Nghiên cứu mới về vaccine HPV

Việt Hà, phóng viên RFA
2016.08.08
000_Was8881716(1).jpg Ông Douglas Lowy (trái) thuộc Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ và ông John Schiller (giữa), nhận huân chương quốc gia từ Tổng thống Obama về nghiên cứu mới trên vaccin HPV tại Nhà trắng ngày 20 tháng 11 năm 2014.
AFP photo

Vacxin phòng ung thư cổ tử cung thường được khuyến cáo dùng cho các em gái từ 9 tuổi đến 18. Phụ nữ trước 26 tuổi chưa bị phơi nhiễm với virut HPV là loại virut gây ung thư cổ tử cung cũng nằm trong nhóm người được khuyên có thể tiêm vacxin ngừa virut. Tuy nhiên một nghiên cứu mới đây của các nhà khoa học Mỹ cho biết vacxin này trên thực tế vẫn có thể bảo vệ cả những phụ nữ ngoài 26 tuổi, những người đã từng bị phơi nhiễm với virut HPV.

Tác dụng cả với phụ nữ trên 26 tuổi

Một nghiên cứu mới được công bố gần đây trên tạp chí Y khoa quốc tế The Lancet cho thấy vacxin ngừa virut HPV, loại virut gây ung thư cổ tử cung, có thể có hiệu quả ngay cả đối với những phụ nữ ngoài 26 tuổi, khác hẳn với những khuyến cáo từ trước đến nay trên toàn thế giới là vacxin chỉ cho phụ nữ từ 9 đến 26 tuổi mà thôi.

Đây là một nghiên cứu tổng hợp số liệu từ 12 quốc gia trên toàn thế giới. Bác sĩ Cosette Wheeler thuộc Trung tâm phòng chống ung thư của trường đại học New Mexico, người đứng đầu nghiên cứu cho biết:

Nghiên cứu này cho thấy vaccine có hiệu quả cho phụ nữ ngoài 26 tuổi. Tuy nhiên ở Mỹ và nhiều nước khác trên thế giới vaccine này không được cấp phép cho phụ nữ ngoài 26 tuổi. Mục đích của nghiên cứu là để tìm hiểu xem là vaccine này có hiệu quả hay không. Mức hiệu quả của vaccine thường được thấy là rất cao ở phụ nữ trẻ. Hiệu quả của vaccine là khoảng hơn 90% trong việc ngăn ngừa những viêm nhiễm dai dẳng do HPV 16 và 18. Nó cũng có hiệu quả với nghịch sản cổ tử cung mức 1 hoặc cao hơn.

Theo Viện vệ sinh Dịch tễ Trung ương của Việt Nam, có khoảng 120 loại HPV khác nhau, trong đó có từ 30 đến 40 loại liên quan đến những tổn thương đường sinh dục. Trong số này loại 16 và 18 là một trong những nguyên nhân thường gặp gây ung thư và các tổn thương tiền ung thư tử cung. Đây là loại virut gây ra từ 70 đến 80% các ca ung thư tử cung. Vacxin ngừa ung thư cổ tử cung phòng ngừa HPV loại 16 và 18 là chủ yếu. Vacxin này đang được sử dụng rộng rãi tại hơn 140 quốc gia.

Nghiên cứu này cho thấy vaccine có hiệu quả cho phụ nữ ngoài 26 tuổi. Tuy nhiên ở Mỹ và nhiều nước khác trên thế giới vaccine này không được cấp phép cho phụ nữ ngoài 26 tuổi.
- Bác sĩ Cosette Wheeler

Tại rất nhiều quốc gia, vacxin ngừa HPV được dùng để tiêm cho những em gái và trai từ 25 tuổi trở xuống khoảng 9 tuổi. Theo các bác sĩ, các em càng được tiêm sớm bao nhiêu thì thuốc càng có hiệu quả bấy nhiêu. Nguyên nhân vacxin được khuyến cáo dùng cho lứa tuổi trẻ dưới 26 là vì vacxin chỉ có tác dụng khi người được tiêm chưa nhiễm virut, vì một khi đã nhiễm virut thì tiêm cũng không có tác dụng bảo vệ.

Tuy nhiên, theo bác sĩ Wheeler, vacxin vẫn có thể có tác dụng đối với những phụ nữ đã bị phơi nhiễm với virut và khi hệ miễn dịch đã bị yếu đi:

Có một số lập luận và niềm tin rằng phụ nữ sẽ có thể có được sự tự bảo vệ trong quãng đời của mình. Nhưng nếu bạn đã bị phơi nhiễm với một loại virut thì không có nhiều bằng chứng cho thấy vaccine có thể giúp nhiều cho bạn. Nó chỉ có tác dụng cao đối với những người chưa được bảo vệ trước những viêm nhiễm do virut và chưa bị phơi nhiễm.

Tuy nhiên cũng có vài bằng chứng cho thấy là nếu bạn đã bị nhiễm một số virut từ trước và theo thời gian, hệ miễn dịch của bạn bị yếu đi và nó yếu đến một mức độ nào đó thì vaccine này có thể giúp bảo vệ bạn trong suốt quãng đời mình. Nhưng để vaccine có thể được tiêm chủng cho phần đông các phụ nữ ở nhiều độ tuổi khác nhau thì các cơ quan cấp phép phải thấy có đủ bằng chứng về tính hiệu quả của thuốc ở các độ tuổi.

Vấn đề chi phí

Ngoài ra, theo bác sĩ Wheeler, những cân nhắc liên quan đến hiệu quả chi phí của các chương trình tiêm chủng cấp quốc gia cũng là vấn đề khiến chính phủ các nước phải tính toán:

Nhiều người có tranh cãi xung quanh việc liệu có nên cấp phép tiêm vaccine cho những phụ nữ lớn tuổi hơn thay vì chỉ dành cho phụ nữ trẻ như bây giờ. Những tranh luận này chủ yếu không phải là sự hiệu quả của vaccine mà là vì nguy cơ bị ưng thư cổ tử cung ở phụ nữ giảm dần khi phụ nữ lớn tuổi hơn.

Đối với những người mới bị phơi nhiễm với virut HPV và những người đã bị phơi nhiễm với virut từ lâu và đã có sức đề kháng thì hiệu quả của vaccine không đủ cao đến mức phải khiến chính phủ phải chi nhiều tiền để tiêm vaccine cho tất cả những phụ nữ lớn tuổi. Đó là lập luận chính bây giờ chứ không phải là thuốc không có hiệu quả.

Vacxin phòng HPV được cấp phép sử dụng ở Việt Nam vào năm 2008. Từ năm 2007 đến 2008, chính phủ Việt Nam đã cho tiến hành nghiên cứu xem xét đưa loại vacxin này vào chương trình tiêm chủng mở rộng trong tương lai. Theo PHó Giáo sư Nguyễn Trần Hiển, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung Ương, từ năm 2008 đến 2010, Viện đã tiến hành tiêm vacxin cho 6,000 trẻ và dự định trong 2 năm tiếp theo sẽ tiêm 18,000 mũi ở một số huyện miền núi và nông thôn.

Đối với những người mới bị phơi nhiễm với virut HPV và đã có sức đề kháng thì hiệu quả của vaccine không đủ cao đến mức phải khiến chính phủ phải chi nhiều tiền để tiêm vaccine cho tất cả những phụ nữ lớn tuổi.
- Bác sĩ Cosette Wheeler

Tuy nhiên sau 2 năm triển khai dự án, Việt Nam vẫn chưa thể đưa vacxin phòng HPV vào chương trình tiêm chủng mở rộng. Lý do được Phó Giáo sư Nguyễn Trần Hiển đưa ra la vì những khó khăn về tài chính. Ông ước tính chi phí cho vacxin này một năm là khoảng 720 tỷ đồng. Do đó, Việt Nam cũng đã phải tính áp dụng phương án xã hội hóa trong việc tiêm phòng vacxin. Tức là người dân phải chi trả một phần. Ngoài ra phương án bảo hiểm y tế chi trả cho vacxin cũng được tính đến. Giá dịch vụ tiêm cho mỗi mũi tiêm thuốc Gardasil, vacxin phổ biến được cấp phép ở Việt Nam là 1,800,000 đồng một mũi. Mỗi người phải tiêm 3 mũi. Chi phí này có thể nói là không hề nhỏ nếu so với thu nhập trung bình của người Việt Nam.

Trong nghiên cứu mới của các nhà khoa học Mỹ, tỷ lệ tiêm vacxin ngừa HPV ngay tại Mỹ là nước phát triển cũng rất thấp. Hiện chỉ có khoảng 40% trẻ em gái và 21% trẻ em trai tại Mỹ được tiêm chủng đủ 3 mũi theo quy định. Nói về vấn đề này, bác sĩ Wheeler cho biết:

Nếu chúng ta nói phải tiêm ba liều vaccine thì đây là một thách thức đối với tất cả mọi loại vaccine. Đó là một rào cản khiến mọi người không tiêm đủ vaccine. Đã hơn 10 năm kể từ khi vaccine này xuất hiện và cả triệu liều đã được tiêm trên toàn thế giới nhưng thực tế là vẫn có người lo ngại về độ an toàn của vaccine.

Ngoài ra loại vaccine này chủ yếu nhắm vào những người ở độ tuổi trẻ và họ thường không đến bác sĩ trừ khi có bệnh hoặc như ở Mỹ, trẻ ở độ tuổi 11 hay 12 bị bắt phải đi khám sức khỏe định kỳ. Nếu bạn có trẻ sơ sinh thì bạn thường xuyên đưa con đến bác sĩ định kỳ để đảm bảo sự phát triển bình thường của trẻ nhưng đến một độ tuổi nhất định thì việc đến bác sĩ thường xuyên không còn nhiều nữa.

Ngoài ra là vaccine yêu cầu phải được tiêm nhiều liều mà cha mẹ thì thường bận để có thể đưa con đi tiêm nhiều lần như vậy. Ngoài ra ở một số nước, nếu họ còn phải trả thêm tiền để tiêm vaccine này thì đây cũng là một thách thức đối với họ. Những nước thành công trong việc tiêm vaccine phòng HPV là những nước cung cấp tiêm vaccine này miễn phí ở trường học và do đó cha mẹ các em không phải đưa các em đến bác sĩ để tiêm.

Theo bác sĩ Wheeler, có nhiều khả năng trong tương lai sẽ có những thay đổi trong số lần tiêm áp dụng đối với các em gái có độ tuổi dưới 15 mà theo đó chỉ cần 2 mũi tiêm là đủ. Tuy nhiên đối với những phụ nữ lớn tuổi hơn, số liều sẽ vẫn được duy trì là 3 mũi tiêm.

Nói về khả năng kết quả của nghiên cứu có thể làm thay đổi chính sách tiêm chủng ở các quốc gia trong tương lai đối với vacxin ngừa HPV, bác sĩ Wheeler cho rằng việc cấp phép tiêm vacxin cho phụ nữ lớn tuổi hơn 26 hiện vẫn phải phụ thuộc vào tính hiệu quả của chi phí. Vì vậy nếu thuốc chỉ có lợi cho mộ nhóm nhỏ người thay vì đa số thì chính phủ các nước sẽ không muốn chi tiền cho vacxin này. Vì vậy những phụ nữ lớn tuổi mà vẫn muốn tiêm vacxin phòng HPV sẽ phải tự bỏ tiền túi ra trả.

Xin quý vị chia sẻ các thông tin về các vấn đề y tế, sức khỏe đến trang tạp chí sức khỏe đời sống tại email vietha@rfa.org hoặc www.facebook.com/vietharfa

Nhận xét

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được xem xét trước khi đưa lên trang web, phù hợp với Nguyên tắc sử dụng của RFA. Ý kiến của Bạn sẽ không xuất hiện ngay lập tức. RFA không chịu trách nhiệm về nội dung các ý kiến. Hãy vui lòng tôn trọng các quan điểm khác biệt cũng như căn cứ vào các dữ kiện của vấn đề.