Qazaqistan Uyghur jama'etchiliki péshqedem zhurnalist minemjan abduraxmanoftin ayrildi

Ixtiyariy muxbirimiz oyghan
2017-04-14
Share
qazaqistan-uyghur-minemjan-abduraxmanof-2017.jpg Qazaqistandiki péshqedem zhurnalist minemjan abduraxmanof
RFA/Oyghan

Mushu yili 12-aprélda qazaqistan Uyghur metbu'atining tereqqiyatigha chong töhpisini qoshqan péshqedem zhurnalist minemjan abduraxmanof 81 yéshida wapat boldi. Köpligen ziyaliylar, merhumning uruq-tughqanliri, yurt-jama'etchilik qatnashqan matem murasimi 13-aprélda ötti. Uni jumhuriyetlik "Uyghur awazi" gézitining bash muherriri yérshat esmetof achti.

Matem murasimida sözge chiqqan qazaqistanning pexriy zhurnalisti abdukérim tudiyarof qazaqistan Uyghur metbu'atining éghir judaliqqa uchrighanliqini otturigha qoydi.

U mundaq dédi: "Bizning arimizdiki közneklik zhurnalist, talantliq teshkilatchi, yuqiri ademgerchilikke ige insan minemjandin ayrilip qalduq. Bu Uyghur metbu'ati, Uyghur ziyaliyliri üchün chong yoqitish. U pütkül angliq hayatini ademlerning yaxshi tereplirini tonushturushqa béghishlighan."

U öz sözide "Uyghur awazi" gézitining köpligen Uyghur ziyaliylirini birleshtürgenlikini, m. Abduraxmanofning emgeksöyer, öz kespige sadiq, mahir teshkilatchi ikenlikini tekitlidi.

Siyasetshunas qehriman ghojamberdi bolsa, merhumning a'ilisige chongqur teziye bildürüp, özining köpligen maqalilirining gézit sehipiliride élan qilinishida m. Abduraxmanofning seweb bolghanliqini bildürdi.

U shundaqla merhumning emgekchan, milletperwer xisliti bilen köpchilikke ülge bolghanliqini otturigha qoydi.

Andin söz alghan merhumning uruq-tughqanliridin edliye penlirining doktori sheymerdan sheripof m. Abduraxmanofning terjimehalini qisqiche tonushturdi. U m. Abduraxmanofning köpligen éghirchiliqlargha qarimay, yarqin shexs süpitide shekillen'genlikini, ömrining axirqi künlirigiche xelqige, élige xizmet qilip kelgenlikini bildürdi.

Radi'omiz ziyaritini qobul qilghan yazghuchi awut mesimof m. Abduraxmanofning her xil sahelerde addiy ishchidin mu'ellim, peydin-pey rehber derijisigiche kötürülgenlikini tekitlidi.

A. Mesimofning éytishiche, m. Abduraxmanof ishqa hemmidin burun kélip, hemmidin kéyin kétidighan, bolupmu hösni xette köpni heyran qalduridighan kishi bolghan. U her qandaq bir maqalini yazghanda da'im axbaratshunasliqqa a'it mesililer boyiche bashqilardin meslihet sorap, köp izden'gen, péshqedem zhurnalistlar bilen köp ariliship, bay tejribe toplighan idi.

A. Mesimof sözini yene mundaq dep dawam qildi: "U xizmiti chong bolghini bilen mötiwerlerdinla emes, biz, yashlardinmu sorashtin zadila uyalmaytti. Minemjan aka maqalilirining suyuq bolup qalmasliqigha diqqet aghdurup, köpligen weqelerni, reqemlerni, qiziq sergüzeshtlerni arilashturup, téximu qiziqarliq bolushqa intiletti."

Igilishimizche, minemjan hoshuraxun oghli abduraxmanof 1936-yili 20-iyunda almata wilayitining Uyghur nahiyisige qarashliq shungqar yézisida tughulghan. Ottura mektepni tamamlighandin kéyin u 1957-yili qazaq pédagogika institutining filologiye fakultétigha oqushqa kirip, uni 1962-yili tamamlaydu. Deslep öz yurtida til, edebiyat we tarix mu'ellimi bolup ishleydu. U 1965-yildin Uyghur nahiyilik "Ili wadisi" gézitide besh yil ishlep, andin axbarat fakultétida oquydu. U 2001-yili dem élishqa chiqti.

Ziyaritimizni qobul qilghan "Uyghur awazi" gézitining xadimi iwrayim baratof uzun yillardin buyan merhumni ustazi süpitide qedirlep kelgenlikini otturigha qoydi.

U mundaq dédi: "Minemjan abduraxmanoftin ayrilish bolupmu 'Uyghur awazi' kolléktipigha éghir keldi, dep oylaymen. U chong herpler bilen yézilghan ustaz boldi bizge. Hemmimizning axbaratshunasliqning qir-sirlirini égilishimizge bay tejribisini, bilimini serp qildi. Biz, uning yaxshi xisletliridin ülge élishqa tirishattuq. Minemjan akining yarqin xatirisining qelbimizde menggü saqlinidighanliqigha ishenchim kamil."

M. Abduraxmanof köpligen ochérklar, maqalilerning, "Shungqar we shungqarliqlar" xatire kitabining aptori. U shundaqla tarixchi we siyasetshunas xemit hemrayéfning ikki tomluq "Ghulja yoli" romanini, merhum turdali mesütofning "Teqdir" kitabini we bashqilarni Uyghur tiligha terjime qilghan. Uning emgiki hökümet teripidin munasip bahalinip, u qazaqistan aliy kéngishi, memliketning medeniyet, axbarat we jem'iyetlik razimenlik ministirliqining pexriy yarliqliri bilen teqdirligen.

Oyghan, almata

2017-04-13

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet