BBC Agéntliqi: Uyghurlar siyasiy derd - elemliri we diniy hesretlirini ochuq ipadiliyelmeydu

Muxbirimiz jüme
2015-01-03
Share


En'giliyedin chiqidighan BBC agéntliqi yéqinda Uyghur élige muxbir ewetip mexsus xewer ishligen we Uyghurlarning nöwettiki weziyitini süretleshke tirishqan.

BBC Ning 2 - yanwardiki xewirige qarighanda, qeshqerdiki bir kechlik bazarni ziyaret qilghan BBC muxbiri keriy gréysi xanim Uyghurlarning éghir siyasiy tehdit ichide yashawatqanliqini süretlep mundaq deydu: siz bu bazardiki kishilerni unchilik aramxuda olturidu, dep oylap qalmang. Siz ulardin néme tamaq yewatqanliqini, qandaq tumaq kiygenlikini soriyalaysiz, emma ular özining siyasiy derd - elemliri we diniy hesretlirini ochuq ipadiliyelmeydu.

Muxbir mexsus programmida yene, Uyghur élidiki cheklesh we atalmish térrorluqqa qarishi turush üchün yolgha qoyulghan tedbirlerning insaniy erkinlikni éghir depsende qilghanliqini bayan qilidu we Uyghurlarning éghir jaza tüpeyli, özliri yoluquwatqan tengsiz weziyet üstide gep ichishtin éhtiyat qilidighanliqini tonushturup ötidu.

Programmida muxbir munularni bayan qilidu: hökümetning mezkur ölkide saqchi xam chotini bir nechche hesse östürüp, nechche yüzligen Uyghurni türmige tashlishigha qarimay, zorawanliq tüsidiki hujumlar izchil yüz bérip turdi. Közetküchiler, xitayning diniy basturush siyasiti arqiliq mesilini téximu ulghaytiwatqanliqini bildürüshmekte.

Programmigha qarighanda, muxbir aqtu nahiyisining üjme yézisigha bérip, 2013 - yili 28 - öktebir tyen'enmén aptomobil hujumini teshkilligen osman hesenning mehellisi tekshürüshke orinidu.

Halbuki, ularning her ikkila qétimliq mexpiy we ochuq - ashkara sepiri xitay saqchilirining tosqunluqigha uchraydu.

Ötken yili séntebirde Uyghur élini ziyaret qilip mexsus programma ishligen awstraliye muxbiri stéfén mkdonélmu en'gliye muxbirigha oxshash qismetke yoluqqan.

U, negila barsa xitay mexpiy saqchiliri arqisigha egishiwalghanliqini nahayiti qiziqarliq bayan qilip mexsus programma ishligen idi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet