Mỹ - Việt hợp tác khắc phục hậu quả chất da cam

Ngày 16 tháng 12 vừa qua, Việt Nam và Hoa Kỳ vừa ký biên bản thỏa thuận khuôn khổ thực hiện các chương trình y tế môi trường và khắc phục hậu quả chất dioxin, sử dụng tổng kinh phí là 6 triệu đô la do Quốc hội Mỹ phê duyệt. Khoản tài trợ này của phía Mỹ sẽ được dùng để nghiên cứu tẩy độc sân bay Đà nẵng và hỗ trợ những người là nạn nhân chất độc màu da cam.
Việt Hà, phóng viên RFA
2009-12-25
Share
Sân bay Đà Nẵng những năm trước 1970 Sân bay Đà Nẵng những năm trước 1970
Screen shoot from YouTube

Nỗ lực hợp tác

Các cuộc đối thoại và hợp tác nghiên cứu về hậu quả chất độc da cam giữa hai nước Mỹ và Việt Nam đã được tiến hành trong nhiều năm qua tại một số vùng điểm nóng, trong đó có sân bay Đà Nẵng, vốn là sân bay quân sự cũ của Mỹ trước kia tại miền Nam Việt Nam, nơi quân đội Mỹ chứa khoảng 208 lít hóa chất diệt cỏ.

Nói về những nỗ lực từ phía Hoa Kỳ , Tiến sĩ Lê Kế Sơn, Chủ tịch Uỷ ban cố vấn hỗn hợp Mỹ-Việt về chất da cam và chất gây ô nhiễm Dioxin (gọi tắt là JAC), kiêm Phó tổng cục trưởng tổng cục môi trường cho biết: “Thứ nhất là từ chỗ không hợp tác gì cả đến chỗ hợp tác khoa học, rồi đi lấy mẫu dioxin xác định nồng độ ô nhiễm, xây dựng phương pháp xử lý và giúp đỡ nạn nhân thì có thể nói đó là các bước đi tích cực trong quan hệ hai nước, và chúng ta cũng ghi nhận sự tích cực đó từ phía Mỹ.

Thứ hai là hậu quả của cái này nặng nề, lâu rồi, mấy chục năm rồi, bây giờ bắt đầu là muộn. Thứ ba là hậu quả nặng nề nên 6 triệu đô la mà so với nhu cầu khắc phục thì còn quá ít vì không chỉ có Đà nẵng, còn Biên Hoà, Phù cát, còn nhiều vùng bị rải khác nữa. Mà giúp để tẩy độc ở Đà nẵng thì 6 triệu đô la, một nửa cho người khuyết tật, một nửa cho xử lý ô nhiễm thì không đủ đâu.”

Ông Lê Kế Sơn cũng cho biết thêm là tiến trình giải ngân của dự án còn quá chậm trong khi tác hại của chất dioxin thì vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến môi trường và cuộc sống của người dân.

Mức độ ô nhiễm

Trong thời gian chiến tranh Việt Nam, quân đội Hoa Kỳ đã cho rải khoảng 80 triệu lít hoá chất diệt cỏ có chứa dioxin trên chiến trường miền Nam với mục đích là để diệt cây cỏ khiến quân đội miền Bắc không thể sử dụng rừng để nguỵ trang chuyển quân và vũ khí vào miền Nam.

Mức độ ô nhiễm dioxin trong môi trường không còn ở mức cao và mọi người không cần phải quá lo lắng. Tuy nhiên, vẫn còn một số nơi mà chúng tôi gọi là các điểm nóng thì mức độ dioxin trong môi trường còn rất cao

Ô. Grant Bruce

Phía Việt nam cho rằng hóa chất diệt cỏ này đã gây tác hại nghiêm trọng không những đến môi trường mà còn cả sức khoẻ của người dân, khiến nhiều trẻ em sinh ra sau chiến tranh bị dị dạng. Giáo sư Nguyễn Trọng Nhân, Phó chủ tịch Hội nạn nhân chất độc da cam dioxin Việt nam nói: “Chúng tôi ước tính số nạn nhân ở Việt Nam là khoảng 3 triệu người. Tại sao ước tính bởi vì hàng năm có rất nhiều nạn nhân chết, đồng thời cũng sinh ra các nạn nhân mới. Nạn nhân mới là những người sống ở các vùng điểm nóng và các con của họ được sinh ra với rất nhiều dị tật trên cơ thể.”

Liên quan đến số lượng thống kê những người bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam tại sân bay Đà Nẵng, ông Lê Kế Sơn cho biết: “Xác định ai là nạn nhân, ai không là nạn nhân trong một số trường hợp là rất khó. Cái đấy khoa học cũng

Nạn nhân da cam dioxin Việt Nam sang Hoa Kỳ vận động dư luận.
Nạn nhân da cam dioxin Việt Nam sang Hoa Kỳ vận động dư luận.
khẳng định, Mỹ cũng khẳng định và ta cũng khẳng định. Mình thì không thể bởi vì phải xét nghiệm máu, xét nghiệm mỡ xem người ta nhiễm dioxin hay không. Thứ hai là có những người bị mấy chục năm nay rồi dioxin thải ra ngoài hết mà bệnh tật còn thì sao? Ngay cả định lượng dioxin với số tiền là khoảng 1,000 đô la là một mẫu thì làm sao có đủ tiền để định lượng!”

Ngay từ giữa những năm 90 của thế kỷ trước, Việt Nam và một số tổ chức phi chính phủ đã cho tiến hành nghiên cứu sự ảnh hưởng của chất độc màu da cam lên môi trường và sức khoẻ người dân Việt Nam.

Ông Grant Bruce, Phó Chủ tịch công ty tư vấn về môi trường Hafield ở Canada, một công ty đã thực hiện nhiều nghiên cứu về đề tài này tại Việt Nam từ năm 1995 cho biết: “Các nghiên cứu của chúng tôi về cơ bản cho thấy 2 điều quan trọng. Thứ nhất là việc ô nhiễm không bị lan quá rộng trong môi trường. Như đã biết, có đến 10% diện tích miền Nam Việt Nam bị phun hoá chất diệt cỏ, và nhiều người lo lắng là một phần lớn diện tích đất nước vẫn bị ô nhiễm hoá chất này. Nhưng nghiên cứu của chúng tôi cho thấy phần lớn các diện tích bị phun hoá chất giờ đây mức độ ô nhiễm dioxin trong môi trường ở đó không còn ở mức cao có thể đo được và mọi người không cần phải quá lo lắng.

Tuy nhiên, vẫn còn một số nơi mà chúng tôi gọi là các điểm nóng thì mức độ dioxin trong môi trường còn rất cao. Đó là các sân bay quân sự cũ của Mỹ. Và đó là mối lo ngại cho mọi người vì nó có khả năng lan ra môi trường xung quanh, gây ô nhiễm thực phẩm và các thứ khác, thậm chí cho đến bây giờ.”

Thiện chí của Mỹ

Phía Việt Nam trong rất nhiều năm qua đã yêu cầu phía Mỹ phải có những hợp tác nghiên cứu, thậm chí bồi thường cho các nạn nhân chất độc màu da cam. Phía Mỹ trong một thời gian dài không chịu nhìn nhận vấn đề về hậu quả của chất dioxin tại Việt Nam.

Năm 2002, hai bên tổ chức một buổi hội thảo về sức khỏe con người và các ảnh hưởng của chất độc màu da cam lên môi trường. Tiếp theo hội thảo đó, hai bên bắt đầu thực hiện các trao đổi khoa học và đàm phán. Năm 2005 những đàm phán này không đạt kết quả bởi cả hai bên đều không nhất trí về cách thức nghiên cứu và do đó dự án bị huỷ bỏ.

Mức độ nguy hiểm về ô nhiễm dioxin ở Việt nam là không còn nghi ngờ gì nữa. Vì thế , phía Hoa Kỳ nên nhìn nhận vấn đề này

Ô. Michael Marine

Nhưng sau đó, hai nước đã đạt được những bước tiến nhất định trên lĩnh vực môi trường. Bằng chứng là Uỷ ban cố vấn hỗn hợp Mỹ Việt về chất da cam và chất gây ô nhiễm dioxin được thành lập năm 2005. Năm 2007, Tổng thống Bush thông qua một khoản chi 3 triệu đô la cho các chương trình khắc phục hậu quả chất dioxin tại các sân bây quân sự cũ của Mỹ và chương trình sức khoẻ cộng đồng ở các khu vực lân cận.

Cựu đại sứ Mỹ tại Việt nam, Michael Marine nói rằng: “Mức độ nguy hiểm về ô nhiễm dioxin ở Việt nam là không còn nghi ngờ gì nữa. Rõ ràng là việc quân đội Mỹ trữ một lượng dioxin tại đây đã gây tác hại. Vì thế  phía Hoa Kỳ nên nhìn nhận vấn đề này.”

Tuy nhiên, cho đến giờ, chính phủ Mỹ vẫn cho rằng không có đủ bằng chứng khoa học để chứng minh là hóa chất diệt cỏ gây tác hại lên sức khoẻ của hàng triệu người Việt Nam.

Hơn 30 năm đã trôi qua, đối với rất nhiều người, cuộc chiến tranh Việt Nam dường như  đã lùi rất xa. Nhưng đối với những người vẫn còn chịu những hậu quả của chiến tranh thì cuộc chiến thực sự vẫn chưa kết thúc.

Anonymous says:
25/12/2009 18:13

O Japan cung co rat nhieu nguoi bi di tat , chac ho cung bi nhiem Dioxin chang !!?? Dioxin la hoa chat duoc thai ra tu khoi xe ... tu cac nha may , xi nghiep ..v.v.. va gay tac hai den moi truong sinh hoat va suc khoe con nguoi , o nhung nuoc van minh , nguoi ta deu hieu biet va co kha nang han che chat doc hai nay . O VN thieu thong tin nen nguoi dan lam sao hieu duoc ... Noi cho cung thi chang qua CSVN thu 1 la muon kiem THEM it dollars , thu 2 la co ly do de tuyen truyen lao toet trong chinh sach mi dan , thu 3 la lam chinh nghia hoa cuoc dau tranh 21 nam de danh doc tai cai tri , chi toi nghiep cho dan VN van con co nguoi chua hieu chat doc mau DA DO , Da Cam co the huy hoai 3 trieu nguoi , nhung DA DO da .. se .. va con huy hoai ca mot dan toc ve tinh than , tri tue lan the xac qua the he nay den the he khac .

Anonymous says:
25/12/2009 08:17

Tự dưng đem chất độc rải lên chính mình chơi!Chắc là xem lá rụng ,lấy cảm hứng làm thơ ! "Con nai dzàng ngơ ngác".Công pháp quốc tế là bịt miệng,bóp mồm Cha Lý ngay tại cái gọi là Toà án .Thảo nào,cố Đai tá QĐND Nguyễn Khải viết trong bài Tùy bút Chính trị:"Họ nói dối hiển nhiên, không cần che đậy... Nói dối lem lẻm, nói dối lỳ lợm, nói không biết xấu hổ, không biết run sợ..." Chính miệng người CS nói ra đấy nhé >Hết thuốc !

Anonymous says:
25/12/2009 05:02

Chat doc da cam la dien hinh cua chien tranh hoa hoc My da ap dung o VN. Do la mot toi ac, do la chien tranh huy diet vi pham cong phap quoc te. Khi Irak dung serin de huy diet nguoi Kurd thi bi My len an vo nhan dao. Serin tuy nguy hiem nhung nan nhan chet ngay va chi vao khoang vai ngan nguoi Kurd bi giet. The gioi ket an. Dung phai ket an. The con chat doc da cam DIOXIN ma My dung o VN?. Quy mo doc hai lon hon nhieu, nan nhan chet dan chet min, di tat qua bao the he. Luong tam nhan loai o dau? Sao chang thay CONG GIAO VN len tieng? Sao chang thay VATICAN voi nhung DUC THANH CHA len tieng. Hay la nhung nguoi dan VN dang chet nhu mot con sau con kien. Hay tu van LUONG TAM DI!! Chang thay hoi doan AI QUOC VN HAI NGOAI nao len tieng. That la dang xau ho! SHAME ON YOU!!! DAI A CHAU TU DO hay cho toi hanh xu quyen TU DO NGON LUAN cua toi.

Anonymous says:
27/12/2009 06:14

chất độc da cam này rất thông minh,nó biết phân biệt bên nào là csvn bên nào là vnch. nên nạn nhân chất độc da cam toàn là việt cộng và con em của họ. còn người lính vnch bị máy bay mỹ rải thuốc khai quang ngay trên đầu thì không sao cả. vậy ai sạo ai ngay chắc qúi vỵ biết rồi.

Anonymous says:
25/12/2009 08:15

Chat doc da cam tac hai chang bao nhieu nhung chinh nhung nha may thai chat doc ra moi truong chung quanh gay nhieu tai bien cho cu dan. Dang va Nha Nuoc phai chiu trach nhiem chu dung do toi cho chien tranh da qua gan 40 nam roi ...

Anonymous says:
26/12/2009 21:10

Đừng tin những gì CS nói.Chúng tôi là quân nhân VNCH đóng đồn tại các nơi hẻo lánh,rậm rạp. Thuốc khai quang mà CS gọi là chất độc da cam cũng đã được rải ngay trên đầu của chúng tôi. Chúng tôi đã từng đi hành quân dài ngày trong những vùng có rải thuốc khai quang .Chúng tôi có ai than phiền về cái gọi là tác hại của thuốc khai quang đâu.Các chứng bịnh mà phía CS quy cho chất độc da cam là hậu quả của chơi bời không hợp vệ sinh, bịnh tiêm la, bịnh dương mai,ăn uống không hợp vệ sinh, nghèo đói thiếu ăn.Người nông dân xữ dụng thuốc trừ sâu và thuốc kích thích tăng trưởng quá lều lượng. Bằng chứng là có rất nhiều công nhân và học sinh bị ngộ độc thực phẩm ....Rồi tất cả đổ tội cho cái gọi là chất độc da cam. Xin quý đàihỏi ý kiến của Tiến sĩ Mai Thanh Truyết thì rõ hơn./.

Anonymous says:
17/01/2010 02:18

Hình như những người bình luận ở đây chưa có con bị nhiễm dioxin, các người có thể nói được những câu đó bằng tiếng, bằng chữ của dân tộc Việt Nam quả là đáng xấu hổ lắm thay.

Anonymous says:
25/12/2009 03:53

Mọi việc xảy ra đều có nguyên nhân.Tại sao?lý do gì? Phía Nam Viet Nam lại xử dụng loại vũ khí độc hại đó? Ai biết xin trả lời ...Cám ơn

Anonymous says:
25/12/2009 11:26

Thoi chien tranh Viet Nam Hoa Ky co rai chat khai quang .nhung chien tranh da cham duc hon ba nuoi nam,lam gi con chat doc mau gia cam,chang qua chung muon tien,hon nua,trong nuoc moc len nhung o diem,tiem chich bach phien,uong thuoc ngua thai, khi sinh con ra thi co tat, roi may thang trong bo chinh tri no bay ra de an va Hoa ky, vi no bac duoc yeu diem cua Hoa Ky la nhan dao thanh ra no cu lam toi de no lay tien bo tui ma thoi, chu nguoi dan chang duoc gi dau,dat cua nong dan ma no con lay de ban cho nuoc ngoai, khong co cai gi ma bon chung khong dop, ke ca cuc phan nguoi.

Anonymous says:
25/12/2009 06:57

Xin hoi lai nhung nguoi bi chat doc DA CAM do la ai, va tai sao ho lai bi co phai la nhung nguoi VC nam vung hay la nhung BO DOI Bac Viet xam nhap MNVN de an cuop MNVN , nguoi My vi ho co long nhan dao hay vi ly do nao do nen MY giup do tien bac cho dich vu nay.Truoc nam 75 toi o vung que heo lanh co thay chat doc DA Cam Da Do gi dau, nguoi My rai thuoc Khai Hoan o nhung noi rung thien nuoc doc hay cho dong quan cua My ma Thoi , BO DOI hay VC co y do gi moi ben ban den nhung noi co thuoc khai hoang.Dung la mot loai diem thui lam tien khong ngai mieng .

Nhận xét

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được xem xét trước khi đưa lên trang web, phù hợp với Nguyên tắc sử dụng của RFA. Ý kiến của Bạn sẽ không xuất hiện ngay lập tức. RFA không chịu trách nhiệm về nội dung các ý kiến. Hãy vui lòng tôn trọng các quan điểm khác biệt cũng như căn cứ vào các dữ kiện của vấn đề.

Xem toàn trang