دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى 18-سېنتەبىر بايانات ئېلان قىلىپ، شى جىنپىڭنىڭ بۇ قېتىمقى ئامېرىكا زىيارىتىنىڭ ئامېرىكا ھۆكۈمىتى ئۈچۈن خىتاي رەھبەرلىرىگە ئۇيغۇر مەسىلىسىنى بىۋاسىتە ئوتتۇرىغا قويۇشتىكى مۇھىم بىر پۇرسەت ئىكەنلىكىنى بىلدۈردى. رەئىس تۇرغۇنجان ئاتاۋۇللا ئامېرىكانىڭ ئۇزۇندىن بېرى ئۇيغۇر مەسىلىسىدە ئاشكارە مەيداندا تۇرۇپ كەلگەنلىكىنى تەكىتلەپ، ترامپنىڭ بۇ قېتىمقى كۆرۈشۈشتىن پايدىلىنىپ بېيجىڭغا داۋاملىق بېسىم ئىشلىتىشىنى ئۈمىد قىلىدىغانلىقىنى ئېيتتى.
شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى يەنە ئامېرىكا تەرەپتىن خىتاي ھۆكۈمىتىدىن ئۇيغۇرلارغا يۈرگۈزۈۋاتقان مەجبۇرىي ئەمگەك، دىنىي ۋە مەدەنىيەت چەكلىمىلىرىنى بىكار قىلىشنى، شۇنداقلا ئامېرىكا تەۋەلىكىدىكى ئۇيغۇرلار، تىبەتلەر، خوڭكوڭلۇقلار قاتارلىق گۇرۇپپىلارغا قارىتىلغان چېگرا ھالقىغان بېسىملارنى توختىتىشنى تەلەپ قىلىشىنى ئىلتىماس قىلدى. باياناتتا يەنە ئامېرىكا تەرەپنىڭ ئۇيغۇر ئائىلىلىرىنىڭ جەم بولۇشىنى ئىلگىرى سۈرىشى، جۈملىدىن، خىتاي تۈرمىسىدىكى رەھىلە داۋۇت، ئىلھام توختى، گۈلشەن ئابباس، يالقۇن روزى قاتارلىق سىياسي مەھبۇسلارنىڭ تېزراق ئەركىنلىككە چىقىشىنى قولغا كەلتۈرۈشى ئۈمىد قىلىندى.
تۈنۆگۈن، شەرق تۈركىستان سۈرگۈن ھۆكۈمىتىمۇ بايانات ئېلان قىلىپ، ترامپتىن بۇ قېتىمقى كۆرۈشۈشتە شەرقىي تۈركىستاندىكى ئۇيغۇر ۋە باشقا تۈركىي مىللەتلەرنىڭ ئىنسان ھەقلىرى مەسىلىسىنى ئوتتۇرىغا قويۇشنى مۇراجىئەت قىلدى. شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، شەرقىي تۈركىستاننىڭ مول نېفىت، تەبىئىي ئېنېرگىيە ۋە كۆمۈر زاپىسىغا ئىگە جاي بولۇپلا قالماستىن، بەلكى خىتاينىڭ ”بىر بەلباغ بىر يول“ى ئارقىلىق ئوتتۇرا ئاسىيا ۋە ياۋرو-ئاسىيا رايونىنى تۇتاشتۇرىدىغان مۇھىم ئۆتىڭى، شۇنداقلا مۇھىم ھەربىي ۋە ستراتېگىيەلىك ئەھمىيەتكە ئىگە ئورۇن ئىكەنلىكىنى بىلدۈردى. بۇ تەشكىلات مانا مۇشۇ ئامىللارنىڭ يەرلىكلەرنىڭ ئىنسان ھەقلىرى ۋەزىيىتى ۋە ئامېرىكا-خىتاي ستراتېگىيەلىك رىقابىتىگە زىچ مۇناسىۋەتلىك ئىكەنلىكىنى تەكىتلىدى.
باياناتتا، شەرق تۈركىستان سۈرگۈند ھۆكۈمىتى ئۆزىنىڭ سىياسىي تەشەببۇسىنى يەنە بىر قېتىم تەكرارلاپ، شەرقىي تۈركىستاننىڭ ئۆز-ئۆزىگە ئۆزى خوجا بولۇش ۋە مۇستەقىللىقنى ئەسلىگە كەلتۈرۈش ھوقۇقىغا ئىگە ئىكەنلىكىنى ئىلگىرى سۈردى.
