Тибәт тарихида тунҗи қетим биваситә сайлап чиқилған пуқра тәрипидин идарә қилинидиған һөкүмәт

Муһаҗирәттики тибәт һөкүмити, бу қетим биваситә биләт ташлаш арқилиқ, лобсаң сангәйниң муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң баш министири болуп сайланғанлиқини елан қилди.
Мухбиримиз вәли
2011.04.27
Lobsang-Sangay-305.jpg Муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң үчинчи нөвәтлик баш министири лобсаң сангәй. 2011-Йили 27-апрел.
RFA

Муһаҗирәттики тибәт һөкүмити бүгүн муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң баш министири сайлап чиқилғанлиқини елан қилди. Баянатта ейтилишичә, муһаҗирәттики тибәтләр арисида елип берилған бу қетимқи биваситә сайламда, америкиниң харвард университетида қанун оқуған тәтқиқатчи лобсаң сангәй 55% авазға еришип, муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң үчинчи нөвәтлик баш министири болуп сайланди. У, бу йил 8‏- айдин башлап вәзипә өтәйду, тибәтләрниң диний даһийси, муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң башлиқи далай лама сиясий сәһнидин чекинип дәм елишқа чиқиду.

Баянатта ейтилишичә, бу, тибәт тарихидики бир чоң өзгириш, йәни тибәт тарихида тунҗи қетим диний гуруһтин хали, далай ламалар болмиған, пәқәт тибәтләр өзи биваситә сайлиған бир аддий пуқра идарә қилидиған һакимийәт қурулғанлиқи болуп һесаблиниду.

Муһаҗирәттики тибәтләр бу қетим биваситә биләт ташлап сайлап чиққан калон трипа, йәни муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң баш министири лобсаң сангәй бүгүн әркин асия радиосида мухбирлиримизниң соаллириға җаваб бәрди. У сөзидә, вәзипә өтәшкә башлиғандин кейин, чәтәлләрдики вә тибәттики тибәтләрниң һәммисини бирдәкла әркинликкә ериштүрүш, тибәтләрниң миллий кимлики вә ғурурини хитай һөкүмитигә етирап қилдурушни алдинқи қатарға қойидиғанлиқини билдүрди.

‏-‏ Ички тибәт, сиртқи тибәт дәп айрилмайду, ‏- ‏дәйду муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң баш министири болуп сайланған лобсаң сангәй, - һазир 30 нәччә дөләттә яшаватқан тибәтләрниң һәммиси бир тибәт, һәммисини бирдәк әркинликкә, демократийигә ериштүрүш бизниң бирла нишанимиз.

‏-‏ Мән башқиларға зораванлиқ қилмайдиған, өз-өзигә хоҗа болушни тәшәббус қилидиған тибәт яшлар тәшкилатниң әзаси,‏-‏ дәйду муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң баш министири болуп сайланған лобсаң сангәй, - бу қетим калон трипа (баш министир) болуп сайландим, тибәтләрдин ким баш министир болуп сайланмисун, у һечқачан муқәддәс далай ламаниң орнини игилийәлмәйду, у әмди дәм елишқа чиқиду, әмди мән йәнила муқәддәс далай ламаниң оттура йол сиясити, йәни тибәтләр хитайда аптоном район болуп өз ишиға өзи хоҗа болуш тәшәббусини иҗра қилимән.

‏-‏ Буниңдин миң йиллар бурун тибәт билән хитайниң мунасивити яхши болған. Пәқәт хитай коммунист партийиси 1949‏- йили тибәтни қораллиқ ишғал қилғандин кейин бундақ яхши мунасивәт бузулди,-‏ дәйду муһаҗирәттики тибәт һөкүмитиниң баш министири болуп сайланған лобсаң сангәй, - хитай һазир тибәтни толуқ игиливелиш үчүн хитайдин көпләп көчмән йөткәп келиватиду, тибәтләрни мәдәнийәт җәһәттин ассимилятсийә қиливатиду, сиясий җәһәттин бесиватиду, иқтисадий җәһәттин намратлаштуруватиду, тибәтниң тәбиий муһитини булғаватиду. Мән хәлқ сайлап чиққан калон трипа )баш министир( болуш сүпитим билән, муқәддәс далай ламаниң оттура йол тәлимати бойичә иш қилип, хитай пәйда қилған бу мәсилиләрни тинч йол билән, сөһбәт арқилиқ һәл қилиш үчүн тиришимән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.