Kế hoạch giảm nghèo xóa đói sẽ gặp khó khăn

Bộ Lao Động và Thương Binh Xã Hội vừa cho biết chương trình xóa đói giảm nghèo của Việt Nam trong những tháng sắp tới có thể sẽ gặp nhiêu khó khăn vì tình hình kinh tế và lạm phát hiện nay. Mặc lâm tìm hiểu thêm những chi tiết xoay quanh vấn đề này.

0:00 / 0:00

Ngân hàng thế giới lo ngại cho các quốc gia chậm phát triển

Cuộc khủng hoảng tài chánh toàn cầu sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến những người nghèo ra sao? Ông Robert B. Zoellick, chủ tịch Ngân Hàng Thế Giới cảnh báo rằng tác động của cuộc khủng hoảng này sẽ kéo theo hàng trăm triệu người trên khắp thế giới sống dưới mức nghèo đói.

Lý do là ngân sách viện trợ nhân đạo của nhiều nước sẽ phải bị cắt giảm để lo cho các vấn đề bức thiết trong nước của họ trước khi ban phát cho các mục đích khác.

Lý do là ngân sách viện trợ nhân đạo của nhiều nước sẽ phải bị cắt giảm để lo cho các vấn đề bức thiết trong nước của họ trước khi ban phát cho các mục đích khác.

Đối với quỹ Phát Triển Liên Hiệp Quốc, gọi tắt là UNDP thì việc xóa đói giảm nghèo không phải là một việc làm từ thiện do chính phủ ban phát cho người dân nhưng đây là một trong nhiều kế sách phát triển quốc gia và được quỹ này yểm trợ.

Việt Nam là nuớc được đánh giá cao về những nổ lực xóa đói giảm nghèo khi thống kê của Liên Hiệp Quốc cho thấy tỷ lệ nghèo hơn 60% từ năm 1998 đã giảm xuống còn 18,1% vào năm 2004. Tỷ lệ giảm nghèo này phần lớn nhờ vào tăng trưởng kinh tế song song với những trợ giúp của Liên Hiệp Quốc trong nhiều kế hoạch giảm nghèo cho người dân.

Tỷ lệ này ngày càng giảm cho đến những tháng gần đây xuống dưới mức thấp nhất trong nhiều năm qua với con số 14% .Tuy nhiên, hôm 17 tháng 10 mới đây, thứ trưởng Bộ Lao Động và Thương Binh Xã Hội là ông Lê Bạch Hồng cảnh báo rằng số hộ có tình trạng nghèo đói sẽ tăng lên như mức mà năm 2004 đạt được tức vào khoảng 16 hay 17% trên khắp nước.

Lý do mà ông Hồng đưa ra là phát sinh từ tình trạng lạm phát cũng như đà tăng trưởng kinh tế trì trệ đã trực tiếp góp phần vào việc gia tăng số hộ nghèo này.

Cạnh những nguyên nhân khách quan vừa nói, thứ trưởng Lê Bạch Hồng cũng cho rằng, một số địa phương đã xuê xoa khi để những hộ gia đình đã thoát nghèo tiếp tục lãnh những trợ giúp của nhà nước và do đó con số hộ nghèo không giảm mà còn tăng.

Người già sống nhờ trợ cấp
Người già sống nhờ trợ cấp (Photo Vietnamnet)

Lý do dễ thấy hơn nữa là nhiều hộ sau khi được trợ giúp đã trở lại nghèo như cũ vì những trợ giúp này chỉ có tính đối phó mà không xây dựng trên một chương trình bền vững.

Trợ giúp phải kèm theo kế hoạch

Nhà nước cho các hộ nghèo vay tiền để mua bán nhỏ hay mua sắm thiết bị sản xuất nhưng lại không chú trọng đến việc ràng buộc người vay phải có trách nhiệm sử dụng đồng tiền này như thế nào cho có hiệu quả.

Công tác xóa đói giảm nghèo được nhiều địa phương xem như ban phát vật phẩm cứu trợ cho qua những cơn sốt về lương thực thực phẩm vì hầu hết các Ủy Ban Nhân Dân không có kế hoạch gì cụ thể.

Bên cạnh đó là vấn đề nhân sự.

Công tác xóa đói giảm nghèo được nhiều địa phương xem như ban phát vật phẩm cứu trợ cho qua những cơn sốt về lương thực thực phẩm vì hầu hết các Ủy Ban Nhân Dân không có kế hoạch gì cụ thể.

Chúng tôi liên lạc với thứ trưởng Lê Bạch Hồng nhằm tìm hiểu thêm vấn đề, nhưng những thông tin mà chúng tôi nhận được từ ông thật ít ỏi và đã được đăng trên nhiều tờ báo, ông cho biết:

-Vì lạm phát và khủng hoảng toàn cầu thì chương trình phải ảnh hưởng. Nhà nước đang có mấy phương án và cũng đang triển khai nhiều biện pháp.

Theo cảnh báo mới nhất của chương trình phát triển Liên Hiệp Quốc thì số hộ nghèo cần quan tâm không nằm ở các thành phố mà là vùng sâu vùng xa, đặc biệt tại khu vực sinh sống của người dân tộc thiểu số.

Chính sách cho vay, trợ giúp người dân tộc ít người như thứ trưởng Lê Bạch Hồng cho biết thật ra rất khó mà thi hành rốt ráo. Ông Y Súp, một người sắc tộc Jharai cho biết:

-Điều đó thì tôi thấy chưa đi đến đâu hết. Cụ thể họ nói như vậy nhưng đâu có được như vậy đâu.

Không nên trông cậy quá nhiều vào những trợ giúp này mà phải tự đứng lên bằng đôi chân của mình nếu muốn bước những bước vững chắc về phía trước.

Thành Phố Hồ Chí Minh là nơi được cho là thành công nhất trong cả nước về việc thực hiện chương trình xóa đói giảm nghèo tuy vẫn còn nhiều bất cập.

Một người dân cho chúng tôi biết cảm nghĩ của ông khi quan sát những người dân nghèo chung quanh được sự trợ giúp của chương trình này, ông nói:

-Những chương trình cho vay xóa đói giảm nghèo của nhà nước nhằm giúp người nghèo tương đối thành công vì thủ tục vay rất dễ dàng.

Xóa đói giảm nghèo là chính sách quan trọng trong việc phát triển kinh tế xã hội và cần được phổ cập trong hệ thống chính quyền các cấp.

Tổ chức phát triển Liên Hiệp Quốc cứ nhắc đi nhắc lại rằng sự trợ giúp tài chánh của các nước có chăng chỉ giúp được phần nào khó khăn nhất thời và Việt Nam tốt nhất không nên trông cậy quá nhiều vào những trợ giúp này mà phải tự đứng lên bằng đôi chân của mình nếu muốn bước những bước vững chắc về phía trước.