ئامېرىكا مۇستەقىللىقىنىڭ 250 يىللىقىنى خاتىرىلەش ۋە دىنىي ئەركىنلىك پرىنسىپلىرىنى دۇنيا مىقياسىدا تەشۋىق قىلىش مەقسىتىدە، 16- ۋە 17-ئىيۇل كۈنلىرى پايتەخت ۋاشىنگتوندا خەلقئارا دىنىي ئەركىنلىك كومىتېتى رىياسەتچىلىكىدە ”دىنىي ئەركىنلىكنىڭ مەۋجۇت ۋەزىيىتى ۋە كېلەچەك مەنزىرىسى“ ناملىق خەلقئارا مۇنبەر ئۆتكۈزۈلدى. مەزكۇر يىغىنغا دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىدىن كەلگەن كۆپلىگەن سىياسەتچىلەر، دىپلوماتلار، ئىنسان ھەقلىرىنى قوغدىغۇچىلىرى ۋە دىنىي رەھبەرلەر قاتناشتى.
بۇ مۇنبەردە ئۇيغۇر كىشىلىك ھوقۇق قۇرۇلۇشى (UHRP) نىڭ ئىجرائىيە دىرېكتورى ئۆمەر قانات ۋە ئۇيغۇر ھەرىكىتى تەشكىلاتى (CFU) نىڭ ئىجرائىيە دىرېكتورى روشەن ئابباس ئالاھىدە تەكلىپ بىلەن سۆز قىلىپ، خىتاي ھاكىمىيىتىنىڭ ئۇيغۇرلارغا قارىتىۋاتقان باستۇرۇش سىياسەتلىرىنى كۈچلۈك تەنقىد قىلدى.
ئىككى ئۇيغۇر رەھبەر يىغىن جەريانىدا «يەرشارى خاراكتېرلىك خەۋپلەر: دىنىي ئەركىنسىزلىكنىڭ بەدىلى» تېمىسىدىكى مۇزاكىرە گۇرۇپپىسىغا قاتناشتى. ئۇلار «پۇقرالار كۈچى» تەشكىلاتىنىڭ رەئىسى دوكتور ياڭ جيەنلى ۋە «فالۇنگۇڭ ئۇچۇر مەركىزى»دىن مارك ياڭ قاتارلىق شەخسلەر بىلەن بىرلىكتە، مۇستەبىت رېجىملارنىڭ دۆلەت ھالقىغان باستۇرۇش سىياسەتلىرىنىڭ دىنىي ۋە مىللىي گۇرۇپپىلارغا كۆرسىتىۋاتقان ئېغىر تەھدىتلىرىنى ئوتتۇرىغا قويدى.
ئۆمەر قانات سۆزىدە، خىتاينىڭ ئاتالمىش «مىللەتلەر ئىتتىپاقلىقى قانۇنى»نىڭ ماھىيەتتە شەرقىي تۈركىستاندا ئۇيغۇرلارغا قارىتا ئېلىپ بېرىلىۋاتقان ئىرقچىلىق ۋە ئىرقىي قىرغىنچىلىق سىياسەتلىرىنى «قانۇنلاشتۇرۇش» تىن ئىبارەت ئىكەنلىكىنى تەكىتلىدى. روشەن ئابباس بولسا بۇ قانۇننىڭ ئۇيغۇر، تىبەت ۋە فالۇنگۇڭ مۇرتلىرى قاتارلىق مىللىي ھەم دىنىي گۇرۇپپىلارغا ۋەيران قىلغۇچ ئاپەتلەرنى ئېلىپ كېلىۋاتقانلىقىنى، شۇنداقلا خىتاي چېگرىسى سىرتىدىكى ئاكتىپ پائالىيەتچىلەر ئۈچۈنمۇ ئىنتايىن خەتەرلىك ئاقىۋەتلەرنى تۇغدۇرىدىغانلىقىنى ئاگاھلاندۇردى.
يىغىن جەريانىدا ئۇيغۇر ۋەكىللەر ھەرقايسى ئەللەردىن كەلگەن نوپۇزلۇق سىياسەتچى، دىپلومات ۋە دىنىي رەھبەرلەر بىلەن ئايرىم-ئايرىم كۆرۈشۈپ، ئۇلارغا ئۇيغۇرلارنىڭ نۆۋەتتىكى ئېغىر ۋەزىيىتىنى چۈشەندۈرۈش پۇرسىتىگە ئېرىشتى.