خىتاينىڭ قۇربان بايرىمى «تىياتىرى» بۇ يىلمۇ مۇۋەپپەقىيەتلىك بولمىدى

مەلۇم بولۇشىچە، ھېيت كۈنى ھېيتگاھ مەيدانى ئاساسەن بوش دېگۈدەك ھالەتتە بولۇپ، پۈتۈن مەيداندا ئۆتكەن-كەچكەن كىشىلەرنى قاتقاندىمۇ مەيداندىكى ئومۇمىي ئادەم سانى 50-60 تىن ئاشمىغان.

خىتاينىڭ قۇربان بايرىمى تەشۋىقاتى بۇ يىلمۇ كۆزلىگەن مەقسىتىگە يېتەلمىدى. خىتاي دائىرىلىرى بۇ يىلمۇ قۇربان ھېيتقا يول قويغان شەكىلدە ئۇقتۇرۇش چىقارغان ۋە بىر قاتار ئىجرئاتنى ئېلىپ بارغان بولسىمۇ، رايوندىكى قىرغىنچىلىق ۋەزىيىتىنى پەدەزلەپ بولالمىدى.

ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونلۇق ھۆكۈمەت تور بېتىدە ئېلان قىلىنىشىچە، بۇ قۇربان ھېيت سەۋەبلىك رايوندا ئىشچى-خىزمەتچىلەر بەش كۈنلۈك دەم ئېلىشقا قويۇپ بېرىلگەن. ئىنكاس قىلىنىشىچە، دائىرىلەر جەمئىيەتتە ھېيت كەيپىياتىنى شەكىللەندۈرۈش ئۈچۈن، تاقىۋېتىلگەن مەسچىتلەرنىڭ بىر قىسمىنى ھېيت نامىزى ئۈچۈن ئېچىۋەتكەن. ئەمما، ناماز ئوقۇغانلىقى ئۈچۈنلا 10 يىللاپ كېسىلگەنلەر تېخىچە تۈرمە ۋە لاگېردا جازا ئۆتەۋاتقانلىقى ئۈچۈن، ئاھالىلەر مەسچىتكە يېقىنلىشىشقا جۈرئەت قىلالمىغان. ئېنىقلىشىمىزدىن مەلۇم بولۇشىچە، بەزى ئاھالە كومىتېتلىرى پېشقەدەم كومپارتىيە ئەزالىرىنى مەسچىتلەرنى بوش قويماسلىققا ھەرىكەتلەندۈرگەن. بەزى جايلاردا ساقچىلار پۇقرائىچە كىيىنىپ، مەسچىتتە نامازخان رولىنى ئالغان؛ نەتىجىدە بۇ يىل بىر قىسىم كۆرگەزمىلىك ئۈچۈن ئېچىلغان مەسچىتلەردە، ناھايىتى ئاز ساندا بىر قىسىم ياشتا ئالاھىدە چوڭلار ۋە ھۆكۈمەت تەرەپ ۋەزىپىلەندۈرگەن نامازخانلارلا ھېيت نامىزى ئوقۇغان. لېكىن يەنىلا خىتاي تەرەپ كۈتكەن ھېيت مەنزىرىسى شەكىللەنمىگەن.

27-ماي كۈنى ھېيتگاھ مەيدانىنى سىنغا ئالغان بىر خىتاي ساياھەتچىنىڭ سىن فىلىمى ۋە بايانلىرىدىن مەلۇم بولۇشىچە، ھېيت كۈنى ھېيتگاھ مەيدانى ئاساسەن بوش دېگۈدەك ھالەتتە بولۇپ، پۈتۈن مەيداندا ئۆتكەن-كەچكەن كىشىلەرنى قاتقاندىمۇ مەيداندىكى ئومۇمىي ئادەم سانى 50-60 تىن ئاشمىغان.

ئەھۋال غۇلجا شەھىرىدە نىسبەتەن پەرقلىق بولۇپ، بىر قىسىم ئۇيغۇرلار ھېيت نامىزىنى تۇڭگان مەسچىتىدە ئوقۇش ئارقىلىق ئۆزلىرىنى ئاۋارىچىلىقتىن ساقلاشقا تىرىشقان. تېلېفونىمىزنى قوبۇل قىلغان ساقچى خادىملىرىمۇ، بۇ يىل قۇربان ھېيت نامىزىنىڭ ئوقۇلۇپ-ئوقۇلمىغانلىقى ھەققىدە سوئاللىرىمىزغا جاۋاب بېرەلمىدى. ساقچىلاردىن بىرى بۇ يىلمۇ پارتىيە ئەزالىرى ۋە پېشقەدەم كادىرلارنى مەسچىتكە كېلىشكە ھەيدەكچىلىك قىلغانلىقىنى ئاشكارىلىدى.

خىتاي 2023-يىلىمۇ سۈنئىي ھېيت كەيپىياتى شەكىللەندۈرۈش ئۈچۈن ھېيتگاھ مەيدانىغا ناغرا-سۇنايچىلارنى يىغىپ باققان، ئەمما مەيدانغا ئاھالىلەر كومىتېتلىرى يىغىپ كەلگەن بىر قانچە ئون كىشىدىن باشقىلار توپلانمىغان ئىدى.