Enqerediki féstiwalda Uyghurlarning bügünki éghir weziyiti tekitlendi

Ixtiyariy muxbirimiz erkin tarim
2017-08-21
Share

Enqerening etimesqut rayonida échilghan 14-nöwetlik xelq'ara türk dunyasi anatoliye medeniyet we sen'et féstiwalining 9-küni yeni 8-ayning 19-küni Uyghurlargha tesis qilin'ghan bolup, tonulghan kichik müjahit qeshqerli shé'ir déklamatsiye qilip, "Tarixta shanliq medeniyet yaratqan, küchlük döletler qurghan biz Uyghurlar hazir eqelliy insan heq we hoquqliridinmu mehrum, insan heqliri nede?" dep Uyghurlar duchar boluwatqan insan heqliri depsendichilikini otturigha qoyup, on minglighan kishining alqishigha sazawer boldi.

Arqidin Uyghur muzika oqutquchisi, sen'etchi abdullah köse ependi özi ijat qilghan "Sherqiy türkistanliqlar yighlima" namliq naxshisini, özbék muzikant sabir qarger ependi ijat qilghan "Ana yurt naxshisi" sini orunlap berdi.

Abdullah köse naxsha orunlighanda, kichik mujahid shé'ir déklamatsiye qilghanda, tamashibinlarning hemmisi qollirida ay-yultuzluq bayraqlarni lepilditip alqishlidi.

Arqidin 14 yildin béri bu pa'aliyetke ishtirak qiliwatqan sherqiy türkistan medeniyet we hemkarliq jem'iyiti enqere shöbisining sabiq bashliqi xeyrullah efendigil ependi rehmet nutqi qildi. U, qilghan sözide, bu féstiwalni uyushturghan etimesqut rayonluq hökümet bashliqi enwer demirel ependige we türk xelqige rehmet éytip mundaq dédi: "Hörmetlik enqerening mu'awin walisi, parlamént ezaliri, etimesgut rayonining bashliqi we repiqisi, hörmetlik köpchilik, hemminglargha söygü we hörmitimni sunimen. Hörmetlik rehberler, xitay 1949-yili sherqiy türkistanni bésiwalghandin béri mewjudiyitini qoghdap qélish üchün küresh qiliwatqan sherqiy türkistanliqlarni, türk dunyasi bilen uchrashturghanliqinglar üchün Uyghurlargha wakaliten shükranlirimni sunimen, 14 yildin béri medeniyitimizni, tariximizni milyonlighan kishige tonutush pursitige ige qilghanliqinglar üchün bu pa'aliyetni ötküzüshke emgek singdürgen hemmeylen'ge qayta-qayta rehmet éytimen."

Axirida xeyrullah efendigil ependi bu féstiwalgha sahibxaniliq qiliwatqan etimesqut rayonluq hökümetning bashliqi enwer demirel ependige Uyghur doppisi bilen ton kiydürdi we Uyghur qoghuni sowghat qildi.

Enwer demirel ependi söz qilip, Uyghurlarning tarixta misliy körülmigen halda xitayning bésimi astida yashashqa mejbur qalghanliqini, Uyghur dewasini, chékiwatqan derd-elemlirini xelq bilen ortaqlishish üchün bügün sehnige chiqqanliqini, sherqiy türkistan teshkilatlirigha rehmet éytidighanliqini tekitlep mundaq dédi: "Sherqiy türkistanning échinishliq weziyiti we derd-elemlerni xelqimiz bilen ortaqlishish we u yerde yüz bériwatqanlarni tonushturush üchün bu féstiwalgha sherqiy türkistan ammiwi teshkilatliri qatnashti, bügün sehnige chiqti, men ularni tebrikleymen we rehmet éytimen, biz her da'im sherqiy türkistanliq qérindashlirimizni qollaymiz."

Biz axirida zhurnalist mirkamil qeshqerli ependige mikrofonimizni uzattuq. U, pa'aliyetning yaxshi ötkenlikini, kütken meqsitige yetkenlikini bayan qildi.

Uyghur sen'etchi abdullah köse ependi Uyghur dewasini anglitishta sen'etning rolining zor ikenlikini, shunga bügün sen'et arqiliq Uyghur dewasining yaxshi tonutulghanliqini bayan qildi.

Uyghurlar sehnidin chüshkendin kéyin, türkiyediki tonulghan naxshichi ferhat göcher sehnige chiqti. U, qérindash türkiy milletlerning ittipaq bolushi we öz ‏- ara hemkarlishishi kéreklikini, sherqiy türkistan'gha erkinlik tileydighanliqini tekitlidi. Mirkamil qeshqerli türk xelqining sen'et söyer xelq ikenlikini, dangliq sen'etchilerning Uyghurlarni tilgha élishining zor ehmiyetke ige ikenlikini bayan qildi.

8-Ayning 9-künidiki sherqiy türkistan kéchisini qanal b téléwiziyesi, benggu türk téléwiziyesi neq meydandin tarqatti. Xeyrullah efendigil ependi bügünki pa'aliyetning nahayiti yaxshi ötkenlikini bayan qildi.

8-Ayning 19-künidiki sherqiy türkistan kéchisige enqere etimesqut rayonluq hökümetning re'isi enwer demirel ependi, parlamént ezasi erqan xaberal ependi, ezerbeyjan shirwan shehirining bashliqi, musteqil ottura asiya türkiy jumhuriyetlirining enqerede turushluq elchixana xadimliri, türkiy milletlerning jem'iyet we weqiplirining wekilliri we xelqtin bolup nechche on minglighan kishi qatnashti.

Uyghurlarmu 14-qétim özlirining medeniyitini, örp we adetlirini we kéyinki yillarda xitayning Uyghurlargha élip bériwatqan bésim we qirghinchiliq siyasetliri eks ettürülgen süretlerni körsetmekte.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.