Хитай һөкүмитиниң уйғур деһқанлириға «қойниң орниға ешәкни алмаштуруш» тәшвиқати қиливатқанлиқи диққәт қозғиди

Мухбиримиз ирадә
2020-04-16
Елхәт
Пикир
Share
Принт

«Хитай хәвәрләр тори» 16-апрел күни «уйғур елиниң җәнубидики деһқанлар ‹қойни ешәккә алмаштуруш' арқилиқ юқири өрлиди» мавзулуқ бир парчә хәвәр елан қилған.

Бу хәвәр чәтәлләрдики уйғур көзәткүчиләрниң күчлүк диққитини қозғиди. Хәвәрдә лопнур наһийәси бостан кәнтидә олтурушлуқ нургүл аблиз исимлик бир уйғур аял мисал қилинип, җәнубтики деһқанларниң «ешәк сүти сетип юқири турмуш сәвийәсигә йетиш» кә атланғанлиқидәк бир бир идийә алға сүрүлгән.

Хәвәрдә мунулар илгири сүрүлгән: «2016-йили нургүл аблиз бостан кәнтидики йәрлик һөкүмәт бәргән 11 намратлиқтин қутулдуруш қойи вә 50 намратлиқтин қутулдуруш кәптиригә еришкән вә уларни беқип намратлиқтин қутулған. У буниң билән тохтап қалмай, турмушниң юқири сәвийәсигә йетиш үчүн беқиватқан қойлирини сетиветип, униң орниға ешәк алған, ешәкләрни беқип, әй қилип ешәк сүти сетип бейип кәткән. Буниң билән кәнттики башқиларму нургүлни үлгә қилған. Қойларниң орнини ешәкләр игилигән, улар өз кәнти вә қошна кәнтләрдин заказ бәргән кәнт аһалилиригә ешәк сүти сетип бай болған.»

Хитай һөкүмити 2015-йиллиридин тартип уйғур елиниң җәнубидики йезиларда ешәк беқиш, ешәк сүти ишләпчиқириш һәққидики тәшвиқатни күчәйткән иди. Ислам динида ешәк гөши вә ешәк сүти қатарлиқлар «һарам» дәп бекитилгән болушиға қаримай, хитайниң уйғурлар арисида һәдәп ешәк сүтиниң пайдилиқлиқини, ешәк сүти сетиш арқилиқ бай болғили болидиғанлиқини тәшвиқ қилиши күчлүк наразилиқ пәйда қилған.

Чәтәлләрдики уйғур көзәткүчиләр бу һәқтики муназирилиридә хәлқарада ешәк сүтиниң пайдилиқ икәнликигә аит һечқандақ бир илмий пакит йоқ болуш билән биргә мусулман уйғур аммисиға «қойниң орниға ешәкни алмаштуруп юқири сәвийәгә йетиш» ни тәшвиқ қилиш «хитайниң яман ғәризини көрситип бериду,» дегәнләрни илгири сүрмәктә. Уларниң қаришичә, бу хитай һөкүмитиниң уйғурларға йүргүзүватқан «мәдәнийәт қирғинчилиқи» ниң бир қисми һесаблинидикән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт