Д у қ рәһбәрлири американиң мюнхендики консулиға уйғурларниң тәшәккүрлирини изһар қилди

Ихтиярий мухбиримиз әкрәм
2020-07-14
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Дуня уйғур қурултийиниң рәиси долқун әйса қатарлиқ һәйәт американиң мюнхендики консулханисида зиярәттә. 2020-Йили 11-июл, германийә.
Дуня уйғур қурултийиниң рәиси долқун әйса қатарлиқ һәйәт американиң мюнхендики консулханисида зиярәттә. 2020-Йили 11-июл, германийә.
RFA/Ekrem

Мюнхендики америка консулханисиниң корона вируси тарқалғандин буянқи тунҗи меһмини дуня уйғур қурултийиниң зиярәтчиләр өмики болған.

11-Июл күни американиң мюнхендики консулханиси өзиниң твиттер һесабида д у қ рәиси долқун әйса башлиқ бир гуруппа вәкилләр билән баш консул меган ханимниң биргә чүшкән сүритини елан қилған. Сүрәткә кириш сөз орнида «‹2020-йиллиқ уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни' уйғурлар җәмийити үчүн муһим бир абидә болди. Д у қ рәиси долқун әйсаниң зияритигә вә униң бизни кишилик һоқуқни дәпсәндә қилғучиларниң мәсулийитини сүрүштүрүшни музакирә қилиш пурсити билән тәминлигәнлики үчүн рәһмәт ейтимиз,» дегән ибариләр киргүзүлгән. язмида «хитайдики җаза лагелири тақалсун» дегән җүмлә алаһидә әскәртилгән.

Бу учурға бинаән биз америка консулханисида сөһбәттә болған д у қ рәһбәрлирини зиярәт қилип, бу қетимқи сөһбәтниң мәқсити вә җәряни тоғрисида мәлумат соридуқ. Д у қ рәиси долқун әйса әпәнди бу һәқтә тохталғанда хитайдин тарқалған корона вируси дуняға апәт елип келишкә башлиған 3-айдин буян һечқандақ зиярәтчи қобул қилмиған америка консулханисиниң өзлирини тунҗи меһман сүпитидә қобул қилғанлиқини әскәртти. У сөзидә американиң мюнхендики баш консули меган ханим билән шәрқий түркистанниң нөвәттики вәзийити үстидә әтраплиқ музакириләрдә болғанлиқини тилға алди. Сөһбәт җәрянида у «2020-йиллиқ уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни» ниң тәстиқтин өткәнликидин уйғурларниң көп хурсән болғанлиқини, уйғур хәлқи намидин америка һөкүмитигә рәһмәтлирини билдүридиғанлиқини ипадә қилғанлиқини баян қилип өтти.

Америка консулханисида елип берилған бу зиярәткә д у қ ниң программа йитәкчиси ева ханимму қатнашқан болуп, у бу һәқтә тохталғанда, бу қетимқи сөһбәтниң асасий мәзмуниниң уйғурлар дуч келиватқан еғир вәзийәткә мәркәзләшкәнликини тилға алди. У мундақ деди: «уйғурларниң ечинарлиқ вәзийити дуняда йетәрлик дәриҗидә диққәт қозғиялмайватқан бу күнләрдә, уйғурлар мәсилисини дөләт хизмәтлириниң алдинқи күнтәртипидә тутуп келиватқан бирдин-бир дөләт америка болмақта. Америкаиң муһим дөләт әрбаблири уйғурлар мәсилисини һәр йәрдә тилға елип кәлмәктә. ‹2020-Йиллиқ уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни' ниң тәстиқтин өтүши уйғурлар үчүн зор тарихий бир һадисә болди. Бизниң американиң мюнхендики консулханисини зиярәт қилишимиздики мәқсәт ялғуз америкаға уйғур хәлқиниң миннәтдарлиқини билдүрүш үчүнла әмәс, бәлки бундин кейин өзара һәмкарлишиш арқилиқ уйғурларни бу зулумлардин қутулдуруш үчүн йәнә қандақ ишларни қилалайдиғанлиқимиз тоғрисида музакирилишиштин ибарәт болди.»

Бу қетимқи зиярәткә дахил болған д у қ ниң хизмәтчи хадими зумрәт уйғур ханим бу хусуста тохталғанда, хитайниң чекидин ашқан зулумлири сәвәблик еғир дәриҗидә үмидсизликкә гириптар болған уйғурларға америка һөкүмити тәстиқлиған «2020-йиллиқ уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни» ниң зор тәсәлли болғанлиқини, уйғур хәлқиниң буниңға болған миннәтдарлиқини д у қ намидин америка һөкүмитигә йәткүзүш вә уйғурлар мәсилисигә йеқиндин көңүл бөлүп кәлгән американиң мюнхендики консулханиси билән бундин кейин қайси саһәләрдә қандақ һәмкарлишиш тоғрисида өзара музакирә елип бериш үчүн бу қетимқи зиярәтни уюштурғанлиқини тәкитлиди.

Д у қ хадимлириниң билдүрүшичә, хитайниң җаза лагерлирини тәсис қилип милйонлиған уйғурларни қамиғанлиқи вә еғир дәриҗидә азаблаватқанлиқи ашкарилинишқа башлиған 2018-йилидин буян американиң мюнхендики консуллири д у қ рәһбәрлири билән түрлүк шәкилләрдә пат-пат учришишлар елип берип, хитай һакимийитиниң инсанийәткә қарши бу зораванлиқиға хатимә беришниң йоллири үстидә ортақ издинип кәлмәктә икән. Американиң германийә пайтәхти берлиндики баш әлчисиму алдинқи йиллири д у қ рәһбәрлири билән мәхсус учришишлар елип барған.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт