လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္အဖဲြ႔၀င္ ေရြးခ်ယ္ေရးမွာ ျပည္ထဲေရးနဲ႔ အမ်ဳိးသမီးေရးရာ ကိုယ္စားလွယ္တုိ႔ ဖယ္ရွားေပးဖို႔ ေတာင္းဆို

2019-08-04
အီးေမးလ္
မွတ္ခ်က္ေပးပါ
Share
ပံုႏွိပ္ပါ
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ျပည္လမ္းမေပၚက ျမန္မာနိုင္ငံ အမ်ိဳးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ရံုးကို ေတြ႕ရစဥ္
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ျပည္လမ္းမေပၚက ျမန္မာနိုင္ငံ အမ်ိဳးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ရံုးကို ေတြ႕ရစဥ္
ဓါတ္ပံု - ျမန္မာနိုင္ငံအမ်ိဳးသားလူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္

ျမန္မာႏုိင္ငံ အမ်ဳိးသားလူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္အဖဲြ႔၀င္ စိစစ္ေရြးခ်ယ္ေရးမွာ ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးနဲ႔ အမ်ဳိးသမီးေရးရာအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ ကိုယ္စားလွယ္တုိ႔ကို ဖယ္ရွားေပးဖို႔ အရပ္ဖက္အဖဲြ႔အစည္း ၂၄ ဖဲြ႔က ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။

အမ်ဳိးသားလူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္အဖဲြ႔၀င္ေတြရဲ႕ ရာထူးသက္တမ္းဟာ ငါးႏွစ္ျဖစ္တဲ့အတြက္ လာမယ့္ စက္တင္ဘာလဆုိရင္ လက္ရွိေကာ္မရွင္ အဖဲြ႔၀င္ေတြရဲ႕ သက္တမ္းကုန္ဆံုးေတာ့မွာျဖစ္ၿပီး အဖဲြ႔၀င္အသစ္ေတြကို ခန္႔အပ္ရေတာ့မွာပါ။

အဲဒီလိုခန္႔အပ္ႏုိင္ဖို႔အတြက္ ေကာ္မရွင္အဖဲြ႔၀င္ေလာင္း စိစစ္ေရြးခ်ယ္ေရးအဖဲြ႔ ဖဲြ႔စည္းရမယ္လို႔ လက္ရွိတည္ဆဲ အမ်ဳိးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ ဥပေဒမွာ ျပဌာန္းထားတာျဖစ္ပါတယ္။

တည္ဆဲဥပေဒအရ ေကာ္မရွင္ အဖဲြ႔၀င္ေလာင္းေတြ စိစစ္ေရြးခ်ယ္ေရးအဖဲြ႔မွာ ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီး ပါ၀င္ေနသလို တပ္မေတာ္နဲ႔ နီးစပ္တဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံ အမ်ဳိးသမီးေရးရာအဖဲြ႔ခ်ဳပ္က ကိုယ္စားလွယ္ တစ္ဦးလည္း ပါ၀င္ေနတဲ့အတြက္ ဒီဥပေဒပါျပဌာန္းခ်က္ေတြကို ျပင္ဆင္ဖို႔ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း AAPP၊ ညီမွ်ျခင္းျမန္မာ၊ လူ႔အခြင့္အေရးကာကြယ္ျမွင့္တင္သူမ်ားအဖဲြ႔ HRDP၊ ေရွ႕ေျပးအသံအဖဲြ႔၊ ထိုင္းႏုိင္ငံအေျခစိုက္ ကခ်င္အမ်ဳိးသမီးအစည္းအရံုး၊ အသံ- လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိခြင့္ လႈပ္ရွားမႈအဖဲြ႔ စတဲ့ အရပ္ဖက္အဖဲြ႔ ၂၄ ဖဲြ႔က အၾကံျပဳတိုက္တြန္းခ်က္ စာတမ္းထုတ္ျပန္ၿပီး ေတာင္းဆုိလုိက္တာပါ။

ေတာင္းဆုိခ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ လူ႔အခြင့္အေရးကာကြယ္ျမွင့္တင္သူမ်ားအဖဲြ႔ HRDP က ဦးေအာင္ေဇာ္ဦး က အခုလို ေျပာပါတယ္။

"အဓိကကေတာ့ ေရြးခ်ယ္ေရးဘုတ္အဖဲြ႔မွာ ပါတဲ့သူေတြက ေကာ္မရွင္အဖဲြ႔၀င္ေလာင္းေတြကို ေရြးခ်ယ္ၿပီး သမၼတကို တင္ေပးရတာဆုိေတာ့ သူတုိ႔ေရြးခ်ယ္လိုက္တဲ့သူေတြက လူ႔အခြင့္အေရးကို ထဲထဲ၀င္၀င္ျမင္ႏုိင္ မယ့္သူေတြ၊ နဂိုတုန္းက လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခဲ့သူေတြ မျဖစ္ေအာင္လို႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔က လိုခ်င္တာ။ ေနာက္ၿပီး စိစစ္ေရြးခ်ယ္ေရးဘုတ္အဖဲြ႔မွာလည္း မွန္မွန္ကန္ကန္ ေရြးခ်ယ္ႏုိင္မယ့္ သမာသမတ္ရွိမယ့္သူေတြကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔က ပါေစခ်င္တာ"

လက္ရွိ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ အဖဲြ႔၀င္ ၁၀ ဦးထဲမွာ အၿငိမ္းစားသံအမတ္ေတြ၊ တပ္မေတာ္က အၿငိမ္းစား အရာရွိေတြ၊ တပ္မေတာ္အစိုးရလက္ထက္က တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့တဲ့ ၀န္ထမ္းေတြ အမ်ားစုပါ၀င္ေနတဲ့အတြက္ ေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ တပ္မေတာ္ရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို ကိုင္တြယ္စစ္ေဆးရာမွာ အခက္အခဲေတြ ရွိႏုိင္တယ္လို႔ အရပ္ဘက္အဖဲြ႔ေတြက သံုးသပ္ၾကတာပါ။

ဒါေၾကာင့္ ပြင့္လင္းျမင္သာၿပီး လြတ္လပ္တဲ့ ေကာ္မရွင္ အဖဲြ႔၀င္ေတြနဲ႔သာ ဖဲြ႔စည္းဖို႔ အရပ္ဘက္အဖဲြ႔ ၂၄ ဖဲြ႔က ေတာင္းဆုိၾကပါတယ္။

ျမန္မာျပည္မွာ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ အမ်ားဆံုးရွိေနတာက နယ္ေျမမတည္ၿငိမ္တဲ့ ေဒသေတြ၊ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားေနတဲ့ေဒသေတြနဲ႔ တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈ အားနည္းတဲ့ေဒသေတြမွာျဖစ္ၿပီး လက္နက္ကိုင္ အဖဲြ႔အစည္းေတြကပဲျဖစ္ေစ၊ ေငြေၾကးအင္အား ေတာင့္တင္းသူေတြကပဲျဖစ္ေစ၊ က်ဴးလြန္တဲ့ ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြလို႔ ေျပာရမွာပါ။

ဒီေဒသေတြက လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရတဲ့ကိစၥေတြအေပၚ ေကာ္မရွင္ရဲ႕ ကုိင္တြယ္ေျဖရွင္းေပးႏုိင္မႈကို တုိင္းရင္းသား အရပ္ဖက္အဖဲြ႔ေတြက ရႈတ္ခ်ၾကၿပီး လံုေလာက္တဲ့ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္မႈ မရဘူးလို႔လည္း ေျပာၾကပါတယ္။

တအာင္းအမ်ဳိးသမီးအဖဲြ႔အစည္းTWO က ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ ေလြးခ်ီဆငါး က - တအာင္းတုိင္းရင္းသားေတြ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရတာေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေကာ္မရွင္ထံ တုိင္ၾကားမႈေတြ ရွိခဲ့ေပမယ့္ တစ္စံုတစ္ရာအေၾကာင္းျပန္ၾကားတာ မရွိခဲ့ဘူးလို႔ ေျပာပါတယ္။

"ကၽြန္မတုိ႔ အရင္တုန္းကဆုိရင္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရမႈ တစ္ခုခုျဖစ္ၿပီဆုိရင္ ဒီေကာ္မရွင္ကို အီးေမးလ္လိပ္စာနဲ႔ သိေအာင္ပို႔တာ။ တဖက္တလမ္းကေန ေျဖရွင္းေပးဖို႔ စာပို႔တာေတြ ရိွတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတုိ႔ဘက္က စာပို႔တာ တစ္ခါမွမရဘူး။ အထူးသျဖင့္ ရွမ္းျပည္ဘက္မွာ သူတုိ႔လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ၊ စစ္ေဆးေမးျမန္းတာေတြ၊ က်ဴးလြန္မႈအေပၚမွာ စံုစမ္းေပးတာတို႔ မရွိသေလာက္ပဲ။ ေကာ္မရွင္ရွိမွန္းေတာင္ တခ်ဳိ႕ျပည္သူေတြက မသိဘူး"

ဒီေကာ္မရွင္ရဲ႕ သက္တမ္းကာလအတြင္း လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြအေပၚ အားရေက်နပ္မႈ မရွိဘူးလို႔လည္း ေျပာၾကပါတယ္။

ေကာ္မရွင္အေပၚ အစိုးရနဲ႔ တပ္မေတာ္ရဲ႕ လႊမ္းမုိးမႈ မရွိဘူးလို႔ ေျပာဆုိေပမယ့္ လက္ေတြ႔မွာေတာ့ လြတ္လပ္တဲ့အဖဲြ႔အစည္းတစ္ခု မဟုတ္ဘူးလို႔ ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။

"အဓိကက ျမန္မာႏုိင္ငံ အမ်ဳိးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က အစိုးရနဲ႔ ကင္းလြတ္တဲ့ အဖဲြ႔အစည္းတစ္ခု ပိုၿပီးျဖစ္ရင္ ေကာင္းမယ္လို႔ ထင္တယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးကို ဘယ္သူကပဲ ခ်ဳိးေဖာက္ ခ်ဳိးေဖာက္ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္လို႔ ေခါင္းစဥ္တပ္ထားရင္ အားလံုးကို ေထာက္ျပႏိုင္စြမ္း ရွိရမယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္"

ဖက္ဒရယ္ဒီမုိကရက္တစ္အင္အားစု က ဦးျမေအး ေျပာသြားတာပါ။

လက္ရွိမွာ တုိက္ပဲြေတြေၾကာင့္ နယ္ေျမတည္ၿငိမ္မႈမရွိဘဲ အရပ္သားေသဆံုးမႈႏႈန္း ျမင့္တက္ေနတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာဆုိရင္ ေက်ာက္တန္းကိစၥအပါအ၀င္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံရမႈေတြမွာ ေကာ္မရွင္ဟာ တပ္မေတာ္ဘက္က ရပ္တည္ခဲ့တယ္လို႔ သံုးသပ္သူေတြ ရွိပါတယ္။

ရခိုင္အမ်ဳိးသားပါတီ ANP ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚခင္ေစာေ၀က ရခိုင္ျပည္သူေတြဟာ ေကာ္မရွင္အေပၚ ယံုၾကည္မႈ ကင္းမဲ့ေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

"ေက်ာက္တန္းျဖစ္စဥ္မွာ သူတုိ႔အစီရင္ခံစာသည္ အင္မတန္အားနည္းတယ္။ ေျမျပင္အေျခအေနနဲ႔ ကြဲလဲြေနတဲ့အတြက္ ျပည္သူေတြရဲ႕ ယံုၾကည္အားကိုးမႈက ေပ်ာက္သြားတယ္။ ေမွ်ာ္လင့္ထားၾကတယ္။ ဒီအစီရင္ခံစာမွာေတာ့ အျဖစ္မွန္တစ္ခုေပၚလာလိမ့္မယ္ဆုိၿပီး ယံုၾကည္ခဲ့ၾကတယ္၊ အားကိုးခဲ့ၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီေကာ္မရွင္အဖဲြ႔က အဲ့လိုမလုပ္ႏုိင္ခဲ့အတြက္ ျပည္သူနဲ႔ထပ္တူ ခံစားရတယ္"

အရပ္ဖက္အဖဲြ႔ ၂၄ ဖဲြ႔ရဲ႕ အၾကံျပဳတုိက္တြန္းခ်က္ေတြ၊ ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြ၊ ေ၀ဖန္မႈေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အမ်ဳိးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ အဖဲြ႔၀င္ ဦးယုလြင္ေအာင္ရဲ႕ သေဘာထားကို RFA က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရာမွာ အခုလို ေျပာပါတယ္။

"ေကာင္းတဲ့အၾကံျပဳခ်က္ေတြပါပဲ။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ကလည္း ဥပေဒျပင္ဆင္ဖို႔ လုပ္ေနတာ သူတုိ႔ တင္ျပထားတဲ့အခ်က္ေတြ အမ်ားႀကီး အက်ံဳး၀င္ပါတယ္။ သူတုိ႔တင္ျပထားတဲ့အတုိင္းပဲ ျဖစ္ဖို႔မ်ားပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ လက္ရွိ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အၾကံျပဳခ်က္ေတြဆုိရင္ တပ္မေတာ္က လိုလုိလားလား လိုက္ၿပီးေတာ့ အေရးယူတာ၊ သူတုိ႔တပ္မေတာ္သားေတြ ဗိုလ္မွဴးႀကီး၊ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီးအဆင့္၊ ဗိုလ္ႀကီးေတြကို အေရးယူတာ ေထာင္ခ်တာေတြ အကုန္လံုးလုပ္ေပးေနတာပဲေလ"

တပ္မေတာ္ဘက္က လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေကာ္မရွင္ဘက္က ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းႏိုင္မႈ အားနည္းတယ္လို႔ ေ၀ဖန္ခ်က္ေတြအေပၚ ဦးယုလြင္ေအာင္က တပ္မေတာ္ဟာ ေကာ္မရွင္ရဲ႕ အစီရင္ခံစာေတြကို အသိအမွတ္ျပဳေၾကာင္း၊ တပ္တြင္းမွာ အေရးယူေဆာင္ရြက္တာေတြ ရွိခဲ့ေၾကာင္း၊ တပ္မေတာ္ဟာ ေကာ္မရွင္နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈအားေကာင္းတဲ့ အဖဲြ႔အစည္းတစ္ခု ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း တုံ႔ျပန္ေျပာဆုိပါတယ္။

တပ္မေတာ္ သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖဲြ႔က ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ေဇာ္မင္းထြန္းက -

"ေကာ္မရွင္အေပၚ တပ္မေတာ္ရဲ႕ လႊမ္းမုိးမႈ မရွိပါဘူး။ ေကာ္မရွင္ဆိုတာ တပ္မေတာ္က ဖဲြ႔စည္းေပးလိုက္ တာလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္ အဖဲြ႔အစည္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေကာ္မရွင္ဆုိရင္ ေကာ္မရွင္ဥကၠ႒က ၀န္ႀကီးအဆင့္၊ ေကာ္မရွင္အဖဲြ႔၀င္ေတြဆုိရင္ ဒု၀န္ႀကီးအဆင့္ ေပးထားတဲ့သူေတြျဖစ္ပါတယ္။ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ရွိပါတယ္။ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေဆာင္ရြက္ေနတာလည္း ေတ႔ြပါတယ္"

လက္ရွိ ေကာ္မရွင္ ဥပေဒအရ အဖဲြ႔၀င္ေတြဟာ ငါးႏွစ္သက္တမ္းျဖစ္ေပမယ့္ ႏွစ္ႀကိမ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ႏုိင္တယ္လို႔ ပါရွိတာေၾကာင့္ လက္ရွိ အဖဲြ႔၀င္ေတြဟာ ဒုတိယသက္တမ္းကိုလည္း ထမ္းေဆာင္ခြင့္ ရွိေနပါေသးတယ္။

ဒါေပမဲ့ အရပ္ဖက္အဖဲြ႔ေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးေလ့လာသူေတြကေတာ့ ေကာ္မရွင္ကို အဖဲြ႔၀င္အသစ္ေတြနဲ႔သာ ဖဲြ႔စည္းလိုၿပီး ျမန္မာျပည္ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနကို နားလည္သူေတြ၊ လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥေတြမွာ ထဲထဲ၀င္၀င္ တက္ၾကြေဆာင္ရြက္ေနသူေတြ၊ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္ စတဲ့ အဖဲြ႔အစည္းေတြနဲ႔ ကင္းလြတ္သူေတြနဲ႔သာ ဖဲြ႔စည္းလိုၾကတယ္လို႔ ေျပာၾကပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အရပ္ဖက္အဖဲြ႔ေတြ၊ သတင္းစာဆရာေတြ၊ ပညာရွင္ေတြ စတဲ့ အလႊာေပါင္းစံုက ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ေကာ္မရွင္အဖဲြ႔၀င္အျဖစ္ ၀င္ေရာက္ေလွ်ာက္ထားႏုိင္ခြင့္ရွိဖို႔၊ အဖဲြ႔၀င္ေလာင္း စိစစ္ေရြးခ်ယ္ေရးလုပ္ငန္း ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိဖို႔ကိုလည္း ေတာင္းဆုိၾကပါတယ္။

(RFA သတင္းေထာက္ မဇင္မာဝင္း စုစည္းတင္ျပသည္)

ကြန္မင့္မ်ား (0)
Share
ဆိုက္တခုလံုးသို႔