេះ​មិន​មាន​ឈ្មោះ​ក្នុង​បញ្ជី​ហាមឃាត់​ធ្វើ​នយោបាយ​ទេ។ គាត់​គ្រាន់តែ​មក​ហូប​នំ​បញ្ចុក​លក្ខណៈ​រប៉េះរប៉ោះ និង​នឹករលឹក​គណបក្ស​ដែល​បាត់បង់ និង​រំលឹក​អនុស្សាវរីយ៍​ដែល​គាត់​ធ្លាប់​ធ្វើការ​ជាមួយគ្នា​ដែល​បែក​គ្នា​យូរហើយ​នោះ ដូច្នេះ​សកម្មភាព​របស់​គាត់​គឺជា​ការ​បញ្ចេញ​មតិស្រប​តាម​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា»

លោក អ៊ិន គង់ជិត ព្រួយបារម្ភ​ដែរ​ថា ចំណាត់ការ​នេះ​នឹង​កាន់តែ​បន្ថែម​បន្ទុក​ឱ្យ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ពិចារណា​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​លើ​កម្ពុជា ជាពិសេស​ ការ​ផ្ដាច់​ប្រព័ន្ធ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ​ EBA ព្រោះ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ តែងតែ​ស្នើសុំ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល ស្ដារ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា​ឡើងវិញ។

ចំណាត់ការ​របស់​តុលាការ​ខេត្ត​បាត់ដំបង​នេះ ​គឺ​បន្ទាប់ពី​មេដឹកនាំ​របប​ក្រុងភ្នំពេញ​លោក ​ហ៊ុន សែន ធ្លាប់​បាន​ប្រកាស​ជា​បន្តបន្ទាប់​ថា លោក​នឹង​តាម​កម្ទេច​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​មិន​ឱ្យ​មានជីវិត​ឡើយ ​ប្រសិនបើ​អន្តរជាតិ​ហ៊ាន​ដាក់​គំនាប​សេដ្ឋកិច្ច​លើ​កម្ពុជា។ ជាពិសេស​លោក ហ៊ុន សែន ធ្លាប់​បាន​ចេញ​បញ្ជា​ឱ្យ​ចាប់​ដាក់គុក និង​ប្រើ​ហិង្សា​លើ​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​រូប​ណា ដែល​ហ៊ាន​ងើប​តវ៉ា និង​ចង់​រៀបចំ​គម្រោង​ទទួល​លោក សម រង្ស៊ី ឱ្យ​វិល​ត្រឡប់​មក​កម្ពុជា​វិញ។ ថ្មីៗ ​នេះ លោក ហ៊ុន សែន ក៏​បាន​​បញ្ជា​ឱ្យ​មន្ត្រី​របស់​ខ្លួន​គ្រប់គ្រង​សភាព​ការណ៍​ទូទាំង​ប្រទេស និង​អប់រំ​ពលរដ្ឋ​ឱ្យ​បាន​យល់ដឹង​អំពី​ផលវិបាក​នៃ​ការ​ផ្ដួល​រំលំ​របប​របស់​លោក​ដែរ។

នាយក​ប្រចាំ​តំបន់​អាស៊ី​នៃ​អង្គការ​ឃ្លាំមើល​សិទ្ធិមនុស្ស​អន្តរជាតិ​ យូមែន រ៉ៃត៍ វ៉ច្ឆ (Human Rights Watch) លោក ប្រ៊ែដ អាដាម (Brad Adams) ស្នើ​ឱ្យ​របប​លោក ហ៊ុន សែន បិទ​បញ្ចប់​យុទ្ធនាការ​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​ខាង​នយោបាយ ប្រឆាំង​​នឹង​គណបក្ស​​សង្គ្រោះ​ជាតិ ត​ទៅ​ទៀត ហើយ​ត្រូវ​ទម្លាក់​ចោល​ឱ្យ​អស់​នូវ​សំណុំរឿង​ដែល​មិន​សម​ទំនង​ទាំងឡាយ​នេះ។

ចំណែក​អង្គការ​សមាជិកសភា​អាស៊ាន​ដើម្បី​សិទ្ធិមនុស្ស ហៅ​កាត់​ថា (APHR) ក៏​បាន​ចេញ​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​ថ្កោលទោស​របប​លោក ហ៊ុន សែន ដែល​នៅតែ​កំណត់​មុខសញ្ញា និង​វាយប្រហារ​លើ​សមាជិក​គ​ណ​បក្ស​សង្គ្រោះជាតិ។ អង្គការ​អន្តរជាតិ​មួយ​នេះ ទាមទារ​ឱ្យ​មាន​ការបញ្ឈប់​ជាបន្ទាន់​នូវ​ការ​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​ទាំងឡាយ លើ​គណបក្សប្រឆាំង​ ដែល​​កំពុង​​រីក​រាល​ដាល​​ពេញ​​ប្រទេស​​កម្ពុជា៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល