ក្រុមយុវជនជនជាតិដើមភាគតិច និងមន្ត្រីសង្គមស៊ីវិលបារម្ភថា ការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចរបស់រដ្ឋាភិបាល ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនរបស់វៀតណាម នៅតាមបណ្ដោយព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម ជាហានិភ័យធ្ងន់ធ្ងរមួយ ប៉ះពាល់អធិបតេយ្យជាតិ និងធ្វើឱ្យកម្ពុជាងាយនឹងរបូតទឹកដីទៅវៀតណាមគ្រប់គ្រងនៅថ្ងៃអនាគត។ ចំណែកអាជ្ញាធរខេត្តរតនគិរីអះអាងថា អាជ្ញាធរជំនាញបានគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទាំងអស់ត្រឹមត្រូវតាមកិច្ចសន្យាវិនិយោគ។
ក្រុមយុវជនជនជាតិដើមភាគតិច និងមន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល នៅមិនទាន់ស្ងប់ចិត្តនៅឡើយទេ ទាក់ទិនការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចតាមបណ្ដោយព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម ក្នុងខេត្តរតនគិរី ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនវៀតណាមវិនិយោគ ដែលមានទំហំផ្ទៃដីរាប់ម៉ឺនហិកតារ។
ពលរដ្ឋរស់នៅស្រុកអូរយ៉ាដាវ ខេត្តរតនគិរី លោក រចំ ជន ប្រាប់អាស៊ីសេរីនៅថ្ងៃទី២១ វិច្ឆិកាថា ការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទាំងនេះ ហាក់ធ្វើឡើងជាការសម្ងាត់ ពលរដ្ឋរស់នៅតំបន់នោះមិនអាចចេញចូល ក្នុងក្រុមហ៊ុនវៀតណាមបានទេ និងមានការសាងសង់ផ្ទះល្វែងក្នុងដីសម្បទាននោះផងដែរ។ លោកថា មានពលរដ្ឋខ្មែរតិចតួចណាស់ ដែលទៅធ្វើការក្នុងដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចនោះ។ កម្មករភាគច្រើនជាវៀតណាមរាប់សិបនាក់៖ «ប្រទេសគេមកសម្បទានអ៊ីចឹងធ្វើឱ្យដីយើងខិតខិតទៅ ធ្វើឱ្យបាត់បង់ដី នៅពេលក្រុមហ៊ុនវិនិយោគធំ ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ធនធានធម្មជាតិដែល ព្រៃឈើ និងចម្ការអ៊ីចឹង»។
អាជ្ញាធរខេត្តរតនគិរី ឱ្យដឹងថា នៅខេត្តនេះ មានក្រុមហ៊ុនចំនួន ២៥ក្រុមហ៊ុន កំពុងវិនិយោគដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច ដែលមានផ្ទៃដីរាប់ម៉ឺនហិកតារ ក្នុងនោះមានក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនជាក្រុមហ៊ុនវៀតណាម វិនិយោគនៅជាប់ព្រំដែនក្នុងស្រុកអូរយ៉ាដាវ។
របាយការណ៍អង្គការលីកាដូ បង្ហាញថា រដ្ឋាភិបាលបានផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនវៀតណាមចំនួន ៥៤កន្លែង នៅទូទាំងប្រទេស ដែលផ្ទៃដីជាង ៣៥ម៉ឺនហិកតារ (៣៥២.៥១៥) ហើយដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទាំងនោះភាគច្រើន វិនិយោគលើដំណាំកៅស៊ូ និងដូងប្រេង។ ទន្ទឹមនឹងនេះ រដ្ឋាភិបាលបានផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនវៀតណាម ក្នុងខេត្តចំនួន ៤ គឺខេត្តក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង មណ្ឌលគិរី និងខេត្តរតនគិរី មានផ្ទៃដីទំហំជាង ២៤ម៉ឺនហិកតារ (២៤៥.៣០៤)។
ប្រធានសមាគមសម្ព័ន្ធនិស្សិតបញ្ញវន្តខ្មែរ លោក មួង សូនី ដែរចុះអង្កេតរឿងនេះ ថ្លែងថា រដ្ឋាភិបាលត្រូវដកហូត ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចវៀតណាម ឋិតនៅជាប់ព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាមក្នុងខេត្តរតនគិរី និងខេត្តមណ្ឌលគិរី ចេញទាំងអស់ ដើម្បីបញ្ចៀសហានិភ័យនានា ប៉ះពាល់អធិបតេយ្យជាតិនៅថ្ងៃអនាគត។ លោកបន្តថា រដ្ឋាភិបាលត្រូវគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុនវៀតណាមឱ្យច្បាស់លាស់ និងគ្រប់គ្រងលើកម្មករជនជាតិវៀតណាម ដែលធ្វើការក្នុងក្រុមហ៊ុនទាំងនោះ តាមច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ឱ្យបានត្រឹមត្រូវ៖ «ប្រសិនបើមិនអាចដកបានទាំងអស់ទេ ក៏គួរតែបន្ថយ ជាពិសេសនៅស្រុកអូរយ៉ាដាវ នៅស្រុកកែវសីមា គួរតែលប់ចោល បាទលុបចោលទាំងអស់។ ដីដែលយើងមិនអាចលុបបានហេតុផ្សេងយើងគួរតែ ទប់ស្កាត់តែម្ដង។ ចៀសវាងបំផុតគឺកុំឱ្យមាន ឬបើមានដែរ គឺយើងត្រូវកំណត់ផ្លូវច្បាប់ដែលយើងអាចគ្រប់គ្រងបាន។ គឺត្រូវតែធ្វើផ្លូវក្រវាត់ព្រំដែន ហើយឱ្យប្រជាជនខ្មែរយើងទៅនៅហ្នឹងឱ្យច្រើន»។
ឆ្លើយតបរឿងនេះ អ្នកនាំពាក្យសាលាខេត្តមណ្ឌលគិរី លោក នាង សំអាត ថ្លែងថា ការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចរបស់រដ្ឋាភិបាលឱ្យទៅក្រុមហ៊ុនវៀតណាម អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធជំរុញឱ្យក្រុមហ៊ុនទាំងអស់ ត្រូវអនុវត្តតាមគោលការណ៍វិនិយោគរបស់រដ្ឋាភិបាល។ លោកថា ប្រសិនបើក្រុមហ៊ុនទាំងនោះមិនអនុវត្តទេ អាជ្ញាធរនឹងដកហូតដីសម្បទានទាំងនោះមកវិញ។ លោកញ្ជាក់ថា បញ្ហានេះជាការទទួលខុសត្រូវរបស់រដ្ឋាភិបាល ហើយរដ្ឋបាលខេត្តបានចាត់ស្ថាប័នជំនាញ ឱ្យតាមដានក្រុមហ៊ុនទាំងនោះដោយយកចិត្តទុកដាក់។ លោកបន្ថែមថា កន្លងទៅរដ្ឋាភិបាលបានដកហូតដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចចំនួន ៣ក្រុមហ៊ុន ដោយសារតែមិនអនុវត្តតាមកិច្ចសន្យាវិនិយោគ៖ «ក្រុមហ៊ុនវិនិយោគតាមព្រំដែន ការព្រួយបារម្ភគឺបារម្ភហើយ តែយើងមានច្បាប់និងមានទម្លាប់ មានន័យថា ក្រុមហ៊ុនត្រូវអនុវត្តតាមគោលការណ៍របស់រដ្ឋាភិបាល។ ប្រសិនមិនអនុវត្តទេ រដ្ឋាភិបាលមានសិទ្ធិក្នុងការបញ្ចប់សិទ្ធិនៃការទទួលដីសម្បទានហ្នឹង។ អ៊ីចឹងអាហ្នឹង ជាការទទួលខុសត្រូវរបស់រដ្ឋាភិបាល ដែលជាភ្នាក់ងារតំណាងរដ្ឋ ដែលមានមន្ទីរអង្គភាពជំនាញហ្នឹង គាត់ជាភ្នាក់ងារជំនាញ គាត់ពិតនិត្យមើលកិច្ចការហ្នឹង»។
ប្រធានសម្ព័ន្ធគណនេយ្យភាពសង្គមកម្ពុជា លោក សន ជ័យ យល់ថា ការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច តាមព្រំដែនទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនវៀតណាមគ្រប់គ្រងរយៈពេលវែង ជាហានិភ័យធ្ងន់ធ្ងរមួយ ប៉ះពាល់ដល់បូរណភាពទឹកដី នៅថ្ងៃអនាគត ប្រៀបដូចជាផ្ញើសាច់ទុកក្បែរមាត់ខ្លាដូច្នេះដែរ។ លោកផ្ដល់ទស្សនៈថា រដ្ឋាភិបាលត្រូវចៀសវាង ការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនវៀតណាម នៅជាប់បន្ទាត់ព្រំដែនជាបន្តទៀត៖ «យើងសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចហ្នឹង មិនមែនជាកិច្ចសន្យារយៈពេល ២ទៅ ៣ឆ្នាំ វាមានរយៈពេល រាប់សិបឆ្នាំ។ យើងនៅតែមានការបារម្ភពីអនាគតពីបូរណភាពទឹកដី ទាក់ទងការផ្ដល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចរយៈពេលរាប់សិបឆ្នាំហ្នឹង។ ក្រុមហ៊ុនរបស់វៀតណាមទៀត គេហៅថា ក្រុមហ៊ុនជារបស់ប្រទេសដែលមានព្រំប្រទល់នៅទីនោះទៀតផង។ អ៊ីចឹងទៅមានការបារម្ភរយៈពេលយូរ»។
តំណាងរាស្ត្រគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក អ៊ុំ សំអាន ថ្លែងថា ការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចមានរយៈពេល ៥០ឆ្នាំឡើងទៅ នៅតាមបណ្ដោយព្រំដែន ជាគ្រោះថ្នាក់សម្រាប់ជាតិ ធ្វើឱ្យបាត់បង់ទឹកដីនៅថ្ងៃអនាគត។ លោកថា កម្មករដែលធ្វើការក្នុងក្រុមហ៊ុនវៀតណាម បាននាំកូនពូនជាចៅ ទៅរស់នៅ និងសង់ផ្ទះក្នុងដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចតាមបណ្ដោយព្រំដែនច្រើនស្អេកស្កះ ហើយអាចបង្កើតបានជារចនាសម្ព័ន្ធភូមិ-ឃុំ គ្រប់គ្រងដោយអាជ្ញាធរវៀតណាមនៅតំបន់នោះនៅថ្ងៃខាងមុខ៖ «ការផ្តល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច មិនត្រឹមតែបំផ្លាញធនធាន ព្រៃឈើ រ៉ែ និងធនធានធម្មជាតិ វាអាចប៉ះពាល់បូរណភាពទឹកដី និងការបង្កើតជា រចនាសម្ព័ន្ធភូមិ - ឃុំរបស់យួននៅតាមព្រំដែនហ្នឹងផងដែរ។ រដ្ឋាភិបាលត្រូវតែដកយកដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនយួន នៅតាមបណ្ដោយព្រំដែន កម្ពុជា - វៀតណាមប្រគល់ឱ្យពលរដ្ឋខ្មែរវិញ»។
កាលពីពេលកន្លងទៅ កាសែត ខេមបូឌា ដេលី Cambodia Daily បានចុះផ្សាយថា ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចមួយចំនួននៅជាប់ព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម ក្នុងស្រុកអូរយ៉ាដាវ ខេត្តរតនគិរី មានទំនាក់ទំនងជាមួយយោធាគ្រប់គ្រងដោយវៀតណាម។ ក្រៅពីនេះ ឯកសារទទួលបានពីទិន្នន័យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបង្ហាញថា ការលក់ដូរ និងការផ្ទេរកម្មសិទ្ធិដីក្នុងខេត្តរតនគិរី មានទំហំជិត ៤ម៉ឺនហិកតារ (៣៩.៥៨៤ហិកតារ) គ្រប់គ្រងដោយពួកមេបញ្ជាការកងពល លេខ១៥។ ទន្ទឹមគ្នានេះ មានដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចចំនួន ៣ ជាប់ទាក់ទងនឹងយោធាវៀតណាម ក្នុងនោះ មានលោក ផាំ វ៉ាន់ជាំង (Pham Van Giang) គឺជាប្រធានក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍កៅជុក៧២ រតនគិរី (Aphivath Caoutchouc 72 Ratanakiri Co., Ltd) និងជាមេបញ្ជាការនៃកងអនុសេនាធំ៧២ នៃយោធាវៀតណាម។ ចំណែកនៅខេត្តមណ្ឌលគិរីក៏មានក្រុមហ៊ុនសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងហោចណាស់ ៥ក្រុម ភាគច្រើនជាក្រុមហ៊ុនវៀតណាមទទួលសិទ្ធិវិនិយោគដីរាប់ម៉ឺនហិកតារ តាមបណ្ដោយព្រំដែន ឋិតក្នុងស្រុកកែវសីមា៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។