Opens in new windowនាទីវេទិកាអាស៊ានសប្ដាហ៍មុន បានលើកឡើងពីចំណងសេដ្ឋកិច្ចរវាងកម្ពុជា និងថៃ។ ចំណែកក្នុងនាទីវេទិកាអាស៊ានសប្ដាហ៍នេះ នឹងលើកយកពីចំណងសេដ្ឋកិច្ចរវាងកម្ពុជា និងវៀតណាម វិញម្ដង ព្រោះថា ចំណងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា-វៀតណាម នេះ គឺវៀតណាម បានធ្វើពាណិជ្ជកម្មមានទ្រង់ទ្រាយធំនៅលើទីផ្សារកម្ពុជា នៅខណៈដែលកម្ពុជា មិនទាន់មានលំហូរពាណិជ្ជកម្មច្រើននៅឡើយទៅទីផ្សារវៀតណាម វិញ។
ទំនាក់ទំនងស្អិតល្មួតរវាងរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងរដ្ឋាភិបាលវៀតណាម ក្នុងវិស័យនយោបាយ គឺជាកត្តាចម្បងបំផុត ដែលបង្កើតឲ្យមានសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចជាច្រើនរវាងប្រទេសសមាជិកអាស៊ានទាំងពីរនេះ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩ មក។ ដោយសារកត្តាទីតាំងភូមិសាស្ត្រ ការបើកចំហច្រកព្រំដែននៃប្រទេសទាំងពីរឡើងវិញ មិនត្រឹមតែជាការចាប់ផ្ដើមសកម្មភាពពាណិជ្ជកម្មរវាងកម្ពុជា-វៀតណាម នោះទេ តែថែមទាំងជាកត្តាអនុគ្រោះដល់សកម្មភាពដោះដូរទំនិញរវាងវៀតណាម និងថៃ ផងដែរ។
ទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចរវាងកម្ពុជា និងប្រទេសជិតខាងភាគខាងកើតនេះ មានភាពខ្លាំងក្លាទាំងក្នុងសកម្មភាពពាណិជ្ជកម្ម សកម្មភាពវិនិយោគ និងលំហូរទេសចរ។
ក្នុងរូបភាពពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគី សកម្មភាពដោះដូរទំនិញមានកំណើនគួរឲ្យកត់សម្គាល់ ក៏ប៉ុន្តែឱនភាពពាណិជ្ជកម្មនៅតែជាបញ្ហាចម្បងរបស់កម្ពុជា។ ឯកសារស្រាវជ្រាវរបស់វិទ្យាស្ថានបណ្ដុះបណ្ដាល និងស្រាវជ្រាវអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា និងវៀតណាម លើកឡើងថា ក្នុងដំណាក់កាលដំបូង កម្ពុជា នាំទំនិញទៅវៀតណាម ច្រើនជាងបរិមាណដែលវៀតណាម នាំមកកម្ពុជា។
កាលនោះ ទំនិញនាំចេញទៅវៀតណាម ភាគច្រើនជាយានយន្តជជុះ ផលិតផលកសិកម្មមិនទាន់កែច្នៃ ផលិតផលរ៉ែត្បូង ព្រមទាំងទំនិញផ្សេងៗដែលរត់ពន្ធពីប្រទេសថៃ មានដូចជា បារី សម្លៀកបំពាក់ គ្រឿងសំអាង និងស្រាបៀ ជាដើម។ ចំណែកឯទំនិញដែលវៀតណាម នាំមកកម្ពុជា វិញនៅពេលនោះ ភាគច្រើនជាសម្ភារៈសំណង់ ប្រេងឥន្ធនៈ វត្ថុធាតុដើមសម្រាប់វិស័យកសិកម្ម ផលិតផលថ្នាំពេទ្យ សម្លៀកបំពាក់ និងចំណីអាហារកែច្នៃ ជាដើម។
ក៏ប៉ុន្តែលំហូរទំនិញរវាងប្រទេសទាំងពីរនៅពេលបច្ចុប្បន្ន ត្រូវបានគេសង្កេតឃើញថា មានការប្រែប្រួលគួរឲ្យកត់សម្គាល់។ ក្នុងពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីនៅពេលបច្ចុប្បន្ននេះ វៀតណាម មានប្រៀបជាងកម្ពុជា។ ទំនិញភាគច្រើនដែលកម្ពុជា នាំទៅវៀតណាម គឺជាវត្ថុធាតុដើមដែលវៀតណាម ត្រូវការ ដើម្បីបម្រើដល់វិស័យកសិឧស្សាហកម្មរបស់ខ្លួន។ ផលិតផលទាំងនោះ មានដូចជា កៅស៊ូ ស្វាយចន្ទី ពោត និងដំឡូងមី ជាដើម។
ចំណែកផលិតផលនាំចូលមកពីវៀតណាម វិញ ភាគច្រើនជាផលិតផលសម្រេច មានដូចជាផលិតផលវាយនភណ្ឌ សម្ភារៈប្រើប្រាស់តាមផ្ទះ ចំណីអាហារកែច្នៃ ព្រមទាំងគ្រឿងសំណង់ផ្សេងៗ គឺស្របពេលវិស័យសំណង់ និងអចលនទ្រព្យនៅកម្ពុជា កំពុងរីកលូតលាស់ខ្លាំង។
ក្នុងរយៈពេល ៧ខែដើមឆ្នាំ២០១៥ នេះ ការនាំចេញរបស់កម្ពុជា ទៅកាន់វៀតណាម ស្ថិតក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ជាង ៥៨៥លានដុល្លារ ក្នុងអត្រាកំណើនជាង ៣៥% (៣៥.៥%) រីឯបរិមាណដែលវៀតណាម នាំមកកម្ពុជា វិញ ស្ថិតក្នុងទំហំទឹកប្រាក់រហូតដល់ជាង ១.៤៤០លានដុល្លារ។ ទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីកាលពីឆ្នាំ២០១៤ ឈានដល់ជាង ៣ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក (៣.៣ពាន់លានដុល្លារ)។
នៅក្នុងវិស័យវិនិយោគវិញ គេសង្កេតមានវត្តមានអ្នកវិនិយោគវៀតណាម ច្រើននៅកម្ពុជា។ ទិន្នន័យរបស់ក្រសួងផែនការ និងវិនិយោគនៃប្រទេសវៀតណាម បង្ហាញថា ក្នុងឆ្នាំ២០១៤ កម្ពុជា ឈរលេខរៀងទី១ ជាប្រទេសដែលទទួលបានចំនួនគម្រោងវិនិយោគពីវៀតណាម ច្រើនជាងគេ បើប្រៀបធៀបនឹងចំនួនគម្រោងដែលប្រទេសដទៃទៀតទទួលបានពីវៀតណាម។ ពោល គឺនៅឆ្នាំ២០១៤ កម្ពុជា ទទួលបានគម្រោងវិនិយោគពីវៀតណាម ក្នុងចំនួន ២៣គម្រោង ដែលស្មើនឹង ២១% នៃចំនួនគម្រោងវិនិយោគក្រៅប្រទេសសរុបរបស់វៀតណាម ខណៈមីយ៉ាន់ម៉ា (Myanmar) ទទួលបានពីវៀតណាម តិចជាងកម្ពុជា ចំនួន ៧គម្រោង ឡាវ បានតិចជាងកម្ពុជា ចំនួន ១០គម្រោង។ ក៏ប៉ុន្តែ បើគិតតាមទំហំទឹកប្រាក់វិនិយោគសរុបវិញ កម្ពុជា ជាប្រទេសដែលទទួលបានលំហូរទឹកប្រាក់វិនិយោគពីវៀតណាម លំដាប់ទី២ នាំមុខដោយប្រទេសតង់ហ៊្សានី (Tanzania)។
គម្រោងវិនិយោគសរុបរបស់វៀតណាម នៅកម្ពុជា គិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៣ មានចំនួន ១២៨គម្រោង ក្នុងទំហំទឹកប្រាក់សរុបប្រមាណ ៤៩.៦លានដុល្លារ ភាគច្រើនធ្វើឡើងក្នុងវិស័យដាំដុះកៅស៊ូ វិស័យថាមពល និងទូរគមនាគមន៍។ ឯគម្រោងវិនិយោគរបស់កម្ពុជា នៅប្រទេសវៀតណាម វិញមានចំនួន ១៣គម្រោង ស្មើនឹងទំហំទឹកប្រាក់ប្រមាណ ៥៤លានដុល្លារ។
ក្នុងឆ្នាំ២០១៤ គម្រោងដំណាំកៅស៊ូដែលមានទំហំទឹកប្រាក់លើសពី ៥០លានដុល្លារ មានដូចជា គម្រោងរបស់ក្រុមហ៊ុន អាន ដុងមៀ (An Dong Mia) ក្នុងទឹកប្រាក់ជាង ៨០លានដុល្លារ (៨០.៤លានដុល្លារ) ក្រុមហ៊ុន តៃនិញ (Tay Ninh) ក្នុងទឹកប្រាក់ជិត ៦៥លានដុល្លារ (៦៤.៧លានដុល្លារ) ក្រុមហ៊ុន ដៅទៀង (Dau Tieng) ក្នុងទឹកប្រាក់ជិត ៦៤លានដុល្លារ (៦៣.៨លានដុល្លារ) ក្រុមហ៊ុន ទឹងបៀន (Tan Bien) ក្នុងទឹកប្រាក់ជិត ៦២លានដុល្លារ (៦១.៩៨លានដុល្លារ)។
ក្រៅពីនេះ នៅមានគម្រោងរបស់ក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនទៀត ដូចជា ក្រុមហ៊ុនដាំកៅស៊ូ ហ័ង អាញ់ យ៉ាឡាយ (Hoang Anh Gia Lai) ក្រុមហ៊ុនកៅស៊ូវៀតណាម (The Vietnam Rubber Group) មន្ទីរពេទ្យ ជោរៃ (Cho Ray) ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍អង្គរអ៊ែរឡាញ (Angkor Airline) និងក្រុមហ៊ុនទូរស័ព្ទមិត្តហ្វូន (Metfone) ជាដើម។ ទិន្នន័យរបស់ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា បង្ហាញថា ក្នុងឆមាសទី១ ឆ្នាំ២០១៥ នេះ ប្រទេសវៀតណាម ឈរនៅលេខរៀងទី៥ ក្នុងតំណែងជាអ្នកវិនិយោគនាំមុខនៅកម្ពុជា ពោលគឺនាំមុខដោយវិនិយោគិនចិន កូរ៉េ សហភាពអឺរ៉ុប និងម៉ាឡេស៊ី។
ក្នុងវិស័យទេសចរណ៍វិញ ចំនួនភ្ញៀវទេសចរវៀតណាម មកកម្ពុជា ក្នុងឆ្នាំ២០១៤ មានប្រមាណ ៩០ម៉ឺននាក់ ដោយឈរនៅលំដាប់ទី១ នាំមុខភ្ញៀវទេសចរជនជាតិដទៃ។ ក្នុងឆមាសទី១ នៃឆ្នាំ២០១៥ នេះ ចំនួនភ្ញៀវទេសចរជនជាតិវៀតណាម មកកម្ពុជា នៅតែនាំមុខគេក្នុងចំនួនជិត ៥០ម៉ឺននាក់ (៤៨៣.៥០៣នាក់) កើនឡើងក្នុងអត្រា ១៤,៥% ពីរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០១៤ ក៏ប៉ុន្តែភ្ញៀវទេសចរកម្ពុជា ទៅប្រទេសវៀតណាម វិញស្ថិតក្នុងចំនួនតិចតួចនៅឡើយ។
ខណៈប្រទេសសមាជិកអាស៊ានកំពុងឆ្ពោះទៅរកសមាហរណកម្មសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់ ត្រឹមចុងឆ្នាំ២០១៥ នេះ រដ្ឋាភិបាលប្រទេសទាំងពីរ បានកំណត់ទិសដៅថា នឹងបង្កើនសកម្មភាពក្នុងទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចបន្ថែមទៀត ទាំងសកម្មភាពវិនិយោគ ទាំងសកម្មភាពពាណិជ្ជកម្ម ដោយរំពឹងថា ទំហំពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីនឹងកើនដល់ ៥ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ២០១៥ នេះ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។