Bóng ma chuyên chính

Bình luận của blogger Nguyễn Anh Tuấn
2023.11.07
Bóng ma chuyên chính Một người lính quân đội đứng trước tấm biển cổ động cho Đại hội 13 Đảng Cộng sản Việt Nam tại Hà Nội hôm 25/1/2021
AFP

Vụ bắt giữ bà Nguyễn Phương Hằng và người mẫu Ngọc Trinh, sau đó là việc điều tra nhà xe Thành Bưởi báo hiệu một bóng ma đang quay trở lại đời sống xã hội Việt Nam. 

Những vụ án kỳ lạ

Bản án 3 năm tù giam đã khép lại vụ việc bà Nguyễn Phương Hằng song vẫn chưa khiến dư luận lẫn những người trong cuộc hết băn khoăn về nguyên nhân thực sự của việc bắt giữ bà. 

Chẳng ai được thuyết phục rằng chỉ vì những chuyện bóc phốt ồn ào mà bà Phương Hằng bị bắt, bởi lẽ giới showbiz bất kỳ quốc gia nào cũng đầy bê bối bị phanh phui và Việt Nam đâu phải là ngoại lệ.

Có người lại cho rằng bà Phương Hằng đụng phải những nghệ sĩ quyền lực, nhưng ở Việt Nam những nghệ sĩ này có thể quyền lực trong giới của họ mà thôi, đâu đủ sức chi phối các cơ quan tố tụng. Đó là chưa kể có những người đấu khẩu với bà Phương Hằng như nhà báo Hàn Ni cũng bị bắt sau đó. Nếu các nghệ sĩ đứng sau tất cả chuyện này thì chẳng lý do gì họ muốn bắt cả Hàn Ni.

Trong khi một dấu hỏi lớn vẫn nằm im trong vụ Phương Hằng thì lại xuất hiện một vụ án kỳ quặc khác. Người mẫu Ngọc Trinh bị bắt vì tội gây rối trật tự công cộng sau khi đăng tải các video clips quay cảnh biểu diễn chạy xe phân khối lớn trên đường. Trước đó thì cô đã bị xử phạt hành chính vì các lỗi liên quan tới việc lái xe này. 

Người ta một lần nữa lại bàn tán xôn xao về lý do bắt giữ Ngọc Trinh nhưng có vẻ cũng chưa ai đưa ra được một nguyên cớ thuyết phục. Người theo thuyết âm mưu thì cho rằng Ngọc Trinh chỉ là đầu mối để dẫn tới những vụ án lớn hơn, song cũng không hề có bằng chứng gì. 

Ngay cả các luật sư thân chính quyền thường lên báo minh họa cho mọi quyết định bắt giữ của công an thì lần này cũng tỏ vẻ băn khoăn là hình như công an hơi mạnh tay khi bắt giam Ngọc Trinh. 

Dư luận chưa kịp lắng xuống vụ Ngọc Trinh thì lại bị thu hút bởi việc điều tra bất ngờ của cơ quan công an đối với nhà xe Thành Bưởi - một nhà xe có tiếng lâu năm ở miền Nam. Những lý do mà công an đưa ra, dù được phụ họa bởi báo chí quốc doanh, vẫn không đủ sức thuyết phục dư luận lẫn chính nhà xe Thành Bưởi đến nỗi nhà xe này, bỏ qua cả những thận trọng chính trị thông thường của dân làm ăn ở Việt Nam, đã ngay lập tức ra một thông cáo báo chí tỏ ý nghi ngờ việc điều tra có thể được thúc đẩy bởi một “âm mưu” mờ ám nào đó.

Những vụ án như thế này đang xuất hiện thường xuyên hơn những năm gần đây không khỏi khiến cho dư luận thắc mắc điều gì đang xảy ra với cơ quan thực thi pháp luật vậy?

nguyenphuonghangtrial.jpeg
Bà Nguyễn Phương Hằng (áo trắng) tại Toà án Nhân dân TPHCM hôm 21/9/2023. Ảnh chụp màn hình

Pháp trị hay chuyên chính vô sản?

Mấy chục năm Đổi Mới với việc thử nghiệm kinh tế thị trường trong lòng chế độ cộng sản đã khiến cung cách quản trị xã hội ở Việt Nam thay đổi ít nhiều. 

Từ chỗ là một thứ thừa thãi của một xã hội xô-viết vận hành bằng chỉ thị và nghị quyết, pháp luật bỗng dưng được quan tâm. “Sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật” trở thành khẩu hiệu giăng mắc nhan nhản từ thành thị đến nông thôn. Cũng dễ hiểu, kinh tế thị trường, dù ở mức chưa hoàn thiện đi chăng nữa, cũng chỉ có thể vận hành được trong một khuôn khổ pháp luật. Tương tự vậy, tiền đầu tư ngoại quốc cũng sẽ chỉ vào một quốc gia vận hành theo pháp luật chứ không phải là chỉ thị và nghị quyết của đảng cầm quyền. 

Bởi lẽ, đặc trưng của một xã hội vận hành bằng pháp luật - tức một nền pháp trị - là minh bạch và dễ đoán định vốn là những điều kiện cần thiết cho tự do kinh doanh và giao kết hợp đồng của một nền kinh tế thị trường. Trái lại, một nền chuyên chính vô sản, tức là lề lối quản trị xã hội bằng chỉ thị và nghị quyết của một đảng kiểu leninist thì kém minh bạch và không thể đoán định, vốn là những điểm thù nghịch với kinh tế thị trường vì sẽ bóp chết mọi ý định kinh doanh và gây rủi ro cho mọi giao kết hợp đồng. 

Quen với một xã hội vận hành [tương đối] bằng pháp luật, nhiều người nhìn những vụ án kỳ quặc kể trên qua lăng kính pháp trị không thấy gì khác ngoài sự băn khoăn của mình. Chính ở đây, một lăng kính khác có thể giúp họ bớt băn khoăn: Chuyên chính vô sản.

van-thuong-31032022-16487218189691859905236.jpg
Hội nghị do Ban Nội chính TƯ tổ chức vào tháng 3/2022 với sự tham gia của Thường trực Ban bí thư Võ Văn Thưởng và Bộ trưởng Công an Tô Lâm. Hình: Báo Chính Phủ

Án của Đảng

Ngay sau khi bà Phương Hằng bị bắt giữ, các ngành nội chính Việt Nam bao gồm Ban Nội chính Trung ương, Bộ Công an, Tòa án Nhân dân Tối cao và Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao đã có phiên họp dưới sự chủ trì của ngôi sao chính trị đang lên Võ Văn Thưởng khi đó là Thường trực Ban Bí thư. 

Tại đây ông Thưởng đã cho biết bà Phương Hằng, cùng với nhóm Báo Sạch bị bắt vì “thách thức đường lối, chủ trương của Đảng” - một lý do không thể mơ hồ hơn. Ông Thưởng cũng đã tiết lộ “những vụ án, vụ việc có liên quan đến chính trị, đối ngoại, dư luận xã hội đặc biệt quan tâm thì xử lý theo đúng Chỉ thị số 26-CT/TW của Bộ Chính trị và Hướng dẫn 04-HD/TW của Ban Bí thư.”

Vậy là đã rõ, đối với vụ việc dư luận quan tâm, đường hướng xử lý sẽ tuân theo các chỉ thị của Bộ Chính trị và hướng dẫn của Ban Bí thư, chứ không phải dựa trên các cân nhắc pháp lý. Nghĩa là, một người có thể bị bắt vì các cơ quan nội chính xét thấy cần phải làm như vậy nhằm đạt được những mục tiêu chính trị nhất định do Bộ Chính trị, Ban Bí thư đề ra, chứ không phải vì đã vi phạm hình sự tới mức phải bị khởi tố và bắt giữ, như trong một nền pháp trị. Lẽ dĩ nhiên là sau khi các cơ quan nội chính đã chốt, công an sẽ làm phần việc còn lại bằng cách diễn giải pháp luật, đôi khi một cách rất khiên cưỡng, để hợp thức hóa việc bắt giữ. 

Trớ trêu thay, cả Chỉ thị 26 của Bộ Chính trị và Hướng dẫn 04 của Ban Bí thư đều là những văn bản nội bộ của đảng, đều không công khai và người dân không thể tiếp cận. 

Vậy làm sao biết khi nào một ai đó bị bắt và nếu bị bắt thì lý do thực sự là gì? Khi bạn nhận ra rằng có những vụ án của đảng trong đó người ta bị bắt đôi khi chỉ vì đảng muốn như vậy, bạn sẽ thấy sự trở lại của một bóng ma rồi sẽ còn phủ bóng lên đời sống xã hội Việt Nam nhiều năm tới đây.

Bóng ma chuyên chính vô sản. 

* Bài viết không thể hiện quan điểm của Đài Á Châu Tự Do

Nhận xét

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được xem xét trước khi đưa lên trang web, phù hợp với Nguyên tắc sử dụng của RFA. Ý kiến của Bạn sẽ không xuất hiện ngay lập tức. RFA không chịu trách nhiệm về nội dung các ý kiến. Hãy vui lòng tôn trọng các quan điểm khác biệt cũng như căn cứ vào các dữ kiện của vấn đề.

Nhận xét

Duy Hữu, USA
07/11/2023 15:06

Chỉ vì ... bao nhiêu năm qua, bao nhiêu năm qua... bao nhiêu năm nay, bao nhiêu năm nay... chưa bao giơ có, chưa bao giờ có...

Pháp trị theo pháp luật Việt Nam của nhân dân Viet Nam, nhưng đảng trị theo luật rừng Việt Cộng của đảng giặc rừng Việt Cộng.

Tập đoàn đảng viên " lãnh đạo ", bá đạo, bá vương, bá quyền Việt Cộng... độc đảng, đảng độc, độc tài... độc bọn bất tài, bất lực, bất lương, bất nhân, bất tận... chúng độc đoán, độc tôn, độc trị... chúng độc địa, độc ác, độc hại... chúng độc diễn, độc quyền... bịt mồm, bịt miệng, bịt tai, bịt mắt, bịt mặt... lừa bịp, bịp bợm nhân dân... bắt nhân dân Việt Nam... phải sống... phải làm việc... phải đóng thuế, nuôi tập đoàn đảng viên chúng... theo Hiến pháp Việt Cộng... theo pháp luật của luật rừng Việt Công... theo luật thuế má, chó má Việt Cộng... như dân nô lệ da vàng Việt Nam của tập đoàn đảng viên, đảng giặc cướp cờ đỏ búa liềm Việt Cộng.

Duy Hữu, USA
08/11/2023 08:38

Công an Việt Cộng, của đảng giặc cờ đỏ búa liềm Việt Cộng, mạo danh " công an nhân dân ", chúng độc diễn ngụy ngôn, ngụy biện Việt Cộng, độc quyên ngụy luận, ngụy thuyết Việt Cộng, độc địa ngụy danh, ngụy quyền Việt Cộng. Chúng ngụy danh nhân dân ta, mặc áo nhân dân ta, ăn hối lộ... ăn hại, đái nát, ăn cháo, đái bát... ăn cơm nhân dân ta, thờ ma, đảng ma... ma giáo, ma cô, ma đầu Việt Cộng.

Chúng đàn áp nhân dân ta, khủng bố nhân dân ta, bỏ tù oan nhân dân ta... ngàn ngàn dân oan, tù nhân oan hình sư, tù nhân oan vì lương tâm, tù nhân oan vì tự do ngôn luận và báo chí, tù nhân oan vì tự do chính kiến và chính trị, tù nhân oan vì tự do tôn giáo và tín ngưỡng trong cac nhà tù Việt Công, vô nhân đạo, vô nhân tình, vô nhân tính... vì chúng dùng luật rừng Việt Cộng, vì chúng theo luật rừng Việt Cộng, vì chúng chơi luật rừng, dao búa, Búa Liềm, Việt Cộng.

Luật rừng Việt Cộng, của tập đoàn đảng viên, đảng Việt Cộng chúng, do tập đoàn đảng viên, đảng Việt Cộng chúng, vì tập đoàn đảng viên, đảng Việt Cộng chúng... phản động, phản cách mạng, phản nhân dân... phản tự do, phản nhân quyền, phản dân quyền, phản quyền dân, phản dân chủ, phản bội quyền làm chủ Luật pháp Việt Nam, Pháp luật Việt Nam của nhân dân Việt Nam.

Tập đoàn đảng viên, đảng Việt Cộng chúng.. phản bội quyền làm chủ Lập pháp Việt Nam của toàn dân Việt Nam, chúng phản bội quyền... làm chủ Hành pháp Việt Nam của toàn dân Việt Nam, chúng phản bội quyền... làm chủ Tư pháp Việt Nam của toàn dân Viet Nam, do toàn dân Việt Nam, vì các quyền và quyền lợi chính đáng, chính danh, chính nghĩa, chính đạo của toàn dân
Việt Nam, của dân tộc Việt Nam, của đất nước, tổ quốc Việt Nam.

Saigonese
08/11/2023 17:33

chuyên chính là độc quyền ăn cắp

Ho Le
11/11/2023 03:38

Không phải là chuyên chính vô sản đâu mà là chuyên chính của Đại Tư Bản Đỏ.