សារ​សំខាន់​នៃ​ការ​បង្កើន​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន (Immune system)

ដោយ ម៉ៅ សុធានី
2020-03-26
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
អ្នក​ជំនាញ​សុខាភិបាល​កំពុង​បំពេញ​ការងារ​ក្នុង​មន្ទីរ​ពិសោធន៍​ជីវសាស្ត្រ។
អ្នក​ជំនាញ​សុខាភិបាល​កំពុង​បំពេញ​ការងារ​ក្នុង​មន្ទីរ​ពិសោធន៍​ជីវសាស្ត្រ។
រូប៖ ក្រសួង​សុខាភិបាល

ក្រុម​វេជ្ជបណ្ឌិត​ជំនាញ​សុខភាព លើក​ឡើង​ថា ការ​បង្កើន​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន (immune system) មាន​សារ​សំខាន់​ណាស់ ដើម្បី​ការពារ​ការ​ឆ្លង​បាក់តេរ៉ី (Bacteria) និង​មេរោគ​ផ្សេងៗ ដូច​ជា មេរោគ​សារកូវី២ (SARS-CoV2) នៃ​ជំងឺ​កូវិត-១៩ (Covid-19) ដែល​កំពុង​រាតត្បាត​យ៉ាង​ខ្លាំង​ក្នុង​ពិភព​លោក។

តើ​គេ​អាច​មាន​វិធី​អ្វី​ខ្លះ ដើម្បី​ជួយ​ពង្រឹង​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន?

ក្រុម​វេជ្ជបណ្ឌិត​វេជ្ជសាស្ត្រ​លើក​ឡើង​ថា វិធី​ងាយ​ស្រួល​បំផុត ដើម្បី​បង្កើន​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន (immune system) គឺ​តាម​រយៈ​ការ​បរិភោគ​អាហារ និង​ផ្លាស់ប្ដូរ​របៀប​របប​រស់​នៅ។ ការ​ផ្លាស់ប្តូរ​ទាំង​នោះ រួម​មាន បរិភោគ​អាហារ មាន​ជីវជាតិ​គ្រប់គ្រាន់ ដូចជា ត្រី បន្លែ និង​ផ្លែ​ឈើ​គ្រប់​មុខ ទទួលទាន​ដំណេក​ឲ្យ​បាន​គ្រប់គ្រាន់ ញ៉ាំ​ទឹក​ឲ្យ​បាន​ច្រើន ហាម​ជក់បារី កាត់​បន្ថយ​ការ​សេព​សុរា ឬ​គ្រឿង​ស្រវឹង ហាត់​ប្រាណ​ឲ្យ​បាន​ទៀងទាត់ ព្រម​ទាំង​កាត់​បន្ថយ ភាព​តានតឹង​ក្នុង​ចិត្ត (Stress) ជា​ដើម។

គេហទំព័រ​សុខភាព​នៃ​សកលវិទ្យាល័យ​ហាវ៉ាដ (Harward University) បាន​ចុះ​ផ្សាយ​អត្ថបទ​ស្ដីពី​វិធី​មួយ​ចំនួន ក្នុង​ការ​បង្កើន​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន (immune system) ឱ្យ​ខ្លាំង ដើម្បី​អាច​ទប់​ស្កាត់​ការ​ឆ្លង​មេរោគ និង​ជំងឺ​ផ្សេងៗ ដូច​ជា ជំងឺ​កូវិត-១៩ (Covid-19) ដែល​កំពុង​រាតត្បាត​ជា​សកល​នេះ។ បន្ថែម​ពី​ការ​បរិភោគ​អាហារ មាន​ជាតិ​ប្រូតេអ៊ីន (Protein) និង​ទទួលទាន​បន្លែ ផ្លែ​ឈើ​គ្រប់​មុខ ដែល​សម្បូណ៌​ទៅ ដោយ​អង់ទីអុកស៊ីដិន (Antioxidants) យើង​គ្រប់​គ្នា គួរ​តែ​ទទួលទាន​ជាតិ​វីតាមីន រួម​មាន​វីតាមីន អា (A) សេ (C) បេ៦ (B6) និង ដេ(D) ព្រម​ទាំង​ជាតិរ៉ែ ដួច​ជា ជាតិ​ស័ង្កសី (Zinc) និង​ជាតិ​ដែក (Iron) ជា​ដើម។

ចំណែកក្រុមវេជ្ជបណ្ឌិតជំនាញ នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​ប្រឆាំង​នឹង​ជំងឺ​ឆ្លង​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក (CDC) ក៏​បាន​ណែនាំ ៤ចំណុច​សំខាន់ៗ ដែរ គឺ​ទី១ ត្រូវ​គេងឲ្យបានគ្រប់គ្រាន់យ៉ាងតិច៧ម៉ោង ទី២ ទទួល​ទាន​ទឹក​ឲ្យ​បាន ២លីត្រ​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ​ទី៣ ហាត់​ប្រាណ​ឲ្យ​បាន​ទៀងទាត់ និងទី៤ ទទួល​ទាន​បន្លែ និង​ផ្លែ​ឈើ​សម្បូណ៌​ដោយ​វីតាមីន​សេ (C)

លោក​ឱសថការី លឹម សួរ ម្ចាស់​ឱសថស្ថាន Lim's Pharmacy នៅ​ប្រទេស​អូស្ត្រាលី មាន​ប្រសាសន៍​ប្រាប់​អាស៊ី​សេរី​ថា​ លោក គាំទ្រ​ចំពោះ​ការ​លើក​ឡើង ទាំង ៤ចំណុច​របស់ (CDC) នេះ។ បន្ថែម​ពី​នេះ លោក​ថា គេ​អាច ទិញ​ថ្នាំ​វីតាមីន​សេ រួមផ្សំ​នឹង​ជាតិ​ជាតិ​ស័ង្កសី (Zinc) នៅ​តាម​ឱសថស្ថាន ដោយ​មិន​ចាំបាច់​មាន​វេជ្ជបញ្ជា​ពី​គ្រូពេទ្យ។ លោក​ឱសថការី  លឹម សួរ ពន្យល់​ពី​សារ​ប្រយោជន៍​ជា​ច្រើន​នៃ​ការ​ទទួលទាន​ទឹក​ច្រើន ដូច​ជា ការពារ​កុំ​ឱ្យ​ខ្សោះ​ជាតិ​ទឹក​ក្នុង​ខ្លួន (Dehydrate) ជួយ​សម្រួល​ការ​រំលាយ​អាហារ (Digestion) និង​រក្សា​កម្ដៅ​ក្នុង​ខ្លួន​ប្រាណ ជាដើម៖ «ខ្លួន​យើង​ត្រូវ​ការ​ទឹក​ជា​និច្ច ដូច​ឡាន​អញ្ចឹង ដើម្បី​កុំ​ឲ្យ​ម៉ាស៊ីន​ក្តៅ​ពេក។ ជា​ពិសេស ទឹក​ជួយ​បញ្ចេញ​ជាតិ​ពុល​ក្នុង​ខ្លួន​តាម​រយៈ​ការ​បន្ទោរ​បង់។ ទឹក​បើ​ញ៉ាំ​ក្ដៅ​អ៊ុនៗ បើ​តាម​វិទ្យាសាស្ត្រ វា​ធ្វើ​ឲ្យ​ការ​រំលាយ​អាហារ​បាន​ស្រួល ជា​ជាង​ទឹក​ត្រជាក់។ ហើយ​យើង​ញ៉ាំ​ឲ្យ​បាន​ញឹកញាប់ វាល់ល្ងាច ដើម្បី​លាង​មេរោគ​នៅ​ក្នុង​បំពង់​ក សម្បូរណ៍​ទៅ​ដោយ​មេរោគ​គ្រុន​ដែល​ម្នាក់ៗ ពេល​ខែ​រងា​វា​ចាប់​ធ្វើ​ទុក្ខ​ហើយ ពេល​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន​ខ្សោយ»

ចំពោះ​ការ​បរិភោគ​អាហារ​វិញ លោក​ឱសថការី  លឹម សួរ រៀបរាប់​ថា នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា បន្លែ​ផ្លែ​ឈើ និង​ត្រី​គ្រប់​មុខ គឺ​សម្បូណ៌​ទៅ​ដោយ​អាហារ​មាន​ជីវជាតិ​ល្អ សម្រាប់​ទ្រទ្រង់​សុខភាព។ លោក​ក៏​បាន​រៀបរាប់​ពី​បន្លែ និង​ផ្លែឈើ ទាំង​នោះ​ដែល​មាន​អត្ថប្រយោជន៍​ច្រើន​ដល់​សុខភាព៖ «ប្រទេស​យើង​សម្បូរណ៍​ម្ហូប​អាហារ​ល្អៗ មែនទែន ដូច​ជា ចេក ត្រី ស្ពៃជើងទា ស្ពៃ​ក្ដោប ខាត់ណា ឬ​ផ្លែ​ព្រីង និង ផ្លែ ឈើ​យើង​គ្រប់​មុខ មាន​ជីវជាតិ​ល្អ ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន​ខ្លាំងក្លា សុទ្ធតែ​ពពួក មាន​ជាតិ អង់ទីអុកស៊ីដិន (Antioxidants) យ៉ាង​ច្រើន ដូច​ជា ប៉េងប៉ោះ ល្ហុង ស្លឹកបាស គឺ​ល្អ​មែនទែន»

គេហទំព័រ​សុខភាព​ដដែល​បន្ត​ថា កាល​ណា​វ័យ​កាន់​តែ​ចាស់ ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន​ចុះ​ខ្សោយ ​ ដែល​ជា​មូលហេតុ​នាំ​ឲ្យ​មនុស្ស​ចាស់ ដែល​មាន​វ័យ​លើស​ពី ៦៥ឆ្នាំ​ឡើង​ទៅ ច្រើន​មាន​បញ្ហា​សុខភាព ដូច​ជា ជំងឺ​រលាក​សួត ជំងឺ​ទឹក​នោម​ផ្អែម លើសឈាម គ្រុន​ផ្ដាសាយ​ធំ និង​ជំងឺ​មហារីក​ជា​ដើម។

នៅ​ពេល​ដែល​ជំងឺ​កូវិត-១៩ (Covid-19) ឆ្លង​រីក​រាល​ដាល​ដំបូង​នៅ​ប្រទេស​ចិន ក្រុម​វេជ្ជបណ្ឌិត​ជំនាញ​ចិន​ប្រកាស​ថា ភាគ​ច្រើន​អ្នក​ស្លាប់​ច្រើន​មាន​អាយុ ៦៥ឆ្នាំ និង​មាន​ជំងឺ​រ៉ាំរ៉ៃ​នានា ដោយ​សារ​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ខ្លួន​ខ្សោយ មិន​អាច​ទប់ទល់​ប្រឆាំង​នឹង​មេរោគ​សារកូវី២ (SARS-CoV2) នៃ​ជំងឺ​កូវិត-១៩ (Covid-19) បាន​ទេ។ ក៏​ប៉ុន្តែ​ថ្មីៗ នេះ ក្រុម​អ្នក​វិជ្ជាសាស្ត្រ​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ព្រមាន​ថា​ មេរោគ​កូរ៉ូណា​ថ្មី​នេះ គឺ​ឆ្លង​ទៅ​មនុស្ស​គ្រប់ៗ មិន​ថា​ចាស់ ឬ​ក្មេង ក៏​ប៉ុន្តែ​មនុស្ស​វ័យ​ចាស់ ច្រើន​បង្ក​ឲ្យ​មាន​រោគ​សញ្ញា​ធ្ងន់ធ្ងរ តម្រូវ​ឱ្យ​ទទួល​សេវា​ព្យាបាល​នៅ​មន្ទីរពេទ្យ និង​មាន​អត្រា​ស្លាប់​ខ្ពស់​ជាង​គេ។

រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ អង្គការ​សុខភាព​ពិភពលោក (World Health Organization) មិន​ទាន់​ប្រកាស​ទទួល​ស្គាល់​ជា​ផ្លូវ​ការ ពី​វ៉ាក់សាំង ឬ​ថ្នាំ​ព្យាបាល ជំងឺ​រលាក​ផ្លូវ​ដង្ហើម​កូវិត-១៩ (Covid-19) នៅ​ឡើយ​ទេ។ ប៉ុន្តែ ក្រុម​អ្នក​ជំនាញ​សុខភាព​នៃ​អង្គការ​សុខភាព​ពិភពលោក ផ្តល់​យោបល់ ពី​វិធី​ដ៏​ល្អ​បំផុត ដើម្បី​ការពារ​ការ​ឆ្លង និង​រីក​រាល​ដាល​នៃ​មេរោគ​នេះ រួម​មាន ៥ចំណុច ទី១ លាង​ដៃ​នឹង​សាប៊ូ​ឲ្យ​បាន​ញឹកញាប់ ទី២ ប្រសិន​បើ​ក្អក ឬ​ក្រដាស ត្រូវ​ប្រើ​ក្រដាស​ខ្ទប់​មាត់​ច្រមុះ រួច​បោះ​ចោល​ភ្លាម ឬ​ប្រើ​កែង​ដៃ​ខ្ទប់​មាត់​ច្រមុះ។ ទី៣ ក្នុង​លក្ខណៈ​ដែល​ពុំ​ទាន់​បាន​លាង​ដៃ សូម​កុំ​ប៉ះ​ភ្នែក​ច្រមុះ និង​មាត់​ឲ្យ​សោះ ដើម្បី​ទប់​ស្កាត់ កុំ​ឱ្យ​មេរោគ​ឆ្លង​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ខ្លួន។ ទី៤ ផ្អាក​ការ​ប្រាស្រ័យ​ទាក់ទង​ជាមួយ​អ្នក​ដទៃ ប្រសិន​បើ​ចេញ​ទៅ​ក្រៅ​ផ្ទះ ត្រូវ​នៅ​ឆ្ងាយ​ពី​គ្នា​ប្រមាណ ១ម៉ែត្រ ព្រោះ​អ្នក​ផ្ទុក​មេរោគ​ខ្លះ ពុំ​មាន​រោគ​សញ្ញា​នោះ​ទេ។ ចំណែក​ទី៥ វិញ ប្រសិន​បើ​មិន​ស្រួល​ខ្លួន ត្រូវ​នៅ​ផ្ទះ ហើយ​បើ​មាន​រោគ​សញ្ញា​ណា​មួយ ដូច​ជា គ្រុន​ក្ដៅ​លើស​ពី ៣៨អង្សា​សេ ក្អក និង​មាន​បញ្ហា​ផ្លូវ​ដង្ហើម គឺ​ត្រូវ​ទៅ​ជួប​គ្រូ​ពេទ្យ​ជា​បន្ទាន់ ដើម្បី​ទទួល​ការ​ព្យាបាល។

គិតមកទល់ល្ងាចថ្ងៃទី២៥ ខែ​មីនា​នេះ ចំនួន​អ្នក​ស្លាប់​ដោយ​សារ​ជំងឺ​កូវិត-១៩ (Covid-19) បាន​កើន​ឡើង​ដល់​ទៅ ជិត ២ម៉ឺននាក់ (១៩,៧៩៥) ក្នុង​ចំណោម​អ្នក​ឆ្លង​សរុប​ចំនួន​ជិត ៤៥ម៉ឺន​នាក់ (៤៤៦.០២៩) នៅ​ក្នុង​ប្រទេស និង​ដែន​ដី​ចំនួន ១៩៥ នៅ​ទូទាំង​ពិភព​លោក។ ចំណែក​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នេះ​វិញ ចំនួន​អ្នក​ឆ្លង​បាន​កើន​ឡើង​ដល់​ជាង ៦ម៉ឺននាក់​ក្នុង​នោះ​អ្នក​ស្លាប់ មាន​ជាង ៨រយនាក់ (៨០៨)។ អង្គការសុខភាព ពិភពលោក បង្ហាញ​ក្តី​បារម្ភ​ថា ចំនួន​អ្នក​ឆ្លង​ជំងឺ​កូវិត-១៩ អាច​រាល​ដាល​ខ្លាំង​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ដោយ​សារ​តែ​ក្នុង​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​មុន​នេះ ករណី​ឆ្លង​រាល​ដាល​ថ្មី​ក្នុង​ពិភពលោក គឹចំនួន១ភាគ៣ នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក។ ចំណែក​នៅ​សហភាព​អឺរ៉ុប ប្រទេស​ដែល​មាន​ចំនួន​អ្នក​ឆ្លង និង​ស្លាប់​ច្រើន​ជាង​គេ គឺ​ប្រទេស​អ៊ីតាលី (Italy) បន្ទាប់​មក អេស្បាញ (Spain) និង​ទី៣ ប្រទេស​បារាំង (France)

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល