Uyghurlar 1-öktebir küni enqerediki xitay elchixanisi aldida xitaygha naraziliq namayishi ötküzdi

Ixtiyariy muxbirimiz erkin tarim
2015.10.01
enqere-1-oktebir-namayish-2.jpg Xitayning enqerediki bash elchixanisi aldida ötküzülgen xitaygha naraziliq namayishidin körünüsh. 2015-Yili 1-öktebir, türkiye.
RFA/Erkin Tarim

Dunya Uyghur qurultiyining orunlashturushi bilen 1-öktebir küni xitayning enqerediki bash elchixanisi aldida namayish ötküzüldi.

Dunya Uyghur qurultiyi 9-ayning béshida chaqiriq élan qilip “1-Öktebir xitay hökümiti tentene bilen ötküzmekchi bolghan atalmish ‛Uyghur aptonom rayoni‚ qurulghanliqining 60 yilliq toy küni bolsa, sherqi türkistan xelqi üchün bir matem we musibet künidur!” dep jakarlap, bu munasiwet bilen chet'ellerdiki pütün sherqi türkistan ammiwi teshkilatlirini, Uyghur jama'itini 1-öktebirning aldi-keynide, özliri pa'aliyet élip bériwatqan döletlerde namayish, metbu'at bayanati élan qilish yighini we yighin qatarliq pa'aliyetlerni élip bérishni telep qilghan idi.

Mana bügün, 1-öktebir küni türkiyening paytexti enqerening gazi osmanpasha rayoni gölgeli kochisidiki xitay elchixanisi aldida namayish ötküzülmekte. Bu namayishqa qeyseride pa'aliyet élip bériwatqan sherqiy türkistan medeniyet we hemkarliq teshkilati re'isi séyit tümtürk bashchiliqida qeyseridin kelgen Uyghurlar, enqerediki bezi ammiwi teshkilat mes'ulliri we enqerelik Uyghurlardin bolup 120 etrapida kishi qatnashti. Namayishchilar qolida sherqiy türkistanning ay yultuzluq kök bayriqi, türk bayriqi we her xil lozunkilarni kötürgen halda, “Xitay sherqiy türkistandin chiqip ketsun, sherqiy türkistan'gha erkinlik, shinjang emes sherqiy türkistan, Uyghurlargha erkinlik, türkiye uxlima qérindashliringgha ige chiq” dégendek sho'arlarni towlashti. Arqidin d u q mu'awin re'isi séyit tümtürk ependi muxbirlargha, xitayning 60 yildin buyan Uyghurlargha qarita yürgüzüwatqan milliy kemsitish, zulum we bésim siyasiti pash qilin'ghan we eyibligen mezmunda naraziliq bayanati élan qildi.

U, bayanatida xitay hökümitining ar-nomus qilmastin qosh bayram dep élan qilghan 1-öktebir künining Uyghurlar üchün matem we musibet küni ikenlikini, bundin 66 yil burun Uyghurlarning öz zémining xitay kommunistliri teripidin bésiwélin'ghan kün ikenlikini, bundin 60 yil burun bolsa Uyghurlarning saxta aptonomiye bilen alditilghan bir kün ikenlikini bayan qildi. U bayanatida 66 yildin béri Uyghur xelqining irqiy qirghinchiliq, assimilyatsiye, kemsitishke uchrawatqanliqini buninggha xatime bérish waqtining allah burun kelgenlikini, dunya döletlirining xitaygha bésim ishlitip buninggha xatime bérishi kéreklikini bayan qildi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.