Abduweli ayup: "Men ata-bowilirimiz bizge qaldurghan ana tilimizni ewladlirimizgha öz péti qalduralisaq deymen" (11)

Muxbirimiz qutlan
2016-12-29
Élxet
Pikir
Share
Print
Abduweli ayup ependini erkin asiya radi'osining ziyaritini qobul qilmaqta. 2016-Yili 7-yanwar, enqere.
Abduweli ayup ependini erkin asiya radi'osining ziyaritini qobul qilmaqta. 2016-Yili 7-yanwar, enqere.
RFA/Erkin Tarim

Abduweli ayup eng axirqi qétim wetinidin ayrilishqa mejbur bolghan, özi tughulup ösken ashu ezim tupraqta öz ghayisini ré'allashturushning héchqandaq imkaniyiti qalmighan ashu minutlarda cheksiz azablinidu.

U istanbulning sefaköy rayonidiki öyide turup radi'omiz ziyaritini qobul qilghinida: "Men tirishtim, pütkül imkaniyetlirim bilen tirishtim. Epsuski, wetendiki mewjut ré'alliqning manga shundaqla manga oxshash chüshni chüshewatqan kishilerning ghayisige esla mumkinchilik bermeydighanliqini chongqur hés qildim. Men eslide alemni astin-üstün qiliwétidighan, wetendiki ré'alliqqa toghra kelmeydighan ghayiwi chüshni chüshimigen idim. Méning chüshlirim Uyghur xelqining insan bolush süpiti bilen telep qilidighan eng eqelliy arzulirining biri idi. Yeni men ata-bowilirimiz bizge qaldurghan ana tilimizni kéyinki ewladlirimizgha öz renggi, güzelliki, pasahiti we hayatiy küchi bilen qayturup bersek, dégen arzuda idim. Xuddi ejdadlirimiz Uyghur tilimizni ana sütimiz bilen bizge hediye qilghinidek, bizningmu uni kéyinki ewladlirimizgha öz péti ötküzüp bérishi qerzimiz bar idi. Epsus, ming epsus, bizning bu eng eqelliy arzuyimizni öz tupriqimizda ré'allashturishimizgha imkan bolmidi."

Abduweli ayup axirida yene munularni tekitlidi: "Méning wetende méni talay qétim 'chay ichish' ke teklip qilghan saqchilargha yaki dölet xewpsizlik xadimlirigha shuni dégüm kélidu. Bizde chay tutush en'enisi mewjut. Chay bir piyale suyuqluqla emes, belki bir köngülning simwoli. Men saqchilarning 'chay' lirini köp ichtim. Egerde mumkin bolsa, menmu ulargha chay tutsam deymen. Yeni Uyghur medeniyitini chaygha oxshatsaq, ular bilen bir shirede bille olturup chay ichip baqsaq, bu qedimiy medeniyetke ige milletning chaygha dümlen'gen ichki dunyasini ularmu tétip baqsa deymen. Chünki Uyghur medeniyiti we Uyghur tili zeher emes. U shu qeder bir xushpuraq bir chayki, buni siz ichsingizmu, men ichsemmu, xenzu ichsimu yaki orus ichsimu bolidu. Hemmimiz barawer olturup ichsek, eger Uyghurlardin yaki Uyghurlarning bizge oxshash kishiliridin xataliq ötken bolsa qarshi terep buni chüshinishke tirishsa, bizmu uni toghra chüshendürüshke tirishsaq deymen. Junggodiki Uyghurlargha toxtimay 'chay ichürülüsh' tin ibaret bu siyasiy oyun yaki siyasiy düshmen yaritishtin ibaret bu rezillik Uyghur en'enisidiki chay ichish aditi arqiliq otturigha qoyulsa, yeni mesilining zadi qeyerde ikenliki aydinglashturulsa deymen. Bigunah xelqimiz xorlanmisa, ularning eng eqelliy arzuliri depsende bolmisa deymen!..."

Tepsilatini awaz ulinishtin anglighaysiz.

(Tügidi)

Toluq bet