អ្នក​ជំនាញ​ជំរុញ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ប្រឹងប្រែង​ជួយ​អ្នក​ដាំ​ម្រេច​ដើម្បី​កុំ​ឱ្យ​ពួកគាត់​បោះបង់ចោល​មុខរបរ

ដោយ វ៉ែន សុមេធ
2019-02-09
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
ដើម​ម្រេច​មាន​ជំងឺ​រលួយ​ឫស និង​ស្វិត​ស្លឹក នៅ​ឃុំ​តាអង ស្រុក​កូនមុំ ខេត្ត​រតនគិរី កាល​ពី​ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០១៤។
ដើម​ម្រេច​មាន​ជំងឺ​រលួយ​ឫស និង​ស្វិត​ស្លឹក នៅ​ឃុំ​តាអង ស្រុក​កូនមុំ ខេត្ត​រតនគិរី កាល​ពី​ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០១៤។
Photo Provided

ប្រទេស​កម្ពុជា​មាន​លក្ខណៈ​អំណោយផល​ល្អ​ដល់​ការ​ដាំ​ដុះ​ម្រេច ហើយ​កសិករ​ខ្មែរ​ជាច្រើន​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស បាន​ចំណាយ​ធនធាន​របស់​ខ្លួន​ក្នុង​ការ​វិនិយោគ​ដំណាំ​ឧស្សាហកម្ម​នេះ​រួច​ទៅ​ហើយ។ ក៏ប៉ុន្តែ​ពួកគាត់​ភាគច្រើន​បាន​ខាតបង់ ដោយសារ​ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយនេះ តម្លៃ​ម្រេច​បាន​ធ្លាក់​ចុះ​យ៉ាង​គំហុក និង​មិនទាន់​ឃើញ​មាន​សញ្ញាណ​នៃ​ការ​ងើប​ឡើងវិញ​នៅឡើយ។ ប្រឈម​មុខ​នឹង​ស្ថានភាព​បែប​នេះ អ្នក​ជំនាញ​អំពាវនាវ​ដល់​ស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ​នៃ​របប​ក្រុងភ្នំពេញ​ឱ្យ​រិះរក​មធ្យោបាយ​ជួយ​ដល់​កសិករ ដើម្បី​កុំ​ឱ្យ​កសិករ​បោះបង់ចោល​មុខរបរ​ដាំ​ម្រេច​នេះ​។

ប្រធាន​គណៈកម្មាធិការ​នាយក​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ​មូលដ្ឋាន និង​ជា​អ្នក​ជំនាញ​ខាង​កសិកម្ម បណ្ឌិត យ៉ង សាំងកុមារ ជំរុញ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​លូកដៃ​ធ្វើ​អន្តរាគមន៍​ជួយ​ដល់​កសិករ​អ្នក​ដាំ​ម្រេច ខណៈ​ពួកគាត់​កំពុង​ប្រឈម​នឹង​ការខាតបង់​ច្រើន ដោយសារ​ម្រេច​បន្ត​ធ្លាក់​ថ្លៃ និង​ខ្វះ​ទីផ្សារ​នាំចេញ​។ លោក​ប៉ាន់​ស្មានថា តម្លៃ​ម្រេច​អាច​នឹង​បន្ត​ធ្លាក់​ចុះ​ទៀត នៅ​ចន្លោះ​ពេល ១​ឆ្នាំ ទៅ ២​ឆ្នាំ​ខាងមុខ ដូច្នេះ​លោក​ថា រដ្ឋាភិបាល​ត្រូវ​មាន​វិធានការ​ជាក់លាក់ ដើម្បី​ឱ្យ​កសិករ​អាច​បន្ត​ការ​ដាំ​ដុះ​ម្រេច​បាន​តទៅទៀត ព្រោះ​ម្រេច​ជា​ដំណាំ​សក្ដានុពល និង​អាច​រក​ចំណូល​ចូលជាតិ​បាន​ច្រើន៖ «មាន​អ្នក​បច្ចេកទេស ឬ​អ្នក​ជំនាញ​ទៅ​ជួយ​អម ជួយ​ផ្ដល់​យោបល់ រៀបចំ​ឱ្យ​មាន​សមាគម​ម្រេច​នៅ​តាម​មូលដ្ឋាន ហើយ​ផ្សារភ្ជាប់​រវាង​មូលដ្ឋាន​មួយ​ទៅ​មូលដ្ឋាន​មួយ ដើម្បី​ងាយស្រួល​ការ​ផ្សារភ្ជាប់​រក​ទីផ្សារ​អ៊ីចឹង ហើយ​និង​ធ្វើការ​ជាមួយ​ក្រុមហ៊ុន​សិប្បកម្ម​ដែល​គេ​ធ្វើការ​ទាក់ទង​នឹង​ការកែច្នៃ​ម្រេច នាំចេញ​ម្រេច​ហ្នឹង ជួយ​គាំទ្រ​ពួកគាត់​ហ្នឹង ដើម្បី​ទាក់ទង​រឿង​គុណភាព និង​ការ​ធ្វើ​ទីផ្សារ។ ទន្ទឹម​នឹង​នេះ ក៏​យើង​គួរតែ​មាន​ទុន​សម្រាប់​វិស័យ​ម្រេច​ដែរ ដើម្បី​ឱ្យ​កសិករ​ដាំ​ម្រេច​ហ្នឹង​យក​ទៅ​ប្រើប្រាស់​ទប់ទល់​ហានិភ័យ​ផ្សេងៗ»

កសិករ​ដាំ​ម្រេច​បាន​ខាតបង់​ជា​បន្តបន្ទាប់ ក្នុង​រយៈពេល​ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយនេះ ដោយសារ​ម្រេច​មាន​តម្លៃ​ថោក ខ្វះ​ទីផ្សារ​នាំចេញ ខណៈ​ពួកគាត់​ត្រូវ​ចំណាយ​ថ្លៃដើម​ផលិត​កាន់តែ​ខ្ពស់​។ ម្រេច​ដែល​ធ្លាប់តែ​លក់​បាន ១០​ដុល្លារ​ក្នុង​មួយ​គីឡូក្រាម ចន្លោះ​ពី​ឆ្នាំ២០១៤ ដល់ ២០១៦ បាន​ធ្លាក់​ថ្លៃ​មក​នៅ​ត្រឹម ៣​ដុល្លារ​ក្នុង​មួយ​គីឡូក្រាម ចាប់ពី​ឆ្នាំ​២០១៧ រហូត​មក​ដល់​បច្ចុប្បន្ន។

ប្រធាន​នាយកដ្ឋាន​ដំណាំ​ឧស្សាហកម្ម​នៃ​អគ្គនាយកដ្ឋាន​កសិកម្ម​ក្រសួង​កសិកម្ម លោក ខាន់ សំបាន ទទួលស្គាល់​ថា តម្លៃ​ម្រេច​មានការ​ធ្លាក់​ចុះ​ខ្លាំង​នៅ​រយៈពេល ២ ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយនេះ ហើយ​ទីផ្សារ​នាំចេញ​ម្រេច​ក៏​កាន់តែ​តូច​ចង្អៀត ដោយសារ​ការ​ផ្គត់ផ្គង់​ម្រេច​នៅ​លើ​ទីផ្សារ​អន្តរជាតិ មាន​ច្រើន​លើស​ពី​តម្រូវការ។ លោក​ថ្លែង​ថា ក្រសួង​កសិកម្ម​កំពុង​ប្រឹងប្រែង​ជួយ​កសិករ តាមរយៈ​ការ​ផ្ដល់​បច្ចេកទេស និង​ការ​ចងក្រង​ជា​សហគមន៍ ក៏ប៉ុន្តែ​រឿង​តម្លៃ គឺ​អាស្រ័យ​លើ​ទីផ្សារ​ពិភពលោក៖ «ក្នុង​នាម​ក្រសួង​កសិកម្ម និង​អគ្គនាយកដ្ឋាន​កសិកម្ម យើង​ផ្ដល់​បច្ចេកទេស​ដល់​ពួកគាត់ ប៉ុន្តែ​ត្រង់​ដល់​តម្លៃ​ទីផ្សារ វា​លំបាក​បន្តិច។ វា​មិនមែន​តែ​ក្រសួង​យើង វា​មាន​ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម​អី​ដែរ។ ហើយ​វា​អាស្រ័យ​ទៅ​លើ​តម្លៃ​ទីផ្សារ​អន្តរជាតិ។ ពេល​ទីផ្សារ​អន្តរជាតិ​ចុះ គឺ​យើង​ត្រូវ​ចុះ​តាម​គេ​ដែរ​ហើយ​។ គេ​ទិញ​យក​ទៅ​លក់​ថ្លៃ​យ៉ាងម៉េច​បាន»

គិត​ត្រឹម​ចុង​រដូវ​ប្រមូល​ផល​កាលពី​ឆ្នាំមុន កម្ពុជា​ផលិត​ម្រេច​បាន​ជាង ២​ម៉ឺន​តោន (២០.៥៥១) លើ​ផ្ទៃដី​ប្រមូល​ផល​ជាង ៥ ពាន់ ៤ រយ​ហិកតារ (.៤៥៤) ខណៈ​ផ្ទៃដី​ដាំ​ដុះ​សរុប​មាន​ជាង ៧ ពាន់​ហិកតារ (.៤៧១)

មន្ត្រី​ជំនាញ​ក្រសួង​កសិកម្ម​ថ្លែង​ថា មិន​មាន​តួលេខ​ពិតប្រាកដ​ស្ដីពី​ការនាំចេញ​ម្រេច​ដែល​ផលិត​បាន​កាលពី​ឆ្នាំ​២០១៨ កន្លងទៅ​នោះ​ទេ ដោយសារ​កសិករ​លក់​ម្រេច​ដោយ​ខ្លួនឯង និង​មានការ​នាំចេញ​ក្រៅផ្លូវការ។ ក៏ប៉ុន្តែ លោក​បញ្ជាក់​ថា ម្រេច​ដែល​កសិករ​ខ្មែរ​ផលិត​បាន ភាគច្រើន​នាំចេញ​ទៅ​ប្រទេស​វៀតណាម។

ប្រធាន​សមាគម​លើកកម្ពស់​ម្រេច​កំពត លោក ងួន ឡាយ ថ្លែង​ថា ម្រេច​កម្ពុជា​ទូទៅ លើកលែងតែ​ម្រេច​កំពត​ចេញ ត្រូវ​បាន​ឈ្មួញ​វៀតណាម​ជា​អ្នក​កំណត់​តម្លៃ ហើយ​តម្លៃ​នោះ​ទៀតសោត ក៏​ឡើង​ចុះៗ នៅ​ចន្លោះ​ពី ៨ ពាន់​រៀល ដល់ ១ ម៉ឺន ២​ពាន់​រៀល ក្នុង​មួយ​គីឡូក្រាម។ លោក​អះអាង​ថា តម្លៃ​នេះ​មិន​អាច​ឱ្យ​កសិករ​រួចខ្លួន​ផង កុំថាឡើយ​ដល់​ថ្នាក់​បាន​ប្រាក់​ចំណេញ។ លោក​ជឿជាក់​ថា ការ​ពឹង​ផ្អែកលើ​ទីផ្សារ​ប្រទេសជិតខាង នឹង​មិន​អាច​ធ្វើឱ្យ​តម្លៃ​ម្រេច​កម្ពុជា​កើន​ឡើង​នោះ​ទេ។ លោក​បន្ថែម​ថា បច្ចុប្បន្ន​មាន​កសិករ​មួយ​ចំនួន​បាន​បោះបង់ចោល​ចម្ការ​ម្រេច​របស់​ខ្លួន​ជា​បណ្តើរៗ​ហើយ ដោយសារ​រង​ការខូចខាត​ពី​អាកាសធាតុ និង​តម្លៃ​ម្រេច​ចុះថោក​ខ្លាំង​ពេក៖ «១​ម៉ឺន​(​រៀល​) អត់​មាន​ចំណេញ​ទេ គ្រាន់តែ​យក​ទៅ​ប្រមូល​ផល​អស់​ហើយ។ អាហ្នឹង​យើង​អត់​និយាយ​ថែទាំ​ប្រចាំថ្ងៃ ប្រចាំខែ អត់​និយាយ​រឿង​ធ្វើ​ជី ធ្វើ​អី​ទេ។ យើង​និយាយ​សម្រាប់​តែ​ជួល​គេ​ប្រមូល​ផល​ហ្នឹង វា​អស់​បាត់​ហើយ។ កន្លែង​ខ្លះ​ដែល​វា​អត់​សូវ​ជួប​ហានិភ័យ​ការខូចខាត​ហ្នឹង គេ​នៅ​ថែទាំ ប៉ុន្តែ​កន្លែង​ខ្លះ​ខាតបង់ វា​ងាប់​ច្រើន​អ៊ីចឹង ៥-៦ ហិកតារ ១០​ហិកតារ ងាប់​អស់​អ៊ីចឹង​ទៅ ដូច្នេះ​គេ​បោះបង់​ចោល គេ​ទៅ​ធ្វើ​អ្វី​ផ្សេងទៀត ក៏​មាន​ដែរ»

ដោយសារ​ត្រូវ​ពឹងផ្អែក​សឹង​ទាំងស្រុង​លើ​ទីផ្សារ​វៀតណាម​បែប​នេះ​ហើយ ទើប​កសិករ​ខ្មែរ​ត្រូវ​រង​ប៉ះពាល់​ខ្លាំង​រឿង​តម្លៃ និង​ខ្វះ​ទីផ្សារ​នាំចេញ។ ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​ចុងក្រោយ​នេះ វៀតណាម​បាន​បង្កើន​ផ្ទៃដី​ដាំ​ដុះ​ម្រេច និង​ផលិត​ម្រេច​បាន​ច្រើន​លើស​តម្រូវការ ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រទេសជិតខាង​មួយ​នេះ​កាត់បន្ថយ​ការ​ទិញ​ម្រេច​ពី​កម្ពុជា។

បណ្ឌិត យ៉ង សាំងកុមារ ថ្លែង​ថា ម្រេច​កម្ពុជា​ខ្វះ​លក្ខណៈ​ប្រកួតប្រជែង ហើយ​ការ​បង្កបង្កើនផល​នៅ​ដើរ​ក្រោយ​ប្រទេស​វៀតណាម​យ៉ាង​ឆ្ងាយ​នៅឡើយ។ លោក​ថា រដ្ឋាភិបាល​វៀតណាម​បាន​លូកដៃ​ជួយ​ដល់​កសិករ​របស់​ខ្លួន​ដោយ​ផ្ទាល់ ទាំង​ផ្នែក​បច្ចេកទេស ការឧបត្ថម្ភ​ទុន និង​ការស្វែងរក​ទីផ្សារ​ជាដើម ដូច្នេះ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ត្រូវតែ​សិក្សា​ឱ្យ​បាន​ច្រើន​ពី​ប្រទេស​វៀតណាម​រឿង​ដំណាំ​ម្រេច​នេះ៖ «ខាង​វៀតណាម គេ​មាន​អន្តរាគមន៍​ពី​រដ្ឋ​ហ្នឹង​តាំងពី​រឿង​ការងារ​បច្ចេកទេស ការងារ​ទុន តាំងពី​រឿង​ទីផ្សារ​អ៊ីចឹង អា​ហ្នឹង​គឺ​មាន​អន្តរាគមន៍​ពី​រដ្ឋ​ប្រសើរ​ជាង​យើង។ ជា​ចំណុច​មួយ​ដែល​យើង​ត្រូវតែ​រៀន​សូត្រ​ពី​វៀតណាម ហើយ​រដ្ឋ​យើង​គួរតែ​គិតគូរ​ឡើងវិញ ព្រោះ​យើង​មិន​អាច​ទុក​ឱ្យ​កសិករ​នៅតែ​ឯង វិស័យ​ឯកជន​នៅតែ​ឯង ត្រូវ​អន្តរាគមន៍​អ្វីមួយ​ដើម្បី​ជួយ​ឱ្យ​កសិករ សិប្បករ និង​ផលិតករ មាន​សមត្ថភាព​ប្រកួតប្រជែង​នៅ​លើ​ទីផ្សារ​អន្តរជាតិ»

អ្នក​ជំនាញ​រូប​នេះ មាន​សុទិដ្ឋិនិយម​ថា កម្ពុជា​អាច​មាន​សមត្ថភាព​ប្រកួតប្រជែង​ជាមួយ​ប្រទេស​វៀតណាម​បាន ប្រសិនបើ​មាន​ការ​ជួយ​ជ្រោមជ្រែង​ខ្លាំង​ពី​រដ្ឋាភិបាល ហើយ​ចំណុច​សំខាន់​ពីរ​ដែល​កម្ពុជា​គួរតែ​ធ្វើ​ឱ្យ​បាន​នោះ គឺ​ពង្រឹង​គុណភាព​ម្រេច​របស់​ខ្លួន និង​ការ​រក​ដំណោះស្រាយ​កាត់បន្ថយ​ថ្លៃដើម​ផលិត​របស់​កសិករ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល