Mariye muhemmet: "Atushtiki 90 yashliq anam qaranchuqsiz qaldi, jemetimizdin 60 tin artuq adem tutqunda"

Muxbirimiz méhriban
2019-04-01
Élxet
Pikir
Share
Print
Amérikaning bostun shehiride yashawatqan mariye muhemmet xanimning lagérdiki taghisi 80 yashliq abidun ayup ependi.
Amérikaning bostun shehiride yashawatqan mariye muhemmet xanimning lagérdiki taghisi 80 yashliq abidun ayup ependi.
Mariye Muhemmet teminligen

Mariye muhemmet amérikaning bostun shehiride özi yalghuz "Yipek yoli réstorani" namliq Uyghur ashxanisini échip, 3 balisining oqushini qamdawatqan Uyghur ayallirining biri. Mariye muhemmet xanim radiyomiz ziyaritini qobul qilip, yurti atushta qaranchuqsiz qalghan 90 yashliq anisi bilen yéqinda ündidarda körüshkenlikini we anisidin xitay da'iriliri teripidin tutqun qilinip lagér we türmilerge qamalghan a'ile ezaliri heqqide yéngidin anglighan ehwallarni anglatti.

Mariya xanimning bildürüshiche, xitay da'irilirining bu a'ilige qaratqan teqipi 2015-yilila bashlan'ghan iken. Mariye xanim amérikagha kelgendin kéyin özi yalghuz balilirini béqish bilen birlikte yene 2017-yildin buyan tutqun qilinip lagérlargha qamalghan uruq-tughqanlirining ehwalini dawamliq sürüshtürüp turghan. Amérikada élip bérilghan lagérlargha naraziliq bildürüsh pa'aliyetliride baliliri bilen birlikte éri we tutqun qilin'ghan qérindashlirining süretlirini kötürüp namayishlargha qatnashqan.

Mariye xanimning bildürüshiche, uning a'ilisi "Qur'an kerim" ni ereb tilidin Uyghur tiligha terjime qilghan muhemmet salih hajimning yéqin tughqanliridin hésablinidiken. Atushta xelq ichide "Diniy étiqadi mustehkem, teqwadar jemet" dep qarilidighan bu jemettinla 2 yil ichide 60 tek kishi tutqun qilin'ghan.

Uning 90 yashtin ashqan anisi yéqinda uning bilen ündidar arqiliq körüshkende özining qaranchuqsiz, tikendek yalghuz qalghanliqini, hetta ölüp tartip qalsa béshida turup depne qilghudek tughqininingmu qalmighanliqini bildürgen.

Mariye xanim a'ilisige kelgen éghir külpetlerni we tutqun qilin'ghan a'ile ezalirigha munasiwetlik uchurlarni amérikaning munasiwetlik hökümet organliri we amérika dölet mejlisidiki munasiwetlik kishilerge mektub sheklide töwendikidek yollap bergen:

1. Mariye xanimning éri sadiq eli (kimlik nomuri: 653021197109010219 ). Sadiq eli 2015-yili balilirini amérikada oqutush üchün ekélip qoyghan. Shundin kéyin da'iriler uning pasportini tartiwalghan. 2018-Yili 6-ay mezgilide ürümchidin yurti atushqa chaqirtip ekétilip, awwal öginish namida atushtiki lagérlarning birige qamalghan. 2018-Yili 11-ayda mariye xanimning apisi turnisa hajimning telipi bilen qéynanisi bilen körüshtürülgen. Shundin kéyin uning iz-dérikini élish mumkin bolmighan.

2. Mariye xanimning bir tughqan qérindashliridin ‏-iniliri burhan muhemmet (kimlik nomuri: 653021196706150443), isma'il muhemmet (kimlik nomuri: 653021197302090433), singilliridin reshide muhemmet (kimlik nomuri: 653021197205230422), asiye muhemmet (kimlik nomuri teminlenmigen), qatarliqlar joriliri we baliliri bilen birlikte tutqun qilinip, lagérlargha élip kétilgen. 2018-Yili 11-ayda mariye xanimning apisi turnisa hajimning telipi bilen uning ikki inisi apisi turnisa hajim bilen körüshtürülgendin kéyin ularning iz-dérikini élishmu mumkin bolmighan.

3. Mariye xanimning taghiliridin-atush bostan mehellisi qayraq meschitining imami 90 yashliq yurt mötiwiri abidin ayup hajim 2018-yili tutqun qilinip, lagérgha élip kétilgenche iz-dériki bolmighan.

4. Mariye xanimning taghiliridin ghapparjan muhemmet (kimlik nomuri: 653021196303180815), ibrahimjan muhemmet (kimlik nomuri: 653021196909150450) we ularning balilirini öz ichige alghan a'ile ezalirimu 2016-yilining axiridin bashlap tutun qilinip, lagérlargha élip kétilgen.

5. Mariye xanim teminligen uchurlarda yene atushta "Teqwadar a'ile" dep nam alghan bu jemetning a'ile ezaliridin enwerjan eli, rozi hémit, sarigül rozi, mamut abidin, abdusemi abla, abdukérim abla, andugheni abla, méhrigül abla qatarliq bir newre tughqanlirimu joriliri we baliliri bilen birlikte tutqun qilinip lagérlargha qamalghan. Nöwette ularning qeyerde ikenliki melum emes iken.

Yuqiriqi awaz ulinishidin muxbirimiz méhribanning mariye xanim bilen ötküzgen söhbitining tepsilatini anglaysiler.

Toluq bet