អ្នកជំនាញ​ព្រមានថា ភាព​រីងរាក់​នៅ​បឹងទន្លេសាប នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រជានេសាទ​ជាង​២លាន​នាក់ធ្លាក់ខ្លួន​ខ្ចីបុល​គេ​កាន់​តែ​ខ្លាំង

ដោយ មាន ឫទ្ធិ
2020-07-30
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
ទិដ្ឋភាព​ទន្លេសាបថត​លើអាកាស នៅ​ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​២០២០។
ទិដ្ឋភាព​ទន្លេសាបថត​លើអាកាស នៅ​ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ​២០២០។
រូប​ហ្វេសប៊ុក​អាជ្ញាធរ​ទន្លេសាប

អ្នកជំនាញ​កិច្ចការ​តំបន់​ទន្លេមេគង្គ លើកឡើង​ថា​ កត្តា​ប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ ការគ្មាន​ភ្លៀងធ្លាក់ និង​ការសាងសង់​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​ដ៏​សម្បើម​នៅ​តាម​ប្រទេស​ខ្សែទឹក​ខាងលើ​នៃ​ទន្លេ​មេគង្គ ជាពិសេស​ប្រទេស​ចិន និង​ឡាវ កំពុង​តែ​ធ្វើឲ្យ​ផ្ទៃ​បឹង​ទន្លេសាប​ត្រូវ​រីងរាក់​ខ្លាំង​មិន​ធ្លាប់​មាន​ពីមុន​មក​នៅ​រដូវ​វស្សា។ អ្នកជំនាញ​រូប​នេះ​ព្រមាន​ថា ការអូស​បន្លាយ​ភាពរីងរាក់​នៅ​បឹងទន្លេសាប និង​ភាពយឺតយ៉ាវ​នៃ​លំហូរ​ទឹក​ពី​ទន្លេ​មេគង្គ​ចូល​ទៅ​ចាក់​បំពេញ​​បឹងទន្លេសាប​នា​រដូវវស្សា​នេះ នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រជានេសាទ​ជាង​ពីរ​លាន​នាក់​នៅ​តំបន់​បឹងទន្លេសាប ត្រូវ​ធ្លាក់ខ្លួន​ខ្ចីបុល​គេ​កាន់​តែ​ខ្លាំង​ថែមទៀត ស្រប​ពេល​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​ពុំ​បាន​ត្រៀមខ្លួន​ជួយ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​របស់​ពួកគេ​ក្នុង​រយៈពេល​អន្តរកាល​នេះ។

ខាងក្រោម​នេះ​​ ជា​​បទសម្ភាសន៍​រវាង​លោក មាន ឫទ្ធិ ជាមួយ​លោក ប្រាយអ៊ិន អាយល័រ (Brian Eyler) នាយក​កម្មវិធី​តំបន់​អាស៊ីអាគ្នេយ៍​នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​គោលនយោបាយ ស្ទីមសុន សេនធឺ (Stimson Center) ដែល​មាន​មូលដ្ឋាន​នៅ​រដ្ឋធានី​វ៉ាស៊ីនតុន សហរដ្ឋអាមេរិក ជុំវិញ​បញ្ហា​វិបត្តិ​ទឹក​នៅ​បឹងទន្លេសាប​នៅ​រដូវវស្សានេះ ដូចតទៅ៖

លោក មាន ឫទ្ធិ៖ តើ​អ្វី​ទៅ​ជា​ហេតុផល​ចម្បង​នៅ​ពី​ក្រោយ​ការរីងរាក់​នៃ​បឹងទន្លេសាប ឬ​ភាពយឺតយ៉ាវ​នៃ​លំហូរ​ទឹក​ពី​ទន្លេមេគង្គ​មក​ចាក់​បំពេញ​អាង​បឹងទន្លេសាប​នា​រដូវវស្សា​នេះ?

លោក ប្រាយអ៊ិន អាយល័រ៖ កត្តា​ដែល​ចូល​រួម​ចំណែក​យ៉ាង​សំខាន់​បង្ក​ឲ្យ​មាន​ការរីងរាក់​នៃ​បឹងទន្លេសាប​នា​ពេល​នេះ គឺ​កង្វះ​បរិមាណ​ភ្លៀងធ្លាក់។ ក៏ប៉ុន្តែ នៅ​ពេល​ដែល​ខ្វះ​ភ្លៀងធ្លាក់​នៅ​តំបន់​ទន្លេមេគង្គ​ខាងក្រោម ពេលនោះ​គេ​នឹង​និយាយ​អំពី​ផល​ប៉ះពាល់​នៃ​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី។ ជាពិសេស គឺ​ផល​ប៉ះពាល់​នៃ​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​ស្តុក​ទឹក​ទុក​នៅ​ប្រទេស​ចិន និង​ឡាវ តែម្ដង ដែល​ស្តុក​ទឹក​ទុក​ក្នុង​បរិមាណ​ដ៏​សម្បើម​នៅ​រដូវ​វស្សា ជាជាង​បើក​ឲ្យ​ទឹក​ទន្លេ​ហូរ​ដូច​ធម្មជាតិ។ ចិន​គឺជា​ប្រទេស​មួយ​ដែល​មាន​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​ធំជាង​គេ​មួយ​ចំនួន​នៅ​លើ​ពិភពលោក។ ជាថ្មី​ម្ដង​ទៀត យើង​មើល​ឃើញ​ថា ក្នុង​រយៈពេល​ពីរ​ឆ្នាំ​ជាប់ៗ​គ្នា​មកនេះ ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​នៅ​ខ្សែទឹក​ខាងលើ​របស់​ចិន កំពុង​ត្រៀម​បង្ខាំង​ទឹក​ទុក​ជាង ២០ពាន់​លាន​ម៉ែត្រ​គូប មិន​ឲ្យ​ហូរ​ចូល​ទៅ​ខ្សែ​ទឹក​ខាងក្រោម។ បរិមាណ​ទឹក​ទាំងនោះ គួរតែ​ត្រូវ​ហូរ​ទៅ​ចាក់​បំពេញ​ឲ្យ​ខ្សែ​ទឹក​ខាងក្រោម កាលពី​រដូវវស្សា​ឆ្នាំ​ទៅមិញ និង​រដូវ​វស្សា​ឆ្នាំ​នេះ។ ប៉ុន្តែ វា​មិន​បាន​កើត​ឡើង​ឡើយ។ បរិមាណ​ទឹក​ទាំង​នេះ អាច​ចូលរួម​ចំណែក​យ៉ាង​សំខាន់​ក្នុង​ការបង្កើត​ឲ្យ​មាន​នូវ​កម្លាំង​ចលករ​​បង្កើត​បាន​ជា​រដូវ​មូសុង​វស្សា​ ដែល​ទឹក​ភាគច្រើន​ ត្រូវ​ហូរ​ទៅ​ចាក់​បំពេញ​ផ្ទៃ​អាង​បឹងទន្លេសាប នាំ​ឲ្យ​បឹង​ទន្លេសាប​ផ្លាស់ប្ដូរ​ចរន្ត​ទឹកហូរ។ ប៉ុន្តែ វា​នឹង​ក្រ​កើតឡើង​ក្នុង​ឆ្នាំ​នេះ។ ទឹក​ទាំងនោះ គួរ​តែ​ហូរ​ចូល​ទៅ​បឹង​ទន្លេសាប ហើយ​ចែក​ចាយ​បន្ត​ទៅ​ខ្សែទឹក​ខាងក្រោម ដែល​នឹង​ពង្រីក​ការចែក​ចាយ​ទឹក​ដល់​តំបន់​វាលទំនាប​នៅ​កម្ពុជា និង​នៅ​វៀតណាម។ ក៏ប៉ុន្តែ រឿង​ដូច្នេះ នឹង​មិន​ងាយ​កើត​មាន​ឡើង​​ឡើយ​ក្នុង​ឆ្នាំ​នេះ។ ទាំង​អស់​នេះ​ហើយ​ គឺជា​កត្តា​មួយ​ចំនួន ចូលរួម​ចំណែក​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ស្ថានភាព​កម្រិត​ទឹក​ទាប​បំផុត​នៅ​តាម​ដៃ​ទន្លេមេគង្គ និង​ភាពយឺតយ៉ាវ​នៃ​លំហូរ​ទឹក​ទៅ​ចាក់​បំពេញ​បឹង​ទន្លេសាប។

លោក មាន ឫទ្ធិ៖ តើ​គេ​អាច​ធ្វើ​ដូចម្ដេច​បាន​ដើម្បី​ជួយ​សង្គ្រោះ​បឹងទន្លេសាប​កុំឲ្យ​ទទួលរង​នូវ​ការរីងរាក់​ ឬ​គ្រោះ​រីងស្ងួត​ក្នុង​រដូវ​វស្សា​យ៉ាង​ដូច្នេះ​នោះ​ បាទ?

លោក ប្រាយអ៊ិន អាយល័យ៖ ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​នៅ​ខ្សែ​ទឹក​ខាងលើ​ អាច​ត្រូវ​ដំណើរការ​ឡើង​​ដើម្បី​ទ្រទ្រង់​ឲ្យ​មាន​លំហូរ​ទឹក​តាម​បែប​ធម្មជាតិ និង​ដើម្បី​ជួយ​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ធារទឹក​ធម្មជាតិ។ ក៏ប៉ុន្តែ បច្ចុប្បន្ន​នេះ ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​នៅ​ខ្សែ​ទឹក​ខាងលើ កំពុង​តែ​ដំណើរការ​ផ្ទុយ​ពីនេះ។ គឺ​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​ទាំងនោះ ត្រូវ​គេ​ប្រើ​ដើម្បី​បង្ខាំង​ទឹក​ទុក ហើយ​ត្រៀម​ទឹក​ទុក​សម្រាប់​រដូវប្រាំង​​ខាងមុខ នៅ​ពេល​ដែល​ថ្លៃ​អគ្គិសនី​ឡើង​ថ្លៃ​នៅ​ប្រទេស​ចិន ដើម្បី​ឲ្យ​គេ​អាច​យក​ទឹក​ទាំងនោះ​ទៅ​ប្រើ​ប្រាស់​សម្រាប់​ផលិត​អគ្គិសនី។

លោក មាន ឫទ្ធិ៖ ឥឡូវនេះ​ផល​ប៉ះពាល់​ និង​ការខូចខាត​បណ្ដាល​មក​ពី​ការសាងសង់​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​នៅ​ខ្សែទឹក​ខាងលើ​នៃ​ទន្លេមេគង្គ បាន​កើត​មាន​រួច​ទៅ​ហើយ តើ​កម្ពុជា​គួរ​តែ​ធ្វើ​ដូចម្តេច ក្នុងរយៈពេល​ខ្លីនេះ ដើម្បី​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​នេះ?

លោក ប្រាយអ៊ិន អាយល័រ៖ បាទ! រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា អាច​លើកឡើង​ពី​កង្វល់​ទាំងនេះ ទៅកាន់​ប្រទេស​នៅ​តាម​ខ្សែ​ទឹក​ខាងលើ ដែល​ជា​ម្ចាស់​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​ទាំងនេះ បាន​ដឹងឮ ព្រោះ​ប្រទេស​ទាំងនោះ​បាន​បង្ខាំង​ទឹក​ទុក​ក្នុង​រដូវវស្សា ហើយ​ត្រូវ​ស្នើ​ឲ្យ​មាន​ការ​បញ្ចេញ​ធារទឹក​ឲ្យ​បាន​ច្រើន​ដូច​ធម្មជាតិ។ ការធ្វើ​ដូច្នេះ នឹង​ជួយ​សម្រាល​នូវ​ផល​ប៉ះពាល់​មួយ​ចំនួន​បណ្ដាល​មក​ពី​ភាពរីងស្ងួត និង​រាំងស្ងួត​ដែល​កំពុង​តែ​កើតមាន​ឡើង​នៅ​ខ្សែ​ទឹក​ខាងក្រោម ជាជាង​ធ្វើឲ្យ​ផល​ប៉ះពាល់​ទាំងនោះ រឹតតែ​អាក្រក់​ទៅៗ។ ក្នុង​ពេល​ជាមួយ​គ្នា​នេះ ខ្ញុំ​មិន​ច្បាស់​ថា កម្ពុជា​ត្រៀម​លក្ខណៈ​រួចរាល់​ហើយ​ឬនៅ ក្នុង​ការចាត់ចែង​ដោះស្រាយ​ជា​បណ្ដោះ​អាសន្ន​ដើម្បី​ឲ្យ​ប្រជានេសាទ​ជាង​២លាន​នាក់ ដែល​កំពុង​រស់នៅ​តាម​បណ្ដោយ​បឹងទន្លេសាប អាច​​មាន​ជម្រើស​ផ្លាស់ប្ដូរ​ជីវភាព​រស់​នៅ​ផ្សេង​ពី​នេះ​បាន។ ដោយសារ​តែ​ផល​ប៉ះពាល់​នៃ​ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ​ដែលគេ​អាច​ដឹង​ទុក​ជា​មុន​បាន បូករួម​នឹង​បញ្ហា​ប្រឈម​នៃ​វិបត្តិ​ជំងឺកូវីដ-១៩ និង​បញ្ហា​រីងស្ងួត​នេះ ខ្ញុំ​មិន​គិត​ថា កម្ពុជា​មាន​ធនធាន​គ្រប់គ្រាន់​ទុក​សម្រាប់​​យក​ទៅ​ជួយ​ប្រជានេសាទ​ទាំងនោះ​​ក្នុងរយៈពេល​អន្តរកាល​នេះ​បានទេ។ ដូច្នេះ នេះ​មិន​មែន​ជា​អ្វី​ដែល​កម្ពុជា​តែ​ឯង​ត្រូវ​គិតគូរ​ដោះស្រាយ​ជា​បន្ទាន់​នោះទេ ក៏ប៉ុន្តែ ដៃគូ​អភិវឌ្ឍន៍ និង​ដៃគូ​សហប្រតិបត្តិការ​ការទូត​សំខាន់ៗ​ដទៃ​ទៀត​របស់​កម្ពុជា គួរតែ​ចូលរួម​ផ្ដល់​ជំនួយ​ភ្លាមៗ​ក្នុង​ដំណាក់កាល​អន្តរកាល​នេះ។ ខ្ញុំ​គិត​ថា​ វា​ច្បាស់​ណាស់​ថា បរិមាណ​ជលផល​នៅ​បឹងទន្លេសាប​កំពុង​តែ​ធ្លាក់​ចុះ​យ៉ាង​ខ្លាំង​មែនទែន។ បច្ចុប្បន្ន ជម្រើស​តែមួយ​គត់​សម្រាប់​ប្រជានេសាទ​ទាំងនោះ គឺ​ត្រូវ​ទៅ​ខ្ចីបុល​គេ​កាន់​តែ​ច្រើន​ឡើង​បន្ថែម​ទៀត។ អ្នកនេសាទ​ទាំងនោះ កំពុង​តែ​ព្យាយាម​ដោះ​បំណុល​ពីមុន​មក​របស់​ពួកគេ​ស្រាប់។ ពួកគេ​ភាគច្រើន បាន​ជាប់​បំណុល​ច្រើន​ស្រាប់​កាលពី​ឆ្នាំ​ទៅ​មិញ ហើយ​ការសង​បំណុល​វិញ​ទៀតសោត ត្រូវ​ធ្វើ​ឡើង​ក្នុង​ពេលវេលា​ជាក់លាក់​មួយ។ ដូច្នេះ ពួកគាត់​មិន​អាច​ចេះ​តែ​ទៅ​ជំពាក់​បំណុល​គេ​ពី​មួយ​ឆ្នាំ​ទៅ​មួយ​ឆ្នាំ​បន្ត​កន្ទុយ​គ្នា​យ៉ាង​ដូច្នេះ​បានទេ។ បើ​មិន​ដូច្នោះ​ទេ ទាំង​អ្នកនេសាទ​ទាំងនោះ ហើយ​នឹង​ទាំង​សេដ្ឋកិច្ច​កម្ពុជា​នឹង​ត្រូវ​ខ្ទេចខ្ទាំ។

លោក មាន ឫទ្ធិ៖ បើ​យើង​សម្លឹង​មើល​ទៅ​អនាគត​វែង​ឆ្ងាយ​វិញ ប្រសិន​បើ​វិបត្តិ​នេះ​ចេះ​តែ​បន្ត​កើតមាន និង​អូស​បន្លាយ​ម្តង​ហើយ​ម្តង​ទៀត ជា​រៀងរាល់​ឆ្នាំ​អញ្ចឹង តើ​វិបត្តិ​អត់​ទឹក​នេះ អាច​នឹង​ឈាន​ទៅ​បង្ក​ឲ្យ​មាន​ជា​ជម្លោះ ឬ​សង្គ្រាម​ដណ្ដើម​ទឹក​គ្នា​ប្រើប្រាស់​ក្នុងចំណោម​ប្រទេស​ក្នុង​តំបន់​ទន្លេមេគង្គ​ដែរ​ឬទេ?

លោក ប្រាយអ៊ិន អាយល័រ៖ ខ្ញុំ​មិន​យល់ស្រប​ទៅ​នឹង​ការទស្សន៍ទាយ​អំពី​សង្គ្រាម​ដណ្ដើម​ទឹក ឬ​ជម្លោះ​បណ្ដាល​មកពី​កង្វះ​ធនធាន​ទឹក​នៅ​តំបន់​ទន្លេ​មេគង្គ​នេះទេ។ ខ្ញុំ​គ្រាន់តែ​គិត​ថា វិបត្តិ​នោះ​នឹង​លេច​ចេញ​ជារូបរាង​បណ្ដើរ​ៗ​ឡើង បន្តិច​ម្តងៗ ដែល​គេ​មិន​អាច​ដោះស្រាយ​បាន ដោយសារ​តែ​កត្តា​រួម​ផ្សំគ្នា នៃ​​ជំងឺរាតត្បាត​សាកល បូករួម​នឹង​កង្វះទឹក ព្រមទាំង​ផល​ប៉ះពាល់​នៃ​ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ ដូចជា​ព្រឹត្តិការណ៍​អាកាសធាតុ​អាក្រក់​ក្ដៅ​ខ្លាំង មហន្តរាយ​បង្ក​ឡើង​ដោយ​ព្យុះ ជាដើម។ ការឆ្លើយ​តប​របស់​មនុស្ស​ទៅ​នឹង​បញ្ហា​អស់​ទាំងនេះ នឹង​នាំមក​នូវ​រឿងរ៉ាវ​ដែល​មិន​អាច​ប្រែប្រួល​បាន​នៅ​ក្នុង​តំបន់​នេះ ខណៈ​ប្រទេស​នានា​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​ពុំបាន​ត្រៀមខ្លួន​នៅឡើយ។ មួយ​ផ្នែក​នៃ​ការណ៍​ដែល​មិនបាន​ត្រៀមខ្លួន​នេះ គឺ​ការធ្វើ​អន្តរកាល​របស់​ពលរដ្ឋ​ពី​ការប្រកប​របរ​នេសាទ​ជា​លក្ខណៈ​ប្រពៃណី​នៅ​លើ​បឹងទន្លេសាប ទៅ​ប្រកប​របរ​នៅ​ទីប្រជុំជន​វិញ។ ក៏ប៉ុន្តែ​​ពលរដ្ឋ​នៅ​តាម​ទីប្រជុំជន ក៏​កំពុង​តែ​ព្យាយាម​​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​របស់​ពួកគេ​ដែរ ហើយ​មិន​អាច​ស្រូប​យក​ប្រជានេសាទ​ទាំងនោះ​បានទេ។ បញ្ហា​នេះ​​ក៏​អាច​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ជា​ជនភៀសខ្លួន​បរិស្ថាន ដែល​ពួកគេ​ត្រូវ​ផ្លាស់ទី​ស្វែងរក​ការងារ​ធ្វើ​ក្នុង​តំបន់​ ហើយ​បង្កើត​នូវ​បញ្ហា​ប្រឈម​សម្រាប់​ការធ្វើ​គោលនយោបាយ ក៏ដូចជា​បញ្ហា​ប្រឈម​នៃ​គោលនយោបាយ​សេដ្ឋកិច្ច​សម្រាប់​ប្រទេស​ក្នុង​តំបន់​ដែរ។ ដូច​ដែល​យើង​អាច​ឃើញ​យ៉ាង​ច្បាស់​ពី​លំហូរ​ពលរដ្ឋ​ចំណាកស្រុក​ពី​កម្ពុជា​ទៅ​ប្រទេសថៃ ឬ​ក៏​ទៅ​ប្រទេស​វៀតណាម​ជាដើម។ ថា​តើ​បញ្ហា​វិបត្តិ​ទឹក​នេះ នឹង​នាំឲ្យ​មាន​ជម្លោះ​ដែរ​ឬ​យ៉ាងណា​នោះ គឺ​ជា​អ្វី​មួយ​ដែល​គេ​ត្រូវ​ពិនិត្យមើល​បន្ថែម​ទៀត។ ប៉ុន្តែ​ ខ្ញុំ​គិត​ថា​បញ្ហា​ជាតិនិយម​នឹង​រីក​ធំ​ឡើង​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ទន្លេ​មេគង្គ​នេះ នៅ​ពេល​ដែល​ជម្លោះ​នោះ​លេច​ចេញ​ជា​រូបរាង​កាន់តែ​ច្បាស់ ហើយ​ខ្ញុំ​គិត​ថា ប្រទេស​ក្នុង​តំបន់ ជាពិសេស​កម្ពុជា នៅ​មិន​ទាន់​មាន​ធនធាន​គ្រប់គ្រាន់​ដើម្បី​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​អនាគត​នៃ​ទន្លេ​មេគង្គ​នៅឡើយ​ទេ ប្រសិនបើ​វិបត្តិ​នេះ​ចាប់​ផ្តើម​លាយឡំ​គ្នា​កាន់​តែ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ឡើងៗ​ក្នុង​រយៈពេលមួយ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល