ကုလရဲ႕လြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈယႏၱရားအဖြဲ႔ စစ္ေဆးခြင့္ လက္ခံမွာမဟုတ္

2019-04-05
အီးေမးလ္
မွတ္ခ်က္ေပးပါ
Share
ပံုႏွိပ္ပါ
ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ လြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈယႏၱရားအဖြဲ႔ ဥကၠ႒အျဖစ္ ခန္႔အပ္ခံရတဲ့ အေမရိကန္ ေရွ႕ေန Nicholas Koumjian ကို ေတြ႔ရစဥ္
ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ လြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈယႏၱရားအဖြဲ႔ ဥကၠ႒အျဖစ္ ခန္႔အပ္ခံရတဲ့ အေမရိကန္ ေရွ႕ေန Nicholas Koumjian ကို ေတြ႔ရစဥ္
Photo: ASSOCIATED PRESS

ကုလသမဂၢကဖြဲ႔စည္းေပးလိုက္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ လြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈယႏၱရားအဖြဲ႔ ဥကၠ႒ အေမရိကန္ႏိုင္ငံက ေရွ႕ေန Nicholas Koumjian နဲ႔ အဖြဲ႔ဝင္ေတြကို ျမန္မာျပည္တြင္း ဝင္ေရာက္စံုစမ္းစစ္ေဆးခြင့္ ျပဳမွာမဟုတ္ဘူးလို႔ ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီးဌာနရဲ႕ တာဝန္ရွိသူတစ္ဦးက ေျပာလိုက္ပါတယ္။

ကုလသမဂၢကဖြဲ႔စည္းေပးလိုက္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ လြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈယႏၱရားအဖြဲ႔ ဥကၠ႒ အေမရိကန္ႏိုင္ငံက ေရွ႕ေန Nicholas Koumjian နဲ႔ အဖြဲ႔ဝင္ေတြကို ျမန္မာျပည္တြင္းဝင္ေရာက္ စံုစမ္းစစ္ေဆးခြင့္ျပဳမွာမဟုတ္ဘူးလို႔ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ညြန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးခ်မ္းေအး က RFA ကို အတည္ျပဳေျပာပါတယ္။

"သူတို႔ကိုယ္တိုင္ကေတာ့ ဘယ္လိုမွလာလို႔မရဘူး။ ဒါက်ေနာ္တို႔ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာနဲ႔ ဆိုင္တယ္။ သူတို႔စၿပီးေတာ့ လုပ္ကတည္းက ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ဘက္လိုက္မႈေတြနဲ႔ ဦးတည္ခ်က္ေတြေၾကာင့္ သူတို႔ကို လာခြင့္မျပဳတာေလ။ ၂၀၁၈ စက္တင္ဘာလမွာ ဂ်နီဗာမွာလုပ္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီမွာ က်ေနာ္တို႔က ကန္႔ကြက္ၿပီး လက္မခံဘူးဆိုၿပီးေတာ့ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ကန္႔ကြက္ထားတယ္"

အခုလ ၂ ရက္ေန႔က ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ အန္တိုနီယို ဂူတားရက္စ္က ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ လြတ္လပ္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈယႏၱရားအဖြဲ႔ ဥကၠ႒အျဖစ္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံက ေရွ႕ေန Nicholas Koumjian ကို တာဝန္ေပးေၾကာင္း ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။

ကုလသမဂၢရဲ႕ ေၾကညာခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး RFA က တပ္မေတာ္ သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႔က ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ေဇာ္မင္းထြန္း၊ အာဏာရပါတီ NLD က ေဒါက္တာမ်ိဳးညြန္႔နဲ႔ အတိုက္အခံပါတီက ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ေဒါက္တာနႏၵလွျမင့္တို႔ကို ဧၿပီလ ၃ ရက္ေန႔က ေမးျမန္းခဲ့ရာမွာ ဒီအဖြဲ႔ရဲ႕ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြကို လက္မခံေၾကာင္းနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံေရးအေပၚ အခုလို ေဆာင္ရြက္တာအေပၚ သေဘာမတူေၾကာင္း အသီးသီး ထုတ္ေဖာ္ေျပာထားခဲ့ၿပီးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

လြတ္လပ္ေသာ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ယႏၱရားအဖြဲ႔အေနနဲ႔ ျပည္တြင္းကို ဝင္ခြင့္မရဘဲ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းက လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံခဲ့ရမႈကို တိက်တဲ့အခ်က္အလက္ရရွိဖို႔ ဘယ္လိုစံုစမ္းမႈေတြ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မလဲ ဆိုတဲ့အေပၚ ရခိုင္ျပည္အေရး ေလ့လာသံုးသပ္သူ ဦးသာေအးက အခုလို ေျပာပါတယ္။

"သူတို႔ဝင္ခြင့္မေပးရင္လည္း ဒီအဖြဲ႔အစည္းက သူတို႔ဆီမွာလည္း ေဒတာအခ်က္အလက္ေတြ ရႏိုင္မယ့္ေနရာေတြ အမ်ားႀကီးရွိမွာေပါ့။ လူေတြက ျဖန္႔က်က္ေနတာကို တစ္ကမာၻလံုးမွာကို ဒီျပည္တြင္းမွာ ဝင္ခြင့္မေပးတာက ျပႆနာက ပိုၿပီးေတာ့ ရႈတ္ေထြးႏိုင္ေစတာေပါ့။ အဲဒီလိုျငင္းဆိုေနတဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံတကာကလည္း ပိုၿပီးယံုၾကည္မႈနည္းလာၿပီးေတာ့မွ ဒီကိစၥေတြေပၚလာတယ္လို႔ က်ေနာ္ျမင္တယ္"

ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ ညြန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးခ်မ္းေအးကလည္း ဒီအဖြဲ႔အေနနဲ႔ ျမန္မာျပည္တြင္းကို ဝင္ေရာက္လာေနတဲ့ တျခားကုလသမဂၢအဖြဲ႔ေတြကေန သူတို႔စံုစမ္းသိလိုတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကို သိရွိႏိုင္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

"သူတို႔တဖက္သတ္ သူတို႔ဘာသာ လုပ္သြားမွာပဲ။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ တိုးတက္မႈေတြက သူတို႔ဒီကို မလာေပမယ့္လည္း ဒီအျပင္လမ္းေၾကာင္းကေန သူတို႔သိေနတာပဲ။ ဒီအျပင္သတင္းအားလံုးက အင္တာနက္ အိုင္တီေခတ္ႀကီးထဲမွာ က်ေနာ္တို႔ ေဆာင္ရြက္ေနတာေတြရွိတယ္။ တျခားႏိုင္ငံေတြက ေျပာေနတာေတြလည္းရွိတယ္။ အဲေနရာေတြကို သူတို႔မသြားေပမယ့္လည္း ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စား လွယ္အပါအဝင္ သြားေနတဲ့သူေတြရွိတယ္။ ေအဂ်င္စီေတြက သြားေနတဲ့သူေတြရွိတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ခြင့္ျပဳေနတာေတြရွိတယ္။ ဒီလူေတြဆီရလည္း ရႏိုင္တယ္"

ဒီအဖြဲ႔ဟာ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ကစၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္းျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ မြတ္ဆလင္ေတြကို ျမန္မာ့တပ္မေတာ္က ဖိႏွိပ္ခဲ့တာေတြနဲ႔ တျခားတိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္ခဲ့မႈေတြကို ႏိုင္ငံတကာရာဇ၀တ္မႈ တရားရံုးကို တင္ျပႏိုင္ေရး ေဆာင္ရြက္ရမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အဖြဲ႔ ဥကၠ႒ Mr. Koumjian ဟာ ၂၀၁၃ ခုနွစ္က ကေမၻာဒီးယား၊ ယူဂိုစလားဗီးယားႏိုင္ငံေဟာင္း၊ အေရွ႕တီေမာ၊ Bosnia နဲ႔ Herzegovina စတဲ့ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ရာဇဝတ္မႈေတြ ေဖာ္ထုတ္တဲ့ေနရာေတြမွာ အဓိက ပါဝင္ခဲ့တဲ့ အမႈလိုက္ေရွ႕ေန တစ္ဦးျဖစ္ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ICC ႏိုင္ငံတကာရာ ရာဇဝတ္ခံုရံုးတရားစီရင္ေရးမွာ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္ အေတြ႕အၾကံဳရွိသူ တစ္ေယာက္လို႔ သိရပါတယ္။

ျမန္မာအစိုးရဘက္က ဒီအဖြဲ႔ကို ဆက္လက္ကန္႔ကြက္ေနမယ္ဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အခြင့္အေရး ဆံုးရံႈးႏိုင္စရာရွိတယ္လို႔ ညီမွ်ျခင္းျမန္မာအဖြဲ႔ကို ဦးေဆာင္သူ ဦးေအာင္မ်ိဳးမင္းက ေျပာပါတယ္။

"အဲဒါနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သင္ခန္းစာေတာ့ ယူသင့္တယ္ဗ်။ အရင္တုန္းကရွိခဲ့တဲ့ FFM ျဖစ္ျဖစ္ မစၥရန္ဟီးလီပဲျဖစ္ျဖစ္ အစိုးရက ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈမရွိေပမယ့္ သူကိုကုလသမဂၢက တာဝန္ေပးထားတဲ့အတိုင္း အခ်က္အလက္ေတြ စံုစမ္းသြားတယ္။ စံုစမ္းတဲ့အခါမွာ ရတဲ့ေနရာကို သြားၿပီးယူရတဲ့အရာမ်ိဳး ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နယ္စပ္ကိုသြားၿပီး ယူရတဲ့ဟာမ်ိဳးေတြ လုပ္လာတယ္။ အဲဒီအခါမွ ဘာျဖစ္လဲဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ရတဲ့အခ်က္ေတြကို မွားလားမွန္လားဆိုတာကို ဒီဘက္အစိုးရက စိစစ္ေဝဖန္ႏိုင္တဲ့ အရာမ်ိဳးမရွိဘူး။ က်ေနာ္တိို႔က ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈကို လုပ္ေဆာင္ၿပီးေတာ့ သက္ေသျပႏိုင္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြ ဆံုးရံႈးသြားတာေပါ့ဗ်ာ"

ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးအပါအဝင္ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြက လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈကိစၥရပ္ ေတြကို ျမန္မာအစိုးရက ကုလသမဂၢအေနနဲ႔ လက္တြဲေဆာင္ရြက္မႈမရွိဘူးလို႔ ျမင္လာတာနဲ႔အမွ် ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒအရ အေရးယူေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြဟာ ပိုမိုျပင္းထန္လာတယ္လို႔ လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူေတြက သံုးသပ္ၾကပါတယ္။

ဒီသတင္းကို RFA သတင္းေထာက္ မေဝမာထြန္း ေပးပို႔တာပါ။

ကြန္မင့္မ်ား (0)
Share
ဆိုက္တခုလံုးသို႔