Тибәтни идарә қилиш сияситиниң уйғур елиға көчүрүп келиниши қандақ ақивәтләрни елип келиду?

Мухбиримиз қутлан
2016-12-14
Share
xitay-saqchi-herbiy-maniwer-xoten.jpg Хитай қораллиқ күчлириниң "террорлуққа зәрбә бериш" маневиридин көрүнүш. 2014-Йили 6-июн, хотән.
AFP


Чен чүәнго уйғур аптоном райониға партком секритари болуп тәйинләнгән 3 айдин буян, униң тибәттә қолланған башқуруш усуллирини уйғур дияриға көчүрүп келип синақ қиливатқанлиқи мәлум болмақта.

Алдинқи күни хоңкоңда чиқидиған "җәнубий җуңго әтигәнлик почтиси" гезити бу һәқтә мәхсус мақалә елан қилип, чен чүәнгониң "тибәтни идарә қилиш сияситини нөвәттә уйғур дияриға көчүрүп әкилип ишлитиватқанлиқи" ни илгири сүрди.

Уйғур елидин радийомиз зияритини қобул қилған сақчихана хадимлири нөвәттә йезилардики һәр төт кәнтни бирләштүрүп бир сиясий идарә қилиш башқармиси қурулғанлиқини билдүрди.

Хотән вилайитиниң мәлум наһийәсигә қарашлиқ бир йезилиқ сақчиханиниң бир нәпәр ярдәмчи сақчиси адәттә рәсмий сақчи билән ярдәмчи сақчилардин тәшкилләнгән 8-10 нәпәр сақчиниң 24 саәт кәнттә чарлаш елип баридиғанлиқини, аһалиси көп бәзи чоң кәнтләрдә җиддий әһвалларда 40 тин артуқ ярдәмчи сақчиниң тәртип сақлайдиғанлиқини тилға алди.

Йәрлик сақчиханилардин елинған мәлуматлар чен чүәнгониң нөвәттә уйғур диярида тибәттә қолланған сақчини көпәйтиш, тәкшүрүш нуқтилирини торлаштуруш вә йәрлик аһалиларни кичик гуруппиларға айрип "қош қатламлиқ" назарәт системиси һасил қилиштәк бир қатар идарә қилиш сиясәтлирини җиддий түрдә синақ қиливатқанлиқини көрсәтмәктә.

Хотән вилайитиниң мәлум йезилиқ башланғуч мәктипидики бир нәпәр аманлиқ хадимиму бу һәқтә радийомиз зияритини қобул қилип бәзи әһвалларни ашкара қилди. Униң билдүришичә, кәнт сақчилири билән аманлиқ хадимлири һәр һәптидә бир-икки қетимдин йерим кечидә аһалиларниң өйлиригә бесип кирип тәкшүридикән.Әгәрдә сирттин меһман кәлсә саһибхан чоқум кәнт аманлиқ нуқтисиға берип тизимға алдуруши вә кәлгән меһманниң пүтун учурини тәминлиши лазим икән.

Чен чүәнгониң тибәтни идарә қилиш сияситини уйғур дияриға көчүрүп келиши муһаҗирәттики уйғур тәшкилатлири билән сиясий паалийәтчилириниң диққитини қозғимақта.

Бу һәқтә инкас қайтурған америка уйғур бирләшмисиниң рәиси илшат һәсән әпәнди чен чүәнгониң тибәттә қолланған "қошмақ туғқан болуш", "аһалиләрниң паспортини йиғивелиш" вә "сақчилар билән бихәтәрлик тәкшүрүш нуқтилирини көпәйтиш" сиясәтлирини уйғур диярида синақ қиливатқанлиқини тәкитлиди.

Илшат һәсән йәнә чен чүәнго тибәтни идарә қилған 5 йил җәрянида100дин артуқ тибәтниң өзини көйдүрүп өливелиш арқилиқ қаршилиқ көрсәткәнликини, тибәттә алиқачан мәғлуб болған бу сиясәтләрниң уйғур елида униңдинму еғир ақивәтләрни елип келиши мумкинликини илгири сүрди.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт