Қазақистан уйғур яшлири хәйр-еһсан паалийәтлири арқилиқ миллийликни тәрғиб қилмақта

Ихтиярий мухбиримиз ойған
2019-03-01
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Алмута балилар өйидә откән паалийәттин бир көрүнүш. 2019-Йили 15-январ. Алмута, қазақистан.
Алмута балилар өйидә откән паалийәттин бир көрүнүш. 2019-Йили 15-январ. Алмута, қазақистан.
RFA/Oyghan

2019-Йили қазақистанда «яшлар йили» дәп елан қилғандин буян уйғур яшлири өзлириниң җәмийитидики ролини техиму җанландурушқа тиришмақта. Уйғур яшлири 20 йилдин буян қазақистан уйғурлириниң җумһурийәтлик етно-мәдәнийәт мәркизи йенидики қазақистан уйғур яшлар бирлики әтрапиға топлинип, өзлириниң вәзипилирини ада қилип кәлмәктә. Буниңдин ташқири, җай-җайларда тәшкиллиниватқан һәр хил яшлар гуруппилириму қазақистан уйғур яшлар бирлики билән һәмкарлиқта хәйр-еһсан паалийәтлирини өткүзүш арқилиқ миллий кимликни, йәни ана тилни сақлашни, миллий тарихни, мәдәнийәтни, өрп-адәтлирини вә әдәбиятини тәрғиб қилишни күчәйтмәктә.

Әнә шундақ паалийәтләрниң бири 24-февралда алмута шәһиридики җумһурийәт сарийида болуп өтти. Бу күни бир қатар уйғур яшлиридин тәркиб тапқан «хәйрхаһлиқ дунясида һәммиси охшаш» гурупписи вә «хушаллиқ һәдийә қилимиз» лайиһисиниң тәшәббускари кира удартсева рак кесили билән ағриватқан балиларға беғишланған хәйрхаһлиқ консерт уюштурди. 

«Хәйрхаһлиқ дунясида һәммиси охшаш» гурупписиниң әзаси диларам һәсәновадин игилишимизчә, мәзкур хәйрхаһлиқ консертиниң асасий мәқсити кесәл балилар һәм уларниң ата-анилириға хушаллиқ вә яхши кәйпият һәдийә қилиш, уларни кесәлсиз бәхтлик һаят кәчүрүшкә үмидләндүрүштин ибарәт икән. У мундақ деди: «бизниң гуруппимиз 2017-йили қурулған болуп, дәсләптила биз ишимизни мейип балиларға маддий ярдәм бериштин башлидуқ. Лекин қолимиздики иқтисад йетәрлик болмиғанлиқтин биз уйғур яшлирини тонуштуруш паалийитини уюштурдуқ. Бу җәһәттә бизгә алмута шәһиридики пәрваз ресторани йеқиндин ярдәм көрсәтти. Шуниң билән сепимиз бир аз көпәйди. Биз ишимизниң йөнилишини бир аз өзгәртип, асасий ярдәмни турмуши еғир вә көп балилиқ аилиләргә көрситиш қарариға кәлдуқ. Қурбан һейт байримида биз алмута шәһири вә униң сиртидики, мәсилән, қорам, қизил шәрқ йезилирида хәйрхаһлиқ ишлирини елип бардуқ. Мушу йилниң январ ейида биз қазақистан хәлқи ассамблейәси елан қилған ‹хәйрхаһлиқ карвини' һәрикити даирисидә қазақистан уйғур яшлар бирлики билән бирликтә алмута шәһиридики ‹солнишко' балилар өйидә вә ‹радонеж' қерилар өйидә йеңи йиллиқ паалийәтләр өткүздуқ. Һазир болса келәчәккә йеңи лайиһә түзүватимиз. Мәлумки, һазир хитай вәтинимиздә ана тилимизни, мәдәнийитимизни, бизниң қериндашлиримизни вә йеқинлиримизни йоқитишқа киришти. Шуниң үчүн биз һәм яшлар һәм чоң әвладлар арисида ана тилимизни, мәдәнийитимизни тәрғиб қилиш мәқситидә хәйрхаһлиқ ишлирини пиланлаватимиз. Биз көпрәк бу ишқа яшларни җәлп қилип, асасий күчимизни яш әвладларға қаратмақчимиз. Чүнки кичик балилар бизниң ярдимимизгә көпрәк моһтаҗ. Йәни балилар арисида йетим-йесирлар, мейип балилар интайин көп, болупму йеза йәрлиридә.»
Игилишимизчә, қазақистанда уйғур яшлириниң бешини қошуш мәқситидә һәр хил даиридики мәшрәпләр шундақла «пәрваз» иҗадий бирләшмиси, «доппалайф» яшлар тор бети, «аламәт» филим ишләш мәркизи вә башқилар иш елип бармақта. Қазақистан уйғур яшлириниң бешини қошуп келиватқан әң чоң тәшкилат «қазақистан уйғур яшлар бирлики» болуп, у җумһурийәтлик уйғур мәдәнийәт мәркизи тәркибидә паалийәт йүргүзүп келиватиду. 

«Қазақистан уйғур яшлар бирлики» ниң әзаси бәхтинур сидиқованиң ейтишичә, 2019-йил қазақистан уйғур яшлири үчүн алаһидә йил болуп, биринчидин, бу йил «яшлар йили» дәп елан қилинған болса, иккинчидин, тәшкилатниң қурулғиниға бу йили 20 йил толған икән. Бәхтинур сидиқова мундақ деди: «бу тәвәллутниң яшлар йилиға тоғра кәлгәнлики һәммимизни хушал қилиду. Һазир мәмликитимиздә яшларға болған үмид-ишәнч барғансери күчийиватиду. Шу җүмлидин уйғур яшлириму пәқәт җумһурийәт миқиясидила әмәс, бәлки хәлқара даиридиму һәр хил саһәләр бойичә утуқларға еришип, елимизниң дуняниң алдинқи қатарлиқ мәмликәтлири қатариға киришигә өз төһпилирини қошуп кәлмәктә. Уйғур яшлири сахавәт ишлириғиму йеқиндин арилишип келиватиду. Болупму йетим-йесирларни, мәҗруһ кишиләрни, турмуши начар аилиләрни маддий вә мәниви қоллаш бойичә ишларни йүргүзүватиду. яшлиримизниң бу ишлири һөкүмитимиз тәрәптин мунасип баһалинип, бир қатар яшлиримиз җумһурийәтлик уйғур мәдәнийәт мәркизиниң ‹сахавәт' медали вә пәхрий ярлиқлири билән тәқдирләнди. Қазақистан уйғур яшлири бирликиниң рәиси рустәм хәйрийеф болса қазақистан президенти нурсултан назарбайеф қолидин пәхрий ярлиқ елишқа муйәссәр болди.»

Бәхтинур сидиқованиң тәкитлишичә, һазир қазақистанда уйғурлар миллий кимликни сақлаш мәсилисигә алаһидә әһмийәт бәрмәктикән. Буниңға сәвәб болған амилларниң бири уйғур елидики вәзийәт болмақтикән. 

«Шуни алаһидә тәкитләш керәкки, бүгүнки күндә пүткүл хәлқимиз бешиға кәлгән еғир бир пәйттә яшлиримиз һәр хил паалийәтләрдә, болупму тор бәтлиридә ана тилимизни, тарихимизни, мәдәнийитимизни тәрғиб қилишқа алаһидә көңүл бөлүватиду. Шундақла уйғур миллий давасиғиму яшлиримизниң мәлум дәриҗидә төһпә қошуватқанлиқини ейтиш керәк. Мундақчә ейтқанда, дуня уйғур қурултийи уюштуруватқан паалийәтләрдин яшлиримиз чәттә қалғини йоқ. Һәр хил хатириләш паалийәтлири, вәтинимиздә шәкилләнгән еғир вәзийәтни хәлққә йәткүзүш, яшларда вәтәнпәрвәрлик, милләтпәрвәрлик туйғулирини ойғитиш шулар җүмлисидиндур. Қазақистан уйғур яшлар бирлики рәисиниң орунбасари илшат иминоф башлиқ бир қатар яшлиримиз өткән йили явропада өткән намайишларға, дуня уйғур қурултийиниң паалийәтлиригә қатнишип кәлди.»

Мәлум болушичә, қазақистанда мәвҗут көплигән уйғур тәшкилатлири хәйр-еһсан паалийәтлирини үзлүксиз һалда өткүзүш арқилиқ уйғур маарипиниң, әдәбиятиниң, мәдәнийитиниң тәрәққиятиға өз төһпилирини қошуп кәлмәктә. Мундақ паалийәтләр аммиви ахбарат васитилиридә, иҗтимаий торларда пат-пат йорутулуп турмақта.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт