ຈີນກໍາລັງມີບັນຫາ ທາງເສຖກິຈ

ອຸ່ນແກ້ວ
2023.09.24
ຈີນກໍາລັງມີບັນຫາ ທາງເສຖກິຈ ຈະຕຸລັດ ຖຽນອັນເໝີນ ຢູ່ ນະຄອນຫລວງປັກກິ່ງ ປີ 2021.
Andy Wong/AP

ຂແນງການອະສັງຫາລິມະຊັບ ໃນປະເທດຈີນ ກໍາລັງປະສົບບັນຫາ ແລະ ຈີິນກໍາລັງປະສົບບັນຫາທາງດ້ານເສຖກິຈ ໃນຂະນະທີ່ ເສຖກິຈຂອງປະເທດຈີນ ປະສົບບັນຫາ ຍ້ອນວ່າຜົລຂອງນະໂຍບາຍຣັຖບານຈີນ. ບັນຫາດາປະເທດອາຊຽນ ກໍກໍາລັງປະສົບກັບບັນຫາຜົລກະທົບ ທາງດ້ານການຄ້າ, ການລົງທຶນ ແລະ ການກູ້ຢືມ ຫຼັງຈາກ 30 ປີ ທີ່ໄດ້ຮັບອິດທິພົນຈາກການເຕີບໂຕ ທາງດ້ານເສຖກິຈຂອງຈີນ.​

ປັດຈຸບັນ ຈີນກໍາລັງປະສົບກັບບັນຫາ ທາງດ້ານເສຖກິຈ ໃນເວລານີ້. ໃນເບື້ອງຕົ້ນ ເສຖກິຈຫຼັງຈາກການຣະບາດ ຂອງໂຄວິດ-19 ຍັງບໍ່ກັບມາຟື້ນໂຕເທົ່າທີ່ຄວນ. ປະຊາຊົນຈີນ ຍັງຮູ້ສຶກບໍ່ໝັ້ນໃຈ ກ່ຽວກັບເສຖກິຈຈີນ, ຄົນວ່າງງານເພີ່ມຂຶ້ນ,​ ຫຼື ມີຄວາມເປັນໄປໄດ້ທີ່ຈະມີການລອກດາວນ໌ ໃນອະນາຄົດ ເຮັດໃຫ້ອັດຕຣາເງິນເຟີ້ ຍັງຄົງແກ່ຍາວອອກໄປ. ການບໍລິໂພກພາຍໃນ ກວມເອົາພຽງແຕ່ 38% ຂອງ ມູນຄ່າລວມຍອດ ຜລິຕພັນພາຍໃນ.​

ອັນດັບທີສອງ, ການສົ່ງອອກຕົກລົງ ແບບລິບລີ່. ໃນເດືອນສິງຫາ ອັດຕຣາການສົ່ງອອກຕົກລົງ 8.8%, ເຖິງວ່າ ຈະມີການປັບປຸງ ໃນເດືອນກໍຣະກະດາ ເຊິິ່ງໂດຍສະເລັ່ຽ ການສົ່ງອອກຊະລໍໂຕ 14.5%.

ອັນດັບທີສາມ, ການລົງທຶນ ຫຼັ່ງໄຫຼອອກຈາກປະເທດ ມູນຄ່າຫຼາຍກວ່າ 3 ຕື້ໂດລ້າຣ໌ ໃນ 2 ອາທິດທໍາອິດຂອງເດືອນສິງຫາ. ແຕ່ການລົງທຶນຂອງຕ່າງປະເທດຍັງຄົງເຂົ້າມາ.​ ບໍຣິສັດຈາກປະເທດຕາເວັນຕົກ ແລະ ຍີ່ປຸ່ນ ຍັງຄົງໄປທີ່ປະເທດອິນເດັຽ, ວຽດນາມ ແລະ ໄປປະເທດອື່ນໆມີຕລາດຮອງຮັບ. ບໍຣິສັດແອບໂປ້ ຫັນສາຍການຜລິດໄປປະເທດວຽດນາມ ແລະ ອິນເດັຽ.​ 

ທາງການຈີນ ໄດ້ຈັບໂຕນັກລົງທຶນສອງທ່ານ ດ້ວຍກົດໝາຍທາງຄວາມໝັ້ນຄົງ ແລະ ການຈັບໂຕຜູ້ບໍຣິຫານບໍຣິສັດຕ່າງປະເທດ ໄດ້ກາຍເປັນອຸປະສັກໃຫ້ແກ່ນັກລົງທຶນຕ່າງປະເທດ.​ ອີກບັນຫານຶ່ງ ກໍຄື ຄ່າແຮງງານຢູ່ປະເທດຈີນ ທີ່ກໍາລັງສູງຂຶ້ນ ໃນຂະນະທີ່ພົລເມືອງຈີນ ບໍ່ຂຍາຍໂຕ, ອັດຕຣາການວ່າງງານສູງຂຶ້ນຫຼາຍກວ່າ 20% ກ່ອນທີ່ຣັຖບານຈີນ ຢຸດການເຜີຍແຜ່ ສະຖິຕິໂຕແລກ ອອກມາໃນເດືອນສິງຫາ. ອັດຕຣາຄ່າຈ້າງ ຍັງຄົງສືບຕໍ່ສູງຂຶ້ນ ທີ່ກ່ຽວພັນກັບປະເທດທີ່ເປັນຄູ່ແຂ່ງ ຂອງປະເທດຈີນ.​

 

ສິ່ງທີ່ກ່ຽວພັນກັບວິກິດການ ທາງດ້ານອະສັງຫາລິມະຊັບ ແມ່ນໜີ້ສິນ. ໜີ້ສາທາລະນະປະເທດຈີນ ກວມເອົາຢູ່ທີ່ 267% ຂອງລວມຍອດມູນຄ່າຜລິດຕະພັນພາຍໃນ. ໜ່ວຍງານດ້ານການເງິນທ້ອງຖິ່ນຂອງຈີນ ຕ້ອງແບກຫາບໜີ້ສິນເຖິງ 9 ຕື້ໂດລ້າຣ໌ ເຊິ່ງກວມເອົາເຄິ່ງນຶ່ງຂອງມູນຄ່າລວມຍອດ ຜລິຕພັນພາຍໃນຂອງຈີນ. ເສຖກິຈຂອງຈີນກໍາລັງຊະລໍໂຕ ໃນຂແນງການອະສັງຫາລິມະຊັບ.

ສະເພາະຢູ່ປະເທດລາວ, ໃນເດືອນກັນຍາ 2023​ ອັດຕຣາເງິນບາທ ຢູ່ຕລາດນອກລະບົບບາງແຫ່ງໃນອາທິດທີ່ຜ່ານມາ ຂຶ້ນຮອດ 680,000 ​ກີບ ຕໍ່ 1,000 ບາດ ສ່ວນອັດຕຣາເງິນໂດລ້າຣ໌ ຢູ່ທີ່ 2,200,000 ກີບ ຕໍ່ 100 ໂດລ້າຣ໌.

ສ່ວນວ່າ ປີ 2022​ ທີ່ຜ່ານມາ ອັ​ດຕ​ຣາ ​ແລກ​ປ່ຽນ​ເງິນ ​ຢູ່​ຮ້າ​ນແລກ​ປ່ຽນນອກລະ​ບົບ ເງິນ​ບາທ 500,000 ປາຍ​ກີບ ຕໍ່ 1,000 ບາທ, ສ່ວນ​ວ່າ ເງິນ​ໂດ​ລ້າ​ຣ໌ ປະ​ມານ 1,500,000 ກີບຕໍ່ 100 ໂດ​ລ້າ​ຣ໌.​

ນັກທຸຣະກິຈ ທ່ານ ນຶ່ງ ໄດ້ໃຫ້ສໍາພາດຕໍ່ວິທຍຸ ເອເຊັຽເສຣີ ວ່າ:

“ຊິ້ນໝູດຽວນີ້ 80,000 ກີບ ເມື່ອສອງທິດກ່ອນ 75,000 ກີບ. ຄັນວ່າ ເອົາບາທໄປແລກກີິບເຂົາຈະໄລ່ກັນຖືກ ແຕ່ວ່າ ເອົາກີບໄປແລກບາດ ບໍ່ມີໃຜກ້າເອົາ ແລະ ໄປຊື້ຂອງບໍ່ມີໃຜກ້າເອົາ ຄັນເອົາເຂົາກະໄລ່ແພງ 680 ພຸ້ນ, ດອນລ້າຣ໌ ຄືວ່າ 22,000 ກີບ ຕໍ່ໂດລ້າຣ໌.”

ນັກທຸລະກິດ ທ່ານນຶ່ງຜູ້ທີ່ບໍ່ປະສົງອອກຊື່ ແລະ ສຽງ ໄດ້ກ່າວຕໍ່ເອເຊັຽເສຣີ ວ່າ:

ຢູ່ຕລາດນອກລະບົບ ບາງບ່ອນ ເງິນບາທຂຶ້ນຮອດ 680,000​ ກີບ ຕໍ່ 1,000 ບາທ ຣັຖບານ ມີແຕ່ຕັ້ງ ເຣດອັດຕຣາການແລກປ່ຽນ ແຕ່ ບໍ່ມີເງິນຕຣາຕ່າງປະເທດຂາຍໃຫ້ ມີແຕ່ຊື້ໄວ້.

ນັກທຸຣະກິຈທ່ານນີ້ ກ່າວຕື່ມອີກວ່າ:

ເອົາເງິນກີບໄວ້ ມັນກໍບໍ່ອຸ່ນໃຈເດືອນນຶ່ງມັນເຟີ້ 20-30 ເປເຊັນ ຂັ້ນກໍາເງິນກີບໄວ້ມັນກະອັນຕະລາຍ ແຫຼະ ມັນກະບໍ່ມີຄ່າຫຍັງຫຼາຍ ມັນເປັນຄືເສດກະດາດເຮົາລະ ມັນບໍ່ຢາກອຸ່ນໃຈລະນ່າດຽວນີ້.

ອີງຕາມຂໍ້ມູນ ຈາກທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ, ອັດຕຣາເງິນເຟີ້ ໃນເດືອນ ມິຖຸນາ ຢູ່ທີ 28.64%, ເດືອນກໍຣະກະດາ ຢູ່ທີ່ 27.80%ແລະ ເດືອນສິງຫາ ອັດຕຣາເງິນເຟີຢູ່ທີ່ 25.88%.

ໃນການແກ້ໄຂບັນຫາ ເສຖກິຈ ແລະ ບັນຫາເງິນເຟີ້ ຣັຖບານ ໄດ້ປະກາດຂາຍພັນທະບັດເປັນງວດທີ 3.

ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ ໄດ້ປະກາດຂາຍພັນທະບັດ ສະກຸນເງິນກີບ ງວດທີ 03 ຈຳນວນ 3,000 ຕື້ກີບ ອັດຕາດອກເບັ້ຍ 15%/ປີ ເຊິ່ງອາຍຸພັນທະບັດ 06 ເດືອນ. ຜູ້ທີ່ມີເງື່ອນໄຂ ແລະ ມີຄວາມສົນໃຈສາມາດສັ່ງຈອງໃນລະຫວ່າງ ວັນທີ 06-08 ກັນຍາ 2023.

ທີ່ຜ່ານມາ ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ ອອກພັນທະບັດ ງວດທີ 2 ດອກເບ້ຍ 20%ຕໍ່ປີ (ອາຍຸ 6 ເດືອນ) ມູນຄ່າ 1,000 ຕື້ກີບ ເຊິ່ງອອກຈໍາໜ່າຍ ໃນວັນທີ 09 ມົກກະຣາ 2023.

 

ສ່ວນວ່າ ງວດທີ 1, ຣັຖບານ ໄດ້ອອກໃນວັນທີ 15 ມິຖຸນາ 2022  ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ ໄດ້ອອກຈຳໜ່າຍພັນທະບັດ ສະກຸນເງິນກີບ ວົງ ເງິນ 5,000 ຕື້ກີບ ດອກເບ້ຍ 20% ຕໍ່ປີ ອາຍຸພັນທະບັດ 06 ເດືອນ.

ສ່ວນວ່າ ເຣື່ອງລາຄາສິນຄ້າແພງ ເຈົ້າໜ້າທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ກໍມີການອອກລະບຽບຫຼັກການ ເພື່ອກໍານົດຄວບຄຸມລາຄາ.​

ເຈົ້າໜ້າທີ່ການຄ້າ ທ່ານນຶ່ງ ໄດ້ກ່າວວ່າ:

“1 ພວກເຮົາກໍໄດ້ກໍານົດໄປແລ້ວ ເລື່ອງລາຄາ ອັນຈໍາເປັນບາງສິນຄ້າ ປັດຈຸບັນ ການເພີ່ມຂຶ້ນສິນຄ້າຂອງພວກເຮົາກໍ ຈໍາເປັນຕ້ອງໃສ່ລາຄາຂຶ້ນເຕີ່ມ ລະກະກໍານົດຕື່ມ.”

ແຕ່ ລາຄາສິນຄ້າບາງຢ່າງ ເຈົ້າໜ້າທີ່ຕ້ອງໄດ້ປ່ອຍໄປຕາມກົນໄກລາຄາຕລາດ.

ເຈົ້າໜ້າທີ່ການຄ້າ ທ່ານນີ້ ກ່າວຕື່ມອີກວ່າ:

2 ອັັນຕາມນິຕິກັມ ຂອງພວກເຮົາຫັ້ນເນາະ ສິຄ້າບາງຢ່າງທີ່ເຮົາຄວບຄຸມ ກໍຊິຄິດໄລ່ຕາຕົ້ນທຶນ ສິນຄ້າໂຕອື່ນ ເຮົາຈະປ່ອຍໄປຕາມເສຖກິຈ ກົລໄກການຕລາດ.”

ປັດຈຸບັນ ປະເທດລາວ ກໍາລັງຕົກຢູ່ໃນສະພາບຂາດແຄນເງິນຕຣາ ຕ່າງປະເທດ ແລະ ພາວະໜີ້ສິນ.

ທີ່ຜ່ານມາ, ສຳ​ນັກ​ຂ່າວ ເອ​ເຊັຽ​ທາ​ມ​ສ໌ ໄດ້​ຣາຍ​ງານ ແລະ ວິ​ເຄາະ​ວ່າ ໜີ້​ສິນ ​ຂອງ​ປະ​ເທດ​ລາວ ລວມ​ທັງ​ໜີ້​ສິນ​ ຄຳ​ປະ​ກັນ ທີ່ບໍ່​ໄດ້​ລະ​ບຸ ​ຢູ່​ໃນ​ໂຕ​ເລກ ນັ້ນ​ຈະ​ເຮັດ​ໃຫ້ ຍອດ​ມູນ​ຄ່າ​ທັງ​ໝົດ ຂອງ​ໜີ້​ສິນ ​ທີ່​ຣັຖບານ​ລາວ​ ຈະ​ຮັບ​ຜິດ​ຊອບ​ນັ້ນ ມີ​ອັ​ດ​ຕ​ຣາ​ສ່ວນ​ເກີນ 100% ຂອງ​ລວມຍອດ​ ມູນ​ຄ່າ​ຜ​ລິ​ຕ​ພັນ​ພາຍ​ໃນ ຫຼື GDP

ຫຼັງ​ຈາກ​ ປະ​ເທດ​ສີ​ລັງ​ກາ ເກີດ​ວິ​ກິ​ດການ ​ທາງ​ດ້ານ​ການ​ເງິນ ໃນ​ຕົ້ນ​ປີ 2022, ປະ​ເທດ​ລາວ ປະ​ສົບ​ກັບ​ບັນ​ຫາ ​ທາງ​ດ້ານ​ການ​ເງິນ ແລະ ສະ​ຖາ​ບັນ​ຫານ​ເງິນ​ຕ່າງໆ ກໍ​ບໍ່​ໃຫ້​ຄວາມ​ສົນ​ໃຈ​ ໃຫ້​ເງິນ​ກູ້​ຢືມ​ແກ່​ລາວ.

ສຳ​ນັກ​ຂ່າວ ເອ​ເຊັຽ​ທາມ​ສ໌ ຍັງ​ຣາຍ​ງານ​ວ່າ ປະ​ເທດ​ລາວ ຈະ​ຕ້ອງ​ຈ່າຍ​ໜີ້​ສິນ ​ຕໍ່​ປີເປັນ​ມູນ​ຄ່າ 1.3 ລ້ານ​ໂດ​ລ້າ​ຣ໌ ແຕ່​ປີ 2022-2026. ຣັ​ຖ​ບານ​ລາວ ປັດ​ຈຸ​ບັນ ກຳ​ລັງ​ຂຸ້ນ​ຂ້ຽວ ​ການ​ຄ້ຳ​ປະກັນ ຂໍ​ເລື່ອນ​ການຊຳ​ລະ​ໜີ້.

ປະ​ເທດ​ລາວ ມີ​ບັນ​ຫາ​ການ​ຈ່າຍ​ໜີ້​ສິນ ຕາມ​ກຳ​ນົດ​ເວ​ລາ ຍ້ອນ​ວ່າ ປະ​ເທດ​ລາວ ໄດ້​ຮັບ​ຜົ​ລ​ກະ​ທົບ​​ທາງ​ດ້ານ​ເສ​ຖ​ກິ​ຈ.

ປະ​ເທ​ດ​ລາວ ​ຕິດ​ໜີ້​ຕ່າງ​ປະ​ເທດ​ ເພີ່ມ​ຂຶ້ນເປັນ​ລຳ​ດັບ ໂດຍ​ສະ​ເພາະນັບ​ແຕ່​ປີ 2010-2016 ເຊິ່ງ​ເປັນ​ປີ​ທີ່​ຣັ​ຖ​ບານ ມີ​ການ​ຢືມ​ຕ່າງ​ປະ​ເທດ​ຫຼາຍ.

ອີງຕາມຂໍ້ມູນຈາກກະຊວງການເງິນ, ໃນ​ປີ 2010 ປະເທດລາວ ​ໃຊ້​ໜີ້​ຕ່າງ​ປະ​ເທດ ບໍ່​ເກີນ 160 ລ້ານ ໂດ​ລ້າ​ຣ໌ ສະ​ຫະ​ຣັ​ຖ ແຕ່​ ​ປີ 2019 ປະເທດລາວ ຕ້ອງຈ່າຍໜີ້ 1,200 ລ້ານ ໂດ​ລ້າ​ຣ໌ ສະ​ຫະ​ຣັ​ຖ ຕໍ່​ປີ ມາ​ຮອດ​ປີ 2022 ນີ້​ລະ​ແມ່ນ 1,400 ລ້ານ​ໂດ​ລ້າ​ຣ໌ ສະ​ຫະ​ຣັ​ຖ​ຕໍ່​ປີ ສະ​ເພາະ​ໃຊ້​ໜີ້​ສິນ​ຕ່າງ​ປະ​ເທດ.”

ສະ​ຖາ​ບັນ Moody’s ທີ່ເປັນສະຖານບັນ ​ຈັດອັນດັບຄວາມໜ້າເຊື່ອຖື ຂອງການຈ່າຍໜີ້ ໄດ້ຈັດອັນດັບປະເທດລາວ ເປັນປະເທດທີ່ບໍ່ມີຄວາມສາມາດໃຊ້ໜີ້ ໃຫ້ຫຼຸລົງໄປຕື່ມອີກ ຍ້ອນວ່າ ປະເທດລາວ ມີບັນຫາຂາດແຄນເງິນຣາ ​ຕ່າງປະເທດ ແລະ ເງິນຣາໃນປະເທດ ໃນໄລຍະຍາວ.  

ໃນ​ການ​ເດືອນມິຖຸນາ 2022 ທີ່ຜ່ານມາ ຜແນກຝ່າຍນັກລົທຶນ​ ຂອງສະຖາບັນ Moody’s ໄດ້ຈັດອັນດັບປະເທດລາວ ໃຫ້ຢູ່ໃນອັນດັບ Caa3 ຈາກແຕ່ກ່ອນຢູ່ໃນອັນດັບ Caa2.

ສິ່ງທີ່ເກີດຂຶ້ນຜ່ານມາ ​ບໍ​ຣິ​ສັດ​ຈີນທີ່​ຊື່​ວ່າ China Southern Power Grid ເຂົ້າ​ມາ​ຄວບ​ຄຸມ ແລະ ຖື​ຮຸ້ນ​ຫຼັກໃນໂຄງການລະບົບສາຍສົ່ງໄຟຟ້າລາວ ຂອງ​ບໍ​ຣິ​ສັດ ຣັ​ຖວິ​ສາ​ຫະ​ກິ​ຈ​ໄຟ​ຟ້າ​ລາວ ຍ້ອນ​ວ່າ ລາວ​ຕິດ​ໜີ້​ຈີນ ອີ​ງ​ຕາມ​ການ​ຣາຍ​ງານຂອງສຳ​ນັກ​ຂ່າວ Reuters ຂອງ​ອັງ​ກິດ.

ເລື່ອງທີ່ອ່ານຫຼາຍ
ເອເຊຍອາຄະເນ
ທູດພິເສດອາຊຽນ ຈາກລາວ ພົບປະ ຜູ້ນໍາທະຫານມຽນມາ
ອອກຄວາມເຫັນ

ອອກຄວາມ​ເຫັນຂອງ​ທ່ານ​ດ້ວຍ​ການ​ເຕີມ​ຂໍ້​ມູນ​ໃສ່​ໃນ​ຟອມຣ໌ຢູ່​ດ້ານ​ລຸ່ມ​ນີ້. ວາມ​ເຫັນ​ທັງໝົດ ຕ້ອງ​ໄດ້​ຖືກ ​ອະນຸມັດ ຈາກຜູ້ ກວດກາ ເພື່ອຄວາມ​ເໝາະສົມ​ ຈຶ່ງ​ນໍາ​ມາ​ອອກ​ໄດ້ ທັງ​ໃຫ້ສອດຄ່ອງ ກັບ ເງື່ອນໄຂ ການນຳໃຊ້ ຂອງ ​ວິທຍຸ​ເອ​ເຊັຍ​ເສຣີ. ຄວາມ​ເຫັນ​ທັງໝົດ ຈະ​ບໍ່ປາກົດອອກ ໃຫ້​ເຫັນ​ພ້ອມ​ບາດ​ໂລດ. ວິທຍຸ​ເອ​ເຊັຍ​ເສຣີ ບໍ່ມີສ່ວນຮູ້ເຫັນ ຫຼືຮັບຜິດຊອບ ​​ໃນ​​ຂໍ້​ມູນ​ເນື້ອ​ຄວາມ ທີ່ນໍາມາອອກ.