Lấy đất làm đường bồi thường không tương xứng
Chuyện ấy tưởng chỉ có ở Việt Nam, nhưng hóa ra không phải vậy. Ít nhất thì nó cũng xẩy ra ở Trung quốc, và nạn nhân vẫn là người Việt. Trước kia khi còn ở Việt Nam thì họ là người Việt gốc Hoa , nhưng nay khi đã trở lại Trung quốc thì phải gọi cho đúng rằng họ là người Hoa gốc Việt.
Họ là những nông dân sinh sống ở tỉnh Quảng Đông của Trung Quốc. Họ nói là bị o ép, bị đe dọa, bị đánh đập vì không chịu giao đất sung công vào kế hoạch xây đường cao tốc mà tiền bồi thường không tương xứng với giá trị mảnh đất mà họ đang sử dụng.
Họ là những nông dân sinh sống ở tỉnh Quảng Đông của Trung Quốc. Họ nói là bị o ép, bị đe dọa, bị đánh đập vì không chịu giao đất sung công vào kế hoạch xây đường cao tốc mà tiền bồi thường không tương xứng với giá trị mảnh đất mà họ đang sử dụng.
Chuyện xảy ra tại làng Dung Lý, thị trấn Phật Sơn , tỉnh Quảng Đông, nơi nhiều người Hoa gốc Việt sinh sống mà phần lớn là nông dân . Từ Hong Kong, ông Chris Wong, cộng tác viên ban Hoa ngữ đài Á Châu Tự Do, gởi về bản tin này:
Theo lời ông Chris Wong, thứ Hai tuần trước chính quyền địa phương khu vực Nam Quảng Đông huy động một lực lượng công an cảnh sát tới làng Dung Lý gần thị trấn Phật Sơn, áp lực các nông dân ở đây giao đất cho chính phủ thực hiện kế hoạch đường cao tốc.
Dân làng tụ tập ngoài đường để phản đối, trong đó có nhiều người Hoa gốc Việt, chỉ trích chính quyền địa phương đã không giải quyết thoả đáng tiền bồi thường phù hợp với nguyện vọng của người nghèo thì chớ mà còn vận dụng tới lính tráng để giải quyết mâu thuẩn với những người tay không.
Xử dụng công an, quân đội đàn áp hăm dọa
Một phụ nữ nói với nhà báo Chris Wong rằng lính tráng đi trên sáu chiếc xe tiến vào làng mà chắc là theo lệnh của những người có chức có quyền ở địa phương . Họ buộc dân làng ký vào giấy thuận bán đất còn không thì phải chịu trách nhiệm nếu có chuyện gì xảy ra.
Lính tráng đi trên sáu chiếc xe tiến vào làng mà chắc là theo lệnh của những người có chức có quyền ở địa phương . Họ buộc dân làng ký vào giấy thuận bán đất còn không thì phải chịu trách nhiệm nếu có chuyện gì xảy ra.
Một nông dân khác cho biết công an ở trong làng đến chín giờ tối mới rút đi:
Buổi sáng lúc họ mới tới thì chỉ khoảng năm sáu chục công an cảnh sát hay binh lính gì đó thôi, nhưng chiều tối thì họ kéo đến càng lúc càng đông, từ hai đến ba trăm người chứ không ít.
Họ nói với chúng tôi họ là quân đội giải phóng nhân dân, rằng nhà nước cần đất của chúng tôi, vì thế chúng tôi phải ký vào bản hợp đồng chứ không còn cách nào khác. Họ bắt buộc chúng tôi như vậy.
Được biết tất cả những chiếc xe chở cảnh sát công an đến làng hôm ấy đều không mang bảng số . Duy nhất có chiếc ô tô vận tải cỡ trung có bảng số thì ai đó đã lấy vải che lại.
Dân làng cho hay họ bị công an đánh bằng roi khi cố chận chiếc ô tô vận tải cở trung lại và yêu cầu cho xem bảng số. Những nông dân bị buộc ký giấy bán đất liền điện thoại đến một đơn vị quân đội ở Quảng Châu, than phiền về thái độ hung hãn của lính tráng . Câu trả lời từ đơn vị này là họ không có trách nhiệm đến vụ việc ở làng Dung Lý.
Những người có thẩm quyền ở làng Dung Lý và thị trấn Phật Sơn cũng từ chối không giải quyết vụ việc.
<i>Ngay tối thứ Hai đó, hơn hai ngàn người chúng tôi kéo đến văn phòng uỷ ban nhân dân địa phương để phản đối , thế nhưng các viên chức ở đó bày tỏ thái độ rất lạnh nhạt , những gì họ nói đi nói lại với chúng tôi chỉ là nên ký giấy thuận nhượng đất cho nhà nước ngay đi.</i>
Một phụ nữ trong làng Dung Lý cho hay:
Ngay tối thứ Hai đó, hơn hai ngàn người chúng tôi kéo đến văn phòng uỷ ban nhân dân địa phương để phản đối , thế nhưng các viên chức ở đó bày tỏ thái độ rất lạnh nhạt , những gì họ nói đi nói lại với chúng tôi chỉ là nên ký giấy thuận nhượng đất cho nhà nước ngay đi.
Sáng hôm sau, thứ Ba, dân làng liên tục gọi điện thoại cho những người có quyền chức trong làng nhưng điện thoại reo mà không có ai bắt máy.
Tưởng cần nhắc lại , đoạn cao tốc chạy qua làng Dung Lý gần thị Trấn Phật Sơn nằm trong hệ thống tuyến xa lộ sẽ được xây lên tại đặc khu kinh tế có tên Đồng Bằng Sông Ngọc Trai.
Để có thể thực hiện dự án thông thương giữa các thành phố chính trong khu vực mà chỉ mất chừng một tiếng đồng hồ lái xe này, chính quyền địa phương Quảng Đông đã loan báo là cần trưng dụng trên một ngàn ba trăm mẫu đất của dân.
Dân làng thì bảo là việc điều đình trước giờ chưa ngã ngũ, hai bên chưa đồng thuận và phia người dân thì chưa thấy chưa nhận đồng bạc bồi thường nào từ chính phủ.
Đó là chuyện đất đai của người Hoa gốc Việt ở Quảng Đông bị trưng thu và cung cách hành sử của công an địa phương đối với những người không chịu bán đất cho nhà nước Trung Quốc.
Nguồn gốc những người Hoa gốc Việt
Khi Thanh Trúc tìm cách xác minh câu chuyện tranh cãi đất đai ở làng Dung Lý mà cộng tác viên Chris Wong của ban Hoa Ngữ đài Á Châu Tự Do nói là có liên quan đến những người Hoa gốc Việt ở đó thì được anh Nguyễn Trọng Thắng, chuyên đi đánh hàng điện tử từ Trung Quốc về Việt Nam mấy năm nay, thành thạo tiếng Hoa và thường xuyên qua lại giữa vùng Quảng Tây Quảng Đông nói cho biết:
Họ nói tiếng Phổ Thông, chất giọng của họ đúng là chất giọng gốc Phật Sơn Quảng Đông, nghe giọng có thể biết và phân biệt người ấy ở đâu.
<i>Thì đợt năm bảy tám bảy chín khi người ta bị chính quyền hắt hủi hay là do chính sách mà người ta cảm thấy không được yên ổn thì người ta quay trở về cố hương </i> <br/>
Với câu hỏi tại sao những người ấy sinh sống ở Quảng Đông bên Trung Quốc chứ không ở Việt Nam, anh Thắng giải thích tiếp:
Vùng bên đấy của Trung Quốc thì có mấy chục dân tộc , một số là dân tộc kinh thế nhưng người dân tộc kinh chỉ ở giáp biên giới Việt Nam thôi, còn những người khác đều trong diện những người trở về Trung Quốc trong đợt năm bảy tám bảy chín cả.
Tại vì người Trung Quốc ngày xưa có rất nhiều người lưu lạc sang Việt Nam là ở vùng Phúc Kiến vùng Quảng Đông. Thì đợt năm bảy tám bảy chín khi người ta bị chính quyền hắt hủi hay là do chính sách mà người ta cảm thấy không được yên ổn thì người ta quay trở về cố hương , đại bộ phận quay trở về vùng Phúc Kiến vùng Quảng Đông , một số sang Hong Kong Đài Loan , một số sang Pháp sang Mỹ.
Những người không có tiền nhất là ở Hải Phòng vùng Quảng Ninh thì quay trở về Trung Quốc qua đường hữu nghị Móng Cái. Người về Quảng Tây người đi Quảng Đông. Khoảng độ gần ba trăm nghìn người đấy, không ít đâu. Cái vùng đấy hoàn toàn có thể là những người Việt Nam ngày xưa gọi là người Hoa gốc Việt .
<i>Người về Quảng Tây người đi Quảng Đông. Khoảng độ gần ba trăm nghìn người đấy, không ít đâu. Cái vùng đấy hoàn toàn có thể là những người Việt Nam ngày xưa gọi là người Hoa gốc Việt .</i> <br/>
Và theo nhận xét của anh Thắng, người Hoa thì dù là gốc gác gì đi nữa vẫn đặt hàng đầu việc duy trì bảo tồn tiếng mẹ đẻ của họ:
Người Hoa nếu mà ở bên này thì người ta vẫn nói tiếng Hoa chứ người ta không nói tiếng Việt mấy đâu . Thực ra thì khi sang Việt Nam này họ vẫn bảo tồn tiếng của họ rất là tốt, ít ra thì chẳng hạn như khu Sài Gòn Chợ Lớn ấy, người Hoa khi nói chuyện với người Hoa thì không bao giờ người ta dùng tiếng Việt, mặc dù người ta ở đây hàng mấy chục năm rồi.
Chuyện trưng thu đất vào kế hoạch công, bồi thường không thỏa đáng, trả tiền bồi thường dưới mức giá trị của mãnh đất, đều không phải là chuyện lạ và cũng không có mấy khác biệt dù là bên này Việt Nam hay bên kia Trung Quốc:<br/>
Câu chuyện hôm nay được trình bày đến quí vị chẳng qua là vì có liên quan đến người Việt, đúng ra là người Hoa gốc Việt đã rời Việt Nam từ những năm bảy tám bảy chín.
Nhưng theo như anh Thắng thì chuyện trưng thu đất vào kế hoạch công, bồi thường không thỏa đáng, trả tiền bồi thường dưới mức giá trị của mãnh đất, đều không phải là chuyện lạ và cũng không có mấy khác biệt dù là bên này Việt Nam hay bên kia Trung Quốc:
Cái vấn đề xố xát giữa người Trung Quốc với chính quyền địa phương khi mà họ tham gia mở rộng các con đường hoặc mở rộng các khu chung cư hoặc các công trình phụ cận chung quanh đấy.
Chuyện này lâu rồi chứ không phải bây giờ mới có, nhất là những công trình nhà máy mà trưng thu đất đai của người dân.
Mục Đời Sống Người Việt Khắp Nơi tạm ngưng ở đây. Thanh Trúc kính chào và hẹn lại quí vị tối thứ Năm tuần tới.