Jang chünshyenning Uyghur élini idare qilishtiki taktikisi: "Öz yéghida öz göshini qorush"

Muxbirimiz qutlan
2014-09-17
Élxet
Pikir
Share
Print
Xitay kompartiyesining Uyghur élige qoyghan sékrétari jang chünshyen Uyghurlarni térrorgha qarshi turushqa ündep, öz yéghida özining göshini qorush, dégen. 2014-Yili 13-séntebir, xoten.
Xitay kompartiyesining Uyghur élige qoyghan sékrétari jang chünshyen Uyghurlarni térrorgha qarshi turushqa ündep, öz yéghida özining göshini qorush, dégen. 2014-Yili 13-séntebir, xoten.
chinanews.com diki munasiwetlik maqalidin süretke élin’ghan

Xitay kompartiyesining Uyghur éligha qoyghan sékrétari jang chünshyen 13-séntebir küni xoten wilayitidiki mes'ul kadirlargha qilghan sözide "Öz yéghida öz göshini qorush" kelimisini ishletken.

Xitaydiki hökümet taratquliri bes-beste neqil alghan bu kelime Uyghur élining weziyitini yéqindin közitiwatqan her sahediki közetküchilerning diqqitini chekken.

Melum bolushiche, 13-séntebir chüshte jang chünshyen xoten wilayetlik partkom binasida bir qisim nahiyelerning mes'ul kadirlirigha muqimliq xizmiti boyiche körsetme bergen. U mundaq dégen: "Xelq ammisi 'térrorluq' qa qarshi turup muqimliqni saqlashtiki muhim küch. Nöwette xoten rayonida 'térrorchilar' ni qorshap tutush opératsiyesi boyiche nurghunlighan tipik ülgiler otturigha chiqti. Uyghurlarda bir maqal-temsil bar, u bolsimu 'öz yéghida özining göshini qorush'."

Közetküchiler yéqinqi birqanche aydin buyan xitay da'irilirining jenubiy Uyghur élidiki birqanche wilayette yerlik Uyghur ammisini mejburiy seperwer qilip atalmish "Térror" gumandarlirini tutushqa heriket qilghanliqidek emeliyet bilen jang chünshyenning xotende qilghan bu sözi otturisida melum ichki baghlinish barliqini tekitlimekte.

Türkiye hajitepe uniwérsitéti istratégiyelik chüshenche institutining tetqiqatchisi doktor erkin ekrem jang chünshyenning mezkur sözi heqqide toxtilip, buning xitayning tarixtin buyan yatlarni idare qilishta qollinip kelgen en'eniwi taktikisi ikenlikini ilgiri sürdi.

Amérika Uyghur jem'iyitining mu'awin re'isi ilshat hesen ependimu bu heqte pikir bayan qildi. U jang chünshyenning bu kelimini ishlitishi yéngiliq emes, belki xitayning Uyghurlarni idare qilishtiki kona taktikisining Uyghurche marka bilen qip-yalingach otturigha qoyulushidur dep körsetti.

Doktor erkin ekremning qarishiche, xitay tarixtin buyan öz düshmenlirige, bolupmu öz etrapidiki yat milletlerge taqabil turushta "Yatlarning qoli bilen yatlargha taqabil turush" taktikisini qollinip kelgen. U, bügünki künde jang chünshyenning bu taktikini Uyghurche maqal-temsilge yögep qepestin chiqirishi xitayning kona taktikini yéngi tarixiy shara'itta dawamliq qollinishqa urunuwatqanliqining ipadisi dep körsetti.

Ilshat hesen ependi, bügünki künde Uyghurlar xitay üchün meyli "Yagh" yaki "Gösh" bolushtin qet'iynezer oxshash qismettin xaliy bolalmaydu. Uyghur élidin ibaret bu munbet tupraqni ebediy tutup turushni közligen xitay "Gösh" ni yégen yerde "Yagh" ni qaldurup qoymaydu. Shunga Uyghurlar meyli qandaq qatlamgha mensup bolushidin qet'iynezer jang chünshyenning bu signalini aldin hés qilishi kérek dégenlerni ilgiri sürdi.

Tepsilatini awaz ulinishtin anglighaysiz.

Toluq bet