Xitay bash elchisi xarward uniwérsitétida nutuq sözlewatqanda namayishchi oqughuchilarning qattiq eyiblishige uchrighan

Washin'gtondin muxbirimiz uyghar teyyarlidi
2024.04.22

20-Aprél küni xitayning amérikada turushluq bash elchisi shyé féng xarward uniwérsitétida nutuq sözlewatqanda, mezkur uniwérsitétta oquwatqan teywenlik we tibet oqughuchilar yuqiri awazda towlap, xitayning sherqiy türkistan, tibet we xongkongda yürgüzüwatqan kishilik hoquq depsendichiliklirini qattiq eyibligen.

 “Xarward kirimson” (The Harvard Crimson) gézitining mexsus xewirige qarighanda, shu künidiki bu kütülmigen weqe xitay bash elchisining nutuq sözlesh pa'aliyitini qalaymiqanlashturup, uni osal ehwalda qoyghan, shundaqla yighin zalidiki anglighuchilar arisida ghulghula kötürülgen.

Mezkur xewerde mundaq déyilgen: “Yighin meydanida naraziliq bildürgen oqughuchilar, xitayning amérikada turushluq bash elchisi shyé féngni xitayning tibet we sherqiy türkistandiki irqiy qirghinchiliqigha yantayaq bolush, xongkongning démokratiyesini yoqitish we teywen'ge tajawuz qilishni teshebbus qilish bilen eyibligen, shundaqla bu jinayetlerde uning shérikliki bar dep warqirighan”.

 “Xitay kompartiyesige qarshi oqughuchilar hemkarliqi” teshkilatining ezaliridin biri bolghan kosété t wu (Cosette T. Wu) Xitay bash elchisi shyé féngning sözini bölgen bolup, u “Xarward kirimson” gézitige mundaq dégen: “Xitayning amérikada turushluq bash elchisi shyé féngning xarward uniwérsitétigha teklip qilip nutuq sözlitish we uning sepsetelirige sorun hazirlap bérish, bizning qimmet qarishimizgha, shundaqla xarward uniwérsitétining qimmet qarashlirigha zit herikettur. Xarward uniwérsitéti bundaq ishlargha hergiz sorun hazirlap bermesliki kérek. Biz irqiy qirghinchiliq yürgüzüwatqan bir mustebit hökümetke wekillik qilidighan, kishilik hoquqni depsende qilish qilmishigha hemkarlashqan bir kishige hergizmu orun bermeymiz”.

Xarward uniwérsitétidiki bu qétimliq naraziliq namayishini erkin tibet oqughuchilar uyushmisi bilen xitay kompartiyesige qarshi oqughuchilar hemkarliqi teshkilati birlikte uyushturghan bolup, texminen 35 oqughuchi qatnashqan. Bu namayishqa xarward uniwérsitétining oqughuchiliridin bashqa yene bostonning yerlik ahalilirimu qatnashqan. Naraziliq namayishi sewebidin xitay bash elchisi shyé féngning nutuqi 35 minut kéchiktürülüp bashlan'ghan.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.