ترامپ APEC يىغىنىدا ئۇيغۇر مەسىلىسىنى ئوتتۇرىغا قويۇشقا چاقىرىلدى

ئامېرىكا ئاۋام پالاتاسىدىكى 20 جۇمھۇرىيەتچى ئەزا 18-نويابىر ئېلان قىلغان ئورتاق باياناتىدا، ترامپنى شى جىنپىڭ بىلەن شېنجېندا كۆرۈشكەندە خىتايدا تۇتۇپ تۇرۇلۇۋاتقان ئامېرىكا پۇقرالىرى ۋە سىياسىي تۇتقۇنلارنىڭ قويۇپ بېرىلىشىنى تەلەپ قىلىشقا چاقىردى.

ئامېرىكا ئاۋام پالاتاسىدىكى 20 جۇمھۇرىيەتچى ئەزا بىلەن دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى، ئامېرىكا پرېزىدېنتى دونالد ترامپنى شېنجېندا 18-، 19-نويابىر ئۆتكۈزۈلگەن APEC رەھبەرلەر يىغىنىدا خىتاي رەھبىرى شى جىنپىڭ بىلەن كۆرۈشكەندە ئۇيغۇر سىياسىي تۇتقۇنلار ۋە كىشىلىك ھوقۇق مەسىلىسىنى ئوتتۇرىغا قويۇشقا چاقىردى.

ئامېرىكا ئاۋام پالاتاسىدىكى 20 جۇمھۇرىيەتچى ئەزا 18-نويابىر ئېلان قىلغان ئورتاق باياناتىدا، ترامپنى شى جىنپىڭ بىلەن شېنجېندا كۆرۈشكەندە خىتايدا تۇتۇپ تۇرۇلۇۋاتقان ئامېرىكا پۇقرالىرى ۋە سىياسىي تۇتقۇنلارنىڭ قويۇپ بېرىلىشىنى تەلەپ قىلىشقا چاقىردى.

بۇ چاقىرىققا ئاۋام پالاتاسىدىن جون مولېنار، روبېرت ئادېرخولت ۋە كرىس سىمىس باشچىلىق قىلغان بولۇپ، يەنە 17 جۇمھۇرىيەتچى ئەزا ئىمزا قويغان. بۇ تىزىملىكتە ئۇيغۇر مەھبۇسلاردىن پروفېسسور ئىلھام توختى، دوختۇر گۈلشەن ئابباس تىلغا ئېلىنغان.

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىمۇ APEC يىغىنىدىن بىر كۈن ئىلگىرى بايانات ئېلان قىلىپ، يىغىنغا قاتناشقان رەھبەرلەردىن خىتاي تەرەپتىن ئۇيغۇرلارغا قاراتقان ئىرقىي قىرغىنچىلىقنى توختىتىش، تۇتقۇندىكىلەرنى ئومۇميۈزلۈك قويۇپ بېرىش، يوقاپ كەتكەنلەرنىڭ تەقدىرىنى ئاشكارىلاش، ب د ت تەكشۈرگۈچىلىرىنىڭ رايونغا توسالغۇسىز كىرىشىگە يول قويۇش، ئۇيغۇر مەجبۇرىي ئەمگىكىنى ئاخىرلاشتۇرۇش ۋە چېگرا ھالقىغان باستۇرۇشنى توختىتىشنى تەلەپ قىلىشنى سورىغان.

باياناتتا ترامپ بىلەن بىرلىكتە يەنە ئاۋسترالىيە باش مىنىستىرى ئانتونىي ئالبانېزې، كانادا باش مىنىستىرى مارك كارنىي ۋە ياپونىيە باش مىنىستىرى سانائې تاكائىچىنىڭ ئىسمى تىلغا ئېلىنىپ، ئۇلارنى شى جىنپىڭ بىلەن سۆھبەتلىرىدە ئۆز دۆلەتلىرىنىڭ ئۇيغۇر مەسىلىسىدىكى ئىلگىرىكى مەيدانىدا چىڭ تۇرۇشقا چاقىردى.

APEC نىڭ 33-قېتىملىق بۇ يىغىنىدا، ئەركىن سودا، سانلىق سودا ھەمكارلىقى، تەمىنات زەنجىرىنىڭ مۇستەھكەملىكى، سۈنئىي ئەقىل ۋە يېڭى تېخنىكىلار قاتارلىق ئىقتىسادىي ھەمكارلىق مەسىلىلىرى مۇھىم ئورۇن ئالغان. ئەمما يىغىننىڭ ئاخىرقى ئورتاق باياناتىدا ئىشچىلار ھوقۇقى ۋە خەلقئارا ئەمگەك ئۆلچەملىرىنى قوغداشقا دائىر ئومۇمىي باياندىن باشقا كىشىلىك ھوقۇق مەسىلىسى تىلغا ئېلىنمىغان.