Gunnar yarring namidiki merkiziy yawro'asiya ilmiy yighmisining reqemlik ambiri ilim sahesige échiwétildi (1)

Muxbirimiz qutlan
2015-12-16
Share
turkiye-gunnar-jarring-yarring-tor-beket-ilmiy-ambar.jpg Istanbuldiki shiwétsiye tetqiqat inistitutida tesis qilin'ghan gunnar yarring namidiki merkiziy yawro-asiya reqemlik kutupxanisining tor betidin bir körünüsh
RFA/Qutlan


Meshhur diplomat, dunyagha dangliq Uyghurshunas gunnar yarringning tirishchanliqi we uning bir ömür toplighan matériyalliri asasida shiwétsiye kutupxanilirida Uyghurlargha da'ir muhim ilmiy yighmilar shekillen'gen.

Igilishimizche, gunnar yarringning wapatidin kéyin stokholm uniwérsitétining sherq tilliri fakultétida qurulghan gunnar yarring yighmisi 2012 - yili istanbuldiki shiwétsiye tetqiqat inistitutigha köchürülgen.

Yéqinda mezkur yighmining reqemlik (dijitalliq) ambiri yasilip, gunnar yarring toplighan Uyghur til - yéziqidiki qolyazmilar we klassik menbelerning éliktironluq nusxisi torgha qoyulghan.

Bu ilmiy yighma nöwette dunyaning herqaysi jaylirida Uyghurshunasliq tetqiqati bilen shoghulliniwatqan bilim ademlirining küchlük diqqitini qozghimaqta.

Istanbuldiki shiwétsiye tetqiqat instituti shiwétsiye padishahliq penler akadémiyesi qarmiqidiki bir ilmiy tetqiqat orni. Bu institut shiwétsiye padishahliqining osman sultanliqi zamanisida istanbulgha qurghan elchixanisining kona qorusidin orun alghan bolup, 250 yildin béri shiwétsiyening igidarchiliqida bolup kelgen.

Igilinishiche, 2012 - yili istanbuldiki shiwétsiye tetqiqat inistituti meshhur türkolog we Uyghurshunas gunnar yarringning stokholm uniwérsitétida saqliniwatqan kitab - matériyallirini ötküzüwalghan. Shuning bilen bir waqitta ular yene shwéd missi'onérliri eyni chaghda qeshqerdiki basmixanisida basqan zor türkümdiki Uyghurche kitab - matériyallarni toplap, merkiziy yawro'asiya reqemlik kutupxanisining tor ambirini qurup chiqqan.

Melum bolushiche, Uyghur tetqiqati bilen shughullinidighan herqandaq kishi mezkur institutning tor bétige kirip, <http://www.srii.se/Jarring> Dégen adréstin bu matériyallarni köreleydiken.

Biz bu heqte melumat élish üchün istanbuldiki shiwétsiye tetqiqat inistitutida yardemchi tetqiqatchi bolup ishlewatqan patrik xelzon ependi bilen söhbet ötküzduq. U radiyomizning Uyghur tilidiki ziyaritimizni qobul qildi.

Uning bildürüshiche, hazir mezkur yighmida gunnar yarring toplighan 5 ming parchidin artuq kitab - matériyal we qimmetlik qolyazmilar saqlanmaqtiken. Ötken yilidin buyan mezkur yighmidiki bir qisim matériyallarning éliktronluq nusxisi yasilip, reqemlik kutupxana sheklide torgha qoyulushqa bashlighan iken.

Patrik xelzon mezkur yighmidiki bir qisim qolyazmilarning yéqinqi zaman Uyghur tarixi, medeniyiti we til - yéziqini tetqiq qilishta intayin muhim qimmetke ige ikenlikini, bezi Uyghurche qolyazmilarning dunyadiki yigane nusxisining bu yerde saqliniwatqanliqini tekitlidi.

U yene mezkur yighmidiki kitab - matériyallarning éliktironluq nusxisining jiddiy türde teyyarliniwatqanliqini, yéqin kelgüside torgha qoyulidighanliqini alahide tilgha aldi.

Hazir shiwétsiyede yashawatqan Uyghur ziyaliyliridin abdushükür muhemmet ependimu bu heqte ziyaritimizni qobul qilip, özining eyni chaghda gunnar yarring toplighan bu kitab - matériyallarni stokholm uniwérsitétining kutupxanisida körgenlikini tilgha aldi.

Uning bildürüshiche, eyni chaghda stokholm uniwérsitétida gunnar yarring namida qurulghan ilmiy yighma kéyinche istanbuldiki shiwétsiye tetqiqat inistitutigha köchürülgen iken.

Bu heqtiki melumatlarning axiri kéyinki programmimizda diqqitinglarda bolidu.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet