Theo truyền thông Trung Quốc, hồi cuối tháng 1/2026, Công ty XCE Energy (công ty con của Xuân Cầu Holdings), Mingyang và Tập đoàn Năng lượng Trung Quốc (PowerChina) đã ký thỏa thuận hợp tác chiến lược phát triển cụm dự án năng lượng không carbon 6 GW tại Việt Nam, trọng tâm là điện gió ngoài khơi và hydro xanh.
Giữa lúc Tập đoàn Mingyang của Trung Quốc đối mặt với các cáo buộc về nguy cơ an ninh quốc gia tại Anh.
Cụ thể, Chính phủ Anh đã ra lệnh cấm các công ty của nước này sử dụng thiết bị của Mingyang trong các dự án điện gió ngoài khơi kể từ tháng 3 năm 2026.
Tuyên bố của Bộ trưởng Năng lượng Michael Shanks về vấn đề này có đoạn:
“Sau khi cân nhắc kỹ lưỡng, Chính phủ nhận thấy rằng chúng tôi không thể ủng hộ việc sử dụng các thiết bị/sản phẩm của [Mingyang] trong các dự án điện gió ngoài khơi tại Vương quốc Anh. Chúng tôi đã thông báo quan điểm này tới các nhà đầu tư dự án điện gió ngoài khơi.
Chúng tôi sẽ luôn hành động để bảo vệ an ninh quốc gia."
Đáng chú ý, thỏa thuận bắt tay giữa doanh nghiệp Trung Quốc với Tập đoàn Xuân Cầu Holdings của ông Tô Dũng - người được tin là em trai của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm - lại hoàn toàn vắng bóng trên truyền thông nhà nước.
Đây là động thái kéo theo nhiều dấu hỏi lớn khi ông Tô Dũng tiếp tục huy động 5.450 tỷ đồng từ ngân hàng 100% vốn nhà nước VDB (Ngân hàng Việt Nam Phát Triển) ngày 6/10 vừa qua cho hàng loạt dự án mới.
Xuân Cầu là tập đoàn đa ngành, vào năm 2022 tập đoàn này mở ra công ty XCE Energy Joint Stock Company, chuyên hoạt động trong lĩnh vực năng lượng tái tạo như điện gió và điện mặt trời.
Hai dự án đáng chú ý nhất của công ty này gồm dự án điện mặt trời ở Tây Ninh và dự án điện gió ở Sóc Trăng.
Việc báo chí chính thống im lặng trước thông tin hợp tác giữa Xuân Cầu và Mingyang càng trở nên đáng chú ý hơn, trong bối cảnh công ty Trung Quốc này đã có tiền lệ đưa hối lộ.
Tháng 9/2026, tờ báo điều tra The Ferret (Scotland) đã công bố một hồ sơ tòa án ở Trung Quốc vào năm 2015, trong đó tiết lộ nhà sáng lập Mingyang - ông Trương Truyền Vệ (sinh năm 1962 tại Hà Nam, nguyên Đại biểu Quốc hội Trung Quốc khóa XII và XIII) - từng khai nhận đưa 20.000 USD cho một quan chức tỉnh Quảng Đông giai đoạn 2011–2013.
Vị quan chức trên sau đó bị tuyên án tù chung thân vì tội nhận hối lộ.
Tại Việt Nam, trước và quanh giai đoạn triển khai dự án Dầu Tiếng 5 tại Tây Ninh hồi tháng 8 vừa qua với Power China, cơ cấu vốn của Xuân Cầu Holdings ghi nhận nhiều biến động đáng chú ý trước khi tăng lên 10.650 tỷ đồng vào tháng 9/2026.
Một chuyên gia chính sách công tại Singapore nhận định dự án và liên minh này đang đặt ra dấu hỏi lớn về cơ chế thu xếp vốn, tín dụng nhà nước và các rủi ro an ninh quốc gia, đặc biệt nếu hạ tầng điện gió ngoài khơi mở rộng ra vùng biển nhạy cảm giữa Việt Nam và Trung Quốc.
