Sau Formosa, nhìn lại quy trình cấp phép xả thải ở Việt Nam

Cát Linh, phóng viên RFA
2016-06-30
Email
Ý kiến của Bạn
Share
In trang này
Tại cuộc họp báo công bố nguyên nhân gây ra tình trạng cá chết hàng loạt ở 4 tỉnh miền Trung chiều 30/6/2016 ở Hà Nội, chính phủ Việt Nam cũng cho chiếu một đoạn video với lời phát biểu nhận lỗi của ông Trần Nguyên Thành, chủ tịch hội đồng quản trị công ty gan thép Hưng nghiệp Formosa Hà Tĩnh.
Tại cuộc họp báo công bố nguyên nhân gây ra tình trạng cá chết hàng loạt ở 4 tỉnh miền Trung chiều 30/6/2016 ở Hà Nội, chính phủ Việt Nam cũng cho chiếu một đoạn video với lời phát biểu nhận lỗi của ông Trần Nguyên Thành, chủ tịch hội đồng quản trị công ty gan thép Hưng nghiệp Formosa Hà Tĩnh.
AFP

Chính phủ Việt Nam tổ chức họp báo vào ngày cuối cùng của tháng Sáu để công bố nguyên nhân gây ra hiện tượng cá chết hàng loạt ở 4 tỉnh miền Trung và lan khắp các tỉnh thành khác. Kết quả là Formosa Hà Tĩnh đồng ý đền bù 500 triệu đô la Mỹ, tương đương 11.500 tỷ đồng , kèm theo lời xin lỗi và hứa khắc phục.

Tuy nhiên, một vấn đề được đặt ra sau khi nguyên nhân được công bố đó là vấn đề pháp lý của giấy phép thành lập những nhà máy như Formosa có đúng quy trình pháp luật?

Sẽ truy cứu trách nhiệm?

Sau gần ba tháng người dân hoang mang về vụ việc cá chết hàng loạt ở bốn tỉnh miền Trung, đời sống ngư dân miền biển bị đóng băng hoàn toàn, thì nguyên nhân đã được chính phủ công bố trong phiên họp thường kỳ hàng tháng.

Giấy phép xả thải Formosa là do ông Thứ trưởng Bộ tài nguyên môi trường ký tháng 12 năm 2015, mấy tuần trước khi ông ấy nghỉ hưu. Hiện nay đang là một chủ đề mọi người bàn tán để xem có truy cứu trách nhiệm của ông ấy hay không.
-LS Trần Vũ Hải

Bộ trưởng, chủ nhiệm văn phòng chính phủ Mai Tiến Dũng trả lời trong phiên họp có sự tham dự của đông đảo báo chí mà chúng tôi xin trích nguyên văn ở đây: “Những vi phạm và sự cố trong quá trình thi công vận hành thử nghiệm tổ hợp nhà máy của công ty Formosa Hà Tĩnh là nguyên nhân gây ra ô nhiễm môi trường biển nghiêm trọng, làm hải sản tại 4 tỉnh miền Trung chết bất thường.”

Luật sư Trần Vũ Hải, thuộc Đoàn luật sư Hà Nội cho biết hiện nay các luật sư đang nghiên cứu về giấy phép nước xả thải của công ty Formosa:

“Giấy phép xả thải Formosa là do ông Thứ trưởng Bộ tài nguyên môi trường ký tháng 12 năm 2015, mấy tuần trước khi ông ấy nghỉ hưu. Hiện nay đang là một chủ đề mọi người bàn tán để xem có truy cứu trách nhiệm của ông ấy hay không.”

Cũng theo luật sư Trần Vũ Hải, sau các nghiên cứu và tiếp xúc các ngư dân ở Kỳ Anh, nhóm luật sư được họ cho biết:

“Không có ai tham khảo với họ về việc cấp giấy phép và kể cả khi khi giấy phép này được thực hiện cũng không có ai thông tin với họ, là những người bị ảnh hưởng trực tiếp. Cho nên tôi cho rằng việc cấp giấy phép nước thải này là một quy trình trái pháp luật. Vì theo luật Việt Nam, theo điều 201 của Luật tài nguyên nước thì khẳng định thì đối với trường hợp cấp phép xả nước thải từ 10,000m3 trở lên thì phải xin tham vấn cộng đồng, những người bị ảnh hưởng từ sản xuất hoặc kinh doanh.”

Theo lời luật sư Trần Vũ Hải cho biết, các ngư dân ở thị xã Kỳ Anh đã gửi đơn khiếu nại lên Bộ trưởng bộ tài nguyên môi trường.

Mơ hồ

Thảm họa quốc gia về ô nhiễm môi trường đã hiển hiện qua sự kiện cá chết hàng loạt ở các tỉnh ven biển miền Trung. Giới khoa học cho rằng đây là hậu quả của nhiều thập niên phát triển kinh tế bằng mọi giá và xem nhẹ việc hủy hoại môi trường.
Thảm họa quốc gia về ô nhiễm môi trường đã hiển hiện qua sự kiện cá chết hàng loạt ở các tỉnh ven biển miền Trung. Giới khoa học cho rằng đây là hậu quả của nhiều thập niên phát triển kinh tế bằng mọi giá và xem nhẹ việc hủy hoại môi trường. AFP

Liên quan đến quy trình pháp lý cho các nhà máy có cơ cấu vận hành liên quan đến hoạt động xả thải, vài ngày trước, trên trang Bauxite Việt Nam, Tiến sĩ Tô Văn Trường có trình bày về quy trình cấp giấy phép của nhà máy giấy Lee&Man Việt Nam. Theo ông, nhà máy này đã không làm báo cáo đánh giá tác động môi trường mà chỉ làm bản cam kết bảo vệ môi trường. Mà như thế là trái luật.

Tuy nhiên, Luật sư Trần Thu Nam, Phó chủ tịch liên đoàn luật sư Việt Nam cho biết cần phải xem xét lại đánh giá này:

“Nói như thế thì không đúng. Vì theo tôi được biết thì nhà máy đó có đánh giá tác động môi trường và có giấy phép trong việc xây dựng hệ thống xả thải. Đánh giá họ là thành lập mà chỉ có cam kết thì cần phải xem xét lại chứ không thể nói theo cảm tính được.”

Giáo sư Lê Huy Bá, nguyên viện trưởng Viện khoa học công nghệ và quản lý môi trường, Đại học công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh trả lời BTV Gia Minh đài RFA ngày hôm qua cho biết: “Tại Việt Nam hiện nay các nhà tư vấn nhiều lắm, mọc lên như nấm. Họ ganh đua, tranh đua để nhận lấy các dự án ĐTM. Họ hạ giá xuống và khi nhận tiền (của chủ đầu tư) thì phải nói cho suông. Nhận tiền của chủ đầu tư rồi nên nói cho tốt chứ có ai nói không được đâu”.

Vì theo tôi được biết thì nhà máy đó có đánh giá tác động môi trường và có giấy phép trong việc xây dựng hệ thống xả thải. Đánh giá họ là thành lập mà chỉ có cam kết thì cần phải xem xét lại chứ không thể nói theo cảm tính được.
-LS Trần Thu Nam

Trước đây, ngay sau khi xảy ra sự kiện Formosa Hà Tĩnh, Tiến sĩ Lê Đăng Doanh cho biết cơ quan kiểm tra xả thải và bảo vệ môi trường ở Hà Tĩnh đã ký một hợp đồng với trung tâm đo đạc của Formosa để cho trung tâm này cung cấp số liệu về nước thải. Điều này được Tiến sĩ Lê Đăng Doanh ví von là “giao trứng cho ác.”

Theo nhận định của Tiến sĩ Lê Đăng Doanh và giáo sư Lê Huy Bá cùng với lời phát biểu của luật sư Trần Thu Nam về Formosa và nhà máy giấy Lee&Man, phải chăng vấn đề cấp giấy phép cho những nhà máy xả thải là một trong những nguyên nhân dẫn đến ô nhiễm môi trường và gây thiệt hại cho đời sống người dân? Và khi khủng hoảng môi trường xảy ra, sau khi nguyên nhân phải được công bố, thì môi trường và người dân vẫn chính là những chủ thể chịu ảnh hưởng trực tiếp.

Câu hỏi này đã được chính Bộ trưởng Tài nguyên Môi trường Trần Hồng Hà, người trực tiếp chỉ đạo điều tra nguyên nhân vụ việc cá chết hàng loạt ở các tỉnh miền Trung, trả lời trong cuộc phỏng vấn dành cho Vnexpress. Ông nói và chúng tôi xin được trích nguyên văn như sau: “Đã đến lúc chính sách thu hút đầu tư của chúng ta phải có lựa chọn. Chúng ta không thể để tình trạng chấp nhận ngành công nghiệp thép hay bất cứ ngành công nghiệp nào có nguy cơ ô nhiễm mà phải đánh đổi môi trường. Đó là trách nhiệm của chính quyền, không chỉ vì sinh mạng của người dân bị đe dọa mà còn vì tương lai lâu dài của cả quốc gia.

Ý kiến (6)
Share

minhdan

nơi gửi thanhvinh

ng khánh ơi,nhà trần chúng ta đã dám đấu đầu với bọn trung quốc rồi đó công bố thủ phạm làm cá chết 4 tỉnh miền trung,trước đây tàu trung quốc đâm tàu cá việt nam chỉ nói tàu lạ,còn bây giờ chỉ trích và trừng phạt fomosa,ngày mai sẽ chơi tận bắc kinh

02/07/2016 00:31

Chán CS

nơi gửi Sài Gòn

Bọn nầy điều đình 84 ngày và khi nghe Formosa tuyên bố bồi thường 500M USD thì mừng quá nên không còn biết gì khác nữa...chán thật. CHXHCNVN đỉnh cao trí tuệ

01/07/2016 14:13

hoang

nơi gửi Saigon

Formosa dau co sai gi... no chi la biet nguy hiem nhung da cau ket voi vc ..... co cap phep cho xa thai thi no moi lam chu...

01/07/2016 11:05

Tiêu Cà Mau

nơi gửi Ngoài Biển

PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh và Tiến sĩ Nguyễn Văn Khải “nếu lấy được mẫu xét nghiệm, chỉ trong một ngày có thể kết luận được ngay độc tố làm cá chết“?

Nhưng bộ tài nguyên môi trường nhờ khoa học giang hồ ma cô đường phố nào là Đức , " Mỹ Tho " ,Isreal và Giáo sư Nhật tìm ra nguyên nhân cá chết hàng loạt ở Miền Trung mất 3 tháng .
Sau 3 tháng Bộ Khoa học và Công nghệ đã chủ trì, phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, các bộ ngành liên quan, huy động trên 100 chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành từ 30 cơ quan trong và ngoài nước đã tổ chức thu thập, phân tích dữ liệu, có sự phản biện độc lập của các chuyên gia quốc tế, đã xác định có nguồn thải lớn xuất phát từ khu vực Vũng Áng, tỉnh Hà Tĩnh, chứa độc tố như phenol, xyanua,…

Trong khi Tòa Bạch Ốc viết rằng chính phủ Mỹ “sẵn sàng giúp” cho Việt Nam đối phó với thảm họa Miền Trung và Nghị sĩ Đài Loan đề nghị giúp Việt Nam tìm ra nguyên nhân cá chết hàng loạt ở Miền Trung nhưng Minh chủ giang hồ Nguyễn Phú Trọng từ chối , như vậy với trêu trò bịa đặt ra tên giang hồ ma cô " Mỹ Tho " nên bị lật tẩy và Bộ TN & MT cũng đã rơi mặt nạ cá chết ở Miền Trung không có liên quan với Formosa là tên giang hồ ma cô đường phố Trương Minh Tuấn có phải là nam nhân đại trượng phu hay không mà đánh đàn bà kể cả đánh những đứa con nít còn hơn đánh quân thù với sự bảo kê của Minh Chủ giang hồ nên không ai bị luật pháp chế tài nhưng lại " chụp mũ " cho các thế lực thù địch và Việt Tân mổi khi dân biểu tình đòi minh bạch cá chết ở Miềi Trung.

01/07/2016 06:29

Người Yêu Nước

nơi gửi Seattle, WA

Formosa đã biết rõ rang trước là họ đã sai phạm khi cố tình sa thải chất độc (bọn họ biết họ thả chất gì ra) ra bờ biển Hà Tĩnh trước khi cá chết hằng loạt, trước khi dân tìm thấy ống sa thải chất độc chưa qua xử lý ngầm hơn ngàn mét ngầm đưa ra dưới ngoài bờ biển và trước khi nhà nhà cầm quyền Việt Nam mở điều tra rùa bò chậm. Những kẻ làm bậy thông thường chỉ lẳn lặng chờ thời gian kéo càng dài càng tốt. Đáng lẽ bọn tập đoàn Formosa nầy phải tự biết mở nhanh chóng cuộc điều tra nội bộ và nhanh chóng công bố kết quả sớm hơn hơn 3 tháng nay trong khi đợi chờ phía cơ quan Việt Nam điều tra. Chúng phải biết nhận lỗi sớm và có những hành động giúp đở thiết thực những người dân các tỉnh nằm gần trong khu công nghiệp bị làm thiệt hại nặng nề cấp bách. Đằng nầy bọn họ cùng biết im lặng và kéo dài thời gian chờ cho cuộc điều tra kéo dài của nhà cầm quyền Việt Nam xong rồi mới bắt buộc bị ra xin lỗi và đưa giá nữa tỷ Mỹ kim để bồi thường (giống như đưa tiền trám miệng xin lỗi). Đây có thể lại là thêm cơ hội cho các cấp lãnh đạo từ lớn tới nhỏ của nhà cầm quyền Việt Nam và cái đảng CSVN chết tiệt mở mắt se tròn và lên kế hoạch trong đầu để rút tĩa, ngậm nhấm tìền bồi hoàn thiệt hại trước khi đền bù cho người dân (1 Mỹ kim đền bù qua tay chính quyền VN rót đến tay tất cả người dân thiệt hại nhận tổng cộng 10 xu cho coi, 90 xu kia đã nằm trong tay của tham quan). Chúng ta sẽ nghe và thấy nhiều cách nhiều chiêu tham nhũng “quỹ tự có” của tham quan hoặc chính quyền sẽ bị người dân tố cáo hay than phiền. Bọn chính quyền địa phương vì chúng đã thấy các đoàn cứu trợ về giúp dân ơ các tỉnh thì số tiền đền bù tham quan sẽ cắt bớt lại để bỏ túi riêng rồi báo cáo dân đã nhận được đền bù 100%. Hay bọn chủ tịch phường xã sau khi phát tiền đền bù cho dân sẽ chận đường kêu gọi đóng góp vào quỹ từ thiện của phường xã. Những chiêu nầy đã củ đã có từng xẩy ra (và sẽ có thể sẽ lặp lại) trong các lần người dân nhận tiền cứu trợ trong những năm trước đây. Formosa đã bị ngưng giáng đoạn giấy phép ở 13 cơ sở có chất độc hại sa thải ra mặt đất và bờ biển qua chỉ số cho phép hoạt động trong tiểu bang Texas của Huê-Kỳ (Mỹ) và gần đây nhất (30/09/2015) bị ngưng giấy phép hoạt động một thời gian không phải là điều tốt cho một công ty (https://search.epa.gov/epasearch/epasearch?querytext=formosa&areaname=&areacontacts=&areasearchurl=&typeofsearch=epa&result_template=2col.ftl). Làm cá chết và tiêu diệt sinh thái và để lại hệ quả xấu lâu dài. Formosa thật là vừa Cẩu vừa phóng xả bậy và tắc trách cho tới khi bị vạch trần tội ác sát hại môi sinh và nguồn sinh sống của không biết bao nhiêu người dân Việt Nam dọc theo các bờ biển gần Vũng Án, Hà Tĩnh hiện tại và còn tới bờ biển tĩnh lỵ nào của Việt Nam kế tiếp đây. Công ty/tổng công ty Formosa tại Vũng Án phải bị đóng cửa lâu dài/vĩnh viễn và bị buộc bồi thường cho dù phải đền bù thêm thiệt hại cả tỷ Mỹ kim cũng phải bị truy tố và đuổi khỏi Việt Nam. Còn cái đảng CSVN chết tiệt kia và cái chính thể cùng gật đầu làm bậy cần và cho giấy phép thêm để tập đoàn Formosa giúp đúc gang đúc thép cho chúng đè bẹp cuộc sống của dân Việt chớ đồng bào người dân Việt Nam không cần loại phát triễn kinh tế hủy diệt lâu dàI hằng loạt môi trường thiên nhiên kia.

01/07/2016 01:51

Xem tất cả ý kiến.

Xem toàn trang