Liwiye weziyiti heqqidiki yéngi uchurlar

Xitay kazafiyning hawa mudapi'e nuqtilirini bombardiman qiliwatqan amérika we yawropa birleshme qisimlirigha qarita, derhal urush toxtitish kérek dep tekitlidi.
Muxbirimiz weli
2011-03-22
Share
liwiye-birleshme-herbiy-xitay-qarshi-305.jpg Xitay bash elchisi li bawdong b d t ning qarari boyiche uchushqa bolmaydighan rayon belgilep kazafiygha qarita yürgüzgen barliq herbiy herikitige qarshi chiqti. 2011-Yili 17-mart.
AFP

Birleshme agéntliqining béyjingdin bayan qilishiche, xitay bügün tashqi ishlar ministirliqi arqiliq bayanat élan qilip, b d t ning qarari boyiche liwiyide uchushqa bolmaydighan rayon belgilep, qozghilangchilarni kazafiyning hujumidin saqlash üchün, kazafiyning hawa mudapi'e nuqtilirini bombardiman qilishqa bashlighan amérika-yawropa birleshme qisimlirining aldini tosup, derhal urush toxtitish lazim dep jakarlidi. Shundaqla yene, her qandaq mesilini tinch yol bilen hel qilish kérek, dep tekitlidi.

Roytrs agéntliqining tripolidin bayan qilishiche, gherb birleshme qisimliri b d t ning qararigha asasen, liwiyide uchushqa bolmaydighan rayon belgilep, kazafiygha qarshi qozghilang kötürgen xelqni kazafiyning hujumidin saqlash üchün, kazafiyning hawa mudapi'e küchlirige qarshi heriket qollinip, hawa hujumini üch kéche dawamlashturghandin kéyin, bügün kazafiy qisimliri taktika özgertip, quruqluqtin tanka, zembirek qatarliq éghir qorallar bilen qozghilangchilar igiligen sheherlerge hujum bashlidi. Kazafiy bügün hujum bashlighan ikki sheherning biri liwiyining gherbidiki misrata, yene bir tunisqa yéqin jaydiki zintan.

Xewerde éytilishiche, bügün amérikining F-15 tipliq bir bombardimanchi ayropilani mixaynikilik chataq chiqip hawa boshluqidin chüshüp ketti, ikki uchquchining birini kazafiygha qarshi qozghilangchilar uchratti, yene biri téxi namelum.

B b s ning bayan qilishiche, yawropa-amérika birleshme qisimliri, b d t ning 1973-nomurluq qararini ijra qilish üchün, liwiyige hawadin üch kéche hujum qilip bolghan we hazir bundaq hujumni yenila dawamlashturuwatqan ehwal astida, shundaqla, bügün kazafiy qisimliri quruqluqtin heriket qilip, kazafiygha qarshi qozghilangchilar igilep turuwatqan sheherlerge hujum bashlighan ehwal astida, xelq'aradiki kazafiygha qarshi küch birlikide ixtilap peyda boldi.

En'gliye bilen amérika b d t ning qararini ijra qilish üchün qollinilidighan herbiy heriketlerning qomandanliq hoquqini natogha ötküzüzp bérishni yaqlaydu. Emma, fransiye bu teshebbusni qollimaydu. Buningdin bashqa yene, b d t ning qararini qollaydighan jenubiy afriqimu bügün derhal urush toxtitishni telep qildi. Natoning ezasi türkiye bolsa, liwiyige qilin'ghan hawa hujumi waqitliq heriket bolushi kérek, u axirqi hésabta liwiyini ishghal qiliwalidighan meqset üchün xizmet qilmasliqi kérek, dep körsetti. Rusiye bash ministiri putin, liwiyige arilishishni "Esli sélip" chilik dep eyiblidi. Emdi liwiyide ikkinchi qedemni qandaq bésish kérek, bu hazir xelq'arada muhakime qiliniwatqan mesile.

Fransiye agéntliqining bayan qilishiche, hindistan da'irilirimu bügün, kazafiyni textin chüshürüsh yaki chüshürmesliktin ibaret liwiyining ichki ishlirigha, chet'eller herbiy hujum bilen arilashmasliqi kérek, dep pikir bayan qildi.

Gérmaniye awazining bayan qilishiche, washin'gtonda, amérika awam palatasining bashliqi john boynér prézidént obamadin, liwiye mesiliside zadi néme qilmaqchi boluwatqanliqini pütün amérika xelqige ochuq éytishni telep qildi. Amérika jumhuriyetchiler partiyisi tashqi ishlar komitétining aliy emeldari richard lugarmu, obamaning hazir liwiyide zadi kimni qollaydighanliqi, yeni hazir kazafiygha qarshi turuwatqan oxshimighan mezheptiki kishilerning qaysini qollaydighanliqi téxiche namelum, bu mesile éniq bolushi kérek, dep körsetti.

Bügün b b s ning munazire bétide élan qilin'ghan dunyaning her qaysi jayliridin yézilghan 50 tin artuq xitayche yaki in'glizche obzorlarda, xitayning bügün amérika-yawropa birleshme qisimlirigha qarshi qilghan sözlirige baha bérilgen. Bir obzorda, b d t ning liwiyide uchushqa bolmaydighan rayon belgilesh heqqidiki qararini maqullaydighanda, xitay özining üzül-késil yétim qalidighanliqini hés qilip qarshi awaz qoymighan, shu waqitta bu qarargha qarshi turalmighan xitay, emdi nomus qilmay bu qarargha qarshi sözlewatidu, dep körsitilgen. Yene bir obzorda, xitay xelq'ara birleshme qisimlirining mustebit tüzümge qarita atqan oqidin qorqup ketti, hazir jöylüwatidu, dep yézilghan.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet