Түркийәдә «тунҗи нөвәтлик уйғур шеирийәт муһакимә йиғини» ечилмақчи

Ихтиярий мухбиримиз абдувәли аюп
2018-04-13
Елхәт
Пикир
Share
Принт
«Тунҗи нөвәтлик уйғур шеирийәт муһакимә йиғини» ниң уқтуруши вә күнтәртипи.
«Тунҗи нөвәтлик уйғур шеирийәт муһакимә йиғини» ниң уқтуруши вә күнтәртипи.
RFA/Abduweli Ayup

14-Апрел истанбулда тунҗи қетим «уйғур һазирқи заман шеирийити һәққидә илмий муһакимә йиғини» өткүзүлидиғанлиқ хәвири тарқалди.

Игилишимизчә, бу йиғинда уйғур бүгүнки заман шеирийитиниң асаслиқ вәкиллиридин әхмәтҗан осман вә таһир һамут қатарлиқлар мақалә оқуйдикән. Йиғинға уйғур әдәбияти саһәсидики нопузлуқ тәтқиқатчилардин түркийәдики әгә университетиниң профессори, доктор алимҗан инайәт, америкидин доктор әсәт сулайманлар қатарлиқлар иштирак қилидикән. Йиғинда йәнә уйғур әдәбияти тәтқиқатидики яш күчләрдин доктор раһилә қәшқири, доктурант һәсәнҗан абдуваһит, японийәгә уйғур әдәбиятини тонуштуруватқан муқәддәс нур қатарлиқларму тәклип билән мақалә оқуйдикән.

Мәзкур илмий муһакимә йиғинини орунлаштурушқа мәсул болған, йиғин тәйярлиқ һәйитиниң әзаси, шаир абдушүкүр муһәммәт әпәнди зияритимизни қобул қилип бу йиғинниң мәқсити һәққидә тохталди.

Униңчә, бу йиғин уйғур елида уйғур әдәбияти вә уйғур тилниң тәқдири қараңғу һаләттә туруватқан, уйғур әдиблири еғир тәқибләргә дуч келиватқан вә «сиясий тәрбийәләш» намидики җаза лагерлирида қийниливатқан бир шараитта чақирилған болуп, бу арқилиқ муһаҗирәттә болсиму уйғур тилини, әдәбиятини сақлап қелиш вә диаспорадики әдибләргә сәһнә һазирлаш мәқсәт қилинидикән.

Мәзкур йиғинниң мәслиһәти 2017-йилиниң ахирида оттуриға чиққан болуп, шаир таһир һамут, әхмәтҗан осман, абдушүкүр муһәммәт қатарлиқ муһаҗирәттики қәләмкәшләр кеңишип мәзкур йиғинни ечиш қарариға кәлгән. Һазир америкида яшаватқан шаир таһир һамут зияритимизни қобул қилип, мәзкур йиғинни қачан, қәйәрдә, қандақ ечиш һәққидә тәпсилий мәлумат бәрди.

Униң баяничә, бо йиғин һеч бир дөләт яки тәшкилатниң пиланлиши яки ярдимидә әмәс, бәлки муһаҗирәттики уйғур зиялийлар вә уйғур җамаитиниң қолни қолға тутуп қилған һәмкарлиқиға тайинип вуҗудқа чиқиш алдида турмақтикән.

Бу йиғин арқилиқ уйғур җамаитигә вә дуняға қандақ бир учурни бәрмәкчи болғанлиқини сориғинимизда абдушүкүр әпәнди өз қарашлирини баян қилди. Униңчә, бу йиғин дуняға вә диаспорадики уйғурларға уйғур әдиблириниң уйғур тилниң җәвһири болған шеирийәт арқилиқ уйғур тилини сақлап қелиш ирадисини җакарлайдикән.

Шаир таһир һамут бу йиғин арқилиқ уйғур тилини йоқатмақчи болған хитай һөкүмитигә вә сүкүтчан дуняға уйғур әдиблириниң «иҗадийәт арқилиқ ана тилни қоғдаймиз, » дегән җавабни бәрмәкчи икән.

Бу қетимқи йиғинда немә үчүн шеирийәтниң муһакимә нуқтиси қилинғанлиқи һәққидә шаир абдушүкүр әпәнди алаһидә әскәртиш берип өтти.
Таһир һамут бу йиғинниң уйғурларниң ниң мәвҗутлуқини ипадиләш, уларниң өз тилидики иҗадийәт күчини сақлап қелиш вә давам қилдурушта бир өзгичә йолниң башлиниши болуп қелишини арзу қилидиғанлиқини билдүрди.

14-Апрел ечилмақчи бо йиғин истанбулниң явропа бөликигә җайлашқан фатиһ султан мәһмәт университети йеғин залиға орунлаштурулған болуп, сәһәр саәт тоққузда башлинип чүштин кейин саәт бәштә аяғлишидикән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт