Ký giả Hà Lan gặp Bloggers Việt Nam - Phần 2

Tường An, thông tín viên RFA
2013-07-05
Share
5-tuongan-305.jpg Cô Maartje Duin trò chuyện cùng blogger Người Buôn Gió tại Hà Lan
Photo by Tuong An

 

Cô Maartje Duin, người nữ ký giả người Hà Lan đã đến Việt Nam tìm gặp một số bloggers đã phải rời Việt Nam vì bị công an theo dõi. Tình cờ, chưa đầy nửa năm sau, cô gặp lại 1 trong những bloggers đó tại Hà Lan, quê hương của cô.

Cuộc hội ngộ hy hữu

Ký giả Maartje Duin chọn Việt Nam làm điểm đến không chỉ như một người khách du lịch đến thăm một đất nước đẹp đẽ mà còn để khám phá một thế giới truyền thông mà cô chưa hề biết đến. Lặn lội từ Hà nội đến Văn Giang rồi vào Huế để gặp luật sư Nguyễn văn Đài, bác sĩ Phạm Hồng Sơn, blogger Người Buôn Gió, Nguyễn Lân Thắng, Linh mục Phan văn Lợi. Nhưng chỉ sau 2 tuần, cô cảm thấy ngộp thở với hơn 8 công an chìm nổi theo dõi cô suốt 24 giờ trên đường từ Huế vào Hội An , cô quyết định rời Việt Nam sớm hơn dự định.

Trở về Hà Lan, những ấn tượng của chuyến đi vừa qua, những con người can đảm mà cô đã gặp được cô ghi lại qua những  bài viết “Đến thăm đồng nghiệp ở Việt Nam, Những bloggers bị săn đuổi" được Tam Hợp chuyển ngữ và đăng trên nhiều trang mạng.

Điều mà cô không thể ngờ được là chưa đầy 5 tháng sau đó, cô có dịp gặp lại  một blogger mà cô đã gặp ở Việt Nam. Lần này, không giữa hàng rào theo dõi của công an mà giữa bầu không khí tự do, yên bình của Hà Lan, quê hương cô. Cô cho biết cảm nghĩ khi gặp lại blogger Người Buôn Gió mà cô vẫn gọi bằng tên thật “ Bùi Thanh Hiếu":

«Tôi rất vui, thở phào nhẹ nhỏm. Rất hài lòng khi thấy lại Hiếu trong một xứ Tự do. Bây giờ tôi cảm thấy thoải mái hơn khi nói chuyện với anh và Hiếu cũng vậy, bây giờ thì anh ta tin tưởng tôi hơn và tôi cũng rất muốn biết về cuộc sống của anh ấy bên Đức, trải nghiệm của anh ấy ở đó. »

Với Bùi Thanh Hiếu,  cuộc hội ngộ này cũng là một một  bất ngờ đầy thú vị :

« Thật sự là cuộc gặp bất ngờ quá, đến mức độ bây giờ tôi vẫn cứ ngỡ ngàng, tôi vẫn không nghĩ rằng là mình đã gặp lại người phóng viên đấy. Được gặp lại bà ấy là một sự vui mừng, hạnh phúc, nhất là lại gặp lại trên quê hương của người phóng viên đấy. »

Blogger Người Buôn Gió nhớ lại lần gặp trước cách đây chưa đầy 5 tháng, trong một tình cờ ở Văn Giang :

« Tôi xin được gọi tên bà ấy theo cách tôi vẫn gọi : bà Mác-Đô-Lin. Tôi gặp bà Đô-Lin lần đầu tiên ở Văn –Giang, nơi xảy ra vụ cưỡng chế đất. Có lần tôi đến Văn Giang mua cây cảnh, tôi thấy bà phóng viên này ở đấy. Bà có hỏi chuyện về tôi và bạn của tôi là Nguyễn Lân Thắng. Bà biết chúng tôi là những bloggers qua lại Văn-Giang này để đưa tin, đưa ảnh về tình hình bà con Văn-Giang thì bà có gặp có phỏng vấn và chúng tôi có trao đổi với bà ấy. »

Vẫn là hai con người cũ, vẫn là những đam mê cũ của 2 người làm báo. Nhưng có gì khác nhau giữa hai lần gặp gỡ này ? Cô Maartje ghi nhận sự khác biệt lớn lao:

« Một sự khác biệt lớn, ở đây chúng tôi có thể nói chuyện thoải mái, còn ở Việt Nam , khi tôi muốn phỏng vấn ai ở hồ Hoàn Kiếm, tôi phải nhìn quanh xem có ai nghe lén không ? tôi được hỏi về điều gì ? làm sao tôi có thể thu âm cuộc phỏng vấn ? Thật là một không khí ngột ngạt, vì vậy, sau đó tôi đi Văn Giang, ở đó thì lại càng khác biệt nữa, Hiếu và Thắng nói với tôi rằng có rất nhiều công an chìm ở đây nghe lén và theo dõi chúng tôi. Có thể tôi phải hoá trang bằng cách thoa cái gì đó lên mặt để khỏi bị nhận diện. »

Lần gặp lại này, với Bùi Thanh Hiếu vẫn như một giấc mơ, sau lần gặp gỡ đầu tiên, Blogger Người Buôn Gió nghĩ rằng sẽ không còn bao giờ có dịp gặp lại người nữ ký giả nhiệt tình này:

«Khi mà chia tay với bà ấy ở Văn-Giang rồi thì tôi không bao giờ nghĩ là sẽ gặp lại người phóng viên ấy nữa. Sau này chúng tôi cũng không bao giờ nghĩ rằng có bao giờ chúng tôi gặp lại bà ấy. Tình cờ sau này chúng tôi được phía chính phủ Đức mời sang Châu Âu. Hôm nay trời lạnh, tôi gặp lại bà ấy thì tôi cảm thấy rất là bất ngờ. Người phóng viên từ Châu Âu gặp mình trên mảnh đất đặc biệt của quê hương, những người nông dân cần cù chất phác. Những cảnh cưỡng chế đất, những cái đau thương, phản ảnh đúng xã hội hiện trạng thì chúng tôi gặp bà trong cái hoàn cảnh rất đặc trưng của Việt Nam. Và hôm nay gặp lại bà trong một hoàn cảnh rất đặc trưng của Châu Âu, một đất nước tự do, một đất nước rất là phồn thịnh.

Trong lúc bà ấy ở Việt Nam thì bà ấy bị an ninh theo dõi ráo riết bà ấy phải bỏ về nước thì tôi nghĩ rằng là bà ấy có quay lại Việt Nam thì Việt Nam cũng không cấp giấy cho bà ấy visa để vào Việt Nam và bản thân tôi thì lúc ấy đang bị lệnh cấm xuất cảnh thì tôi nghĩ rằng không bao giờ gặp lại người phụ nữ rất là dũng cảm so với những phóng viên nước ngoài khác thì tôi thấy là thực sự bà phóng viên người Hà Lan thực sự rất là dũng cảm và tôi nghĩ là không bao giờ mình gặp lại người phóng viên ấy nữa. Nhưng hôm nay hội ngộ với người mà mình rất là mến phục. Tôi rất là hạnh phúc gặp lại bà ấy và nhất là lại gặp lại trên quê hương của người phụ nữ đấy. »

Và đó cũng là suy nghĩ của cô Maartje sau lần chia tay vội vã ở Văn Giang:

"Tôi không hề nghĩ rằng tôi sẽ gặp lại Hiếu ở đây. Tôi cũng không nghĩ rằng những bài viết của tôi có nhiều phản ứng đến thế . Tôi không ngờ rằng chuyến du hành của tôi lại có được một nối tiếp như thế này."

Sẽ làm gì cho Việt Nam

Cô Maartje Duin phỏng vấn một người dân Văn Giang. Photo: LanThangFB
Cô Maartje Duin phỏng vấn một người dân Văn Giang. Photo: LanThangFB
Cô Maartje Duin phỏng vấn một người dân Văn Giang. Photo: LanThangFB

Nữ ký giả Duin xem việc đến thăm các bloggers ở Việt Nam là một chuyến đi để tìm thăm các đồng nghiệp, một tư duy giản đơn của một nhà báo chưa biết thế nào là hiểm nguy của việc cầm bút ở đất nước Cộng sản. Nhưng blogger Người Buôn Gió thì so sánh người cầm bút ở Việt Nam với như những chiến sĩ, đang chiến đấu cho quyền tự do được lên tiếng. Hai hoàn cảnh và 2 tâm trạng khác nhau:

«Cuộc gặp gỡ ngày hôm nay và cuộc gặp gỡ ngày trước thì nó như những người lính đã gặp nhau ở chiến trường và sau này họ gặp nhau ở trong một cảnh hoà bình ở hậu phương. Trước kia tôi gặp bà ấy ở Văn-Giang trong một tình hình rất là căng thẳng. Tôi rất là lo sợ cho việc bà ấy đến đây và cũng rất là lo cho việc mà chúng tôi tiếp xúc với bà ấy. Bây giờ gặp lại bà ấy ở đây thì tâm trạng rất là thoải mái, vui vẻ. không có những cái lo âu, sợ sệt như ngày hôm ấy. »

Trong dịp gặp gỡ ở Hà lan này, cô Maartje Duin cho biết dự tính của cô trong tương lai cho người bạn đồng nghiệp của mình như sau :

«Tôi sẽ tổ chức một buổi nói chuyện vào tháng 9 về vấn đề Kiểm Duyệt ở Việt Nam. Với sự cộng tác của PEN-Hà Lan và Tổ chức SLADE và Bùi Thanh Hiếu sẽ là một trong những khách mời. Theo tôi, rất quan trọng để Hiếu kể cho  người Hà Lan về những nguy hiểm mà anh phải chịu cho việc viết lách của anh vì chúng tôi biết rất ít về đề tài này và tôi hy vọng là sẽ có sự thay đổi về tự do internet và Nhân quyền ở Việt Nam.

Chúng tôi sẽ mời Christine Hebbericht, một nhà văn nữ người Bỉ, bà đã viết về Việt Nam, một nhà văn sẽ nói về công việc của của Pen-Hà Lan, một tổ  chức thuộc PEN-International, đấu tranh cho quyền tự do của nhà văn và bloggers Bà Marietje Schaake, nghị viên Liên Hiệp Âu Châu của đảng D66, tháng 4 vừa qua, bà đã trình một kiến nghị về tự do internet và Nhân quyền tại Việt Nam. Bà rất dấn thân về việc chống lại kiểm duyệt internet. Bà ta đã từng can thiệp vào các vấn đề liên quan đến việc bảo vệ các bloggers Việt Nam . Bà sẽ cho chúng ta biết cách để vận động làm ra một đạo luật. Một chính trị gia sẽ phải làm gì để thúc đẩy thành lập một đạo luật.»

Con đường dẫn ký giả Maartje Duin đến với các bloggers Việt Nam bắt đầu từ một chiến dịch gửi bưu thiếp của Hội Văn Bút Quốc Tế. Là hội viên của Hội Văn Bút Hà Lan, cô nhận được từ Hội Văn Bút Quốc Tế danh sách của nhiều nhà văn, nhà báo bị cầm tù ở Bahrein, Cameroun, Việt Nam…v.v..với lời đề nghị gửi những tấm thiệp Giáng Sinh đến họ, nhưng không nên gửi thiệp có biểu tượng tôn giáo, chỉ một lời thăm hỏi là đủ. Cô đã gửi những bưu thiếp có hình cối xây gió phủ đầy tuyết trắng và tự hỏi câu hỏi : liệu những dòng chữ này có đến tay họ không ? có thay đổi được gì không ? Và cô đã sung sướng làm sao khi một nhà văn bị tù đã cho cô biết rằng «nhờ vậy mà chúng tôi biết mình không bị chìm vào quên lãng.»

Nhận xét

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được xem xét trước khi đưa lên trang web, phù hợp với Nguyên tắc sử dụng của RFA. Ý kiến của Bạn sẽ không xuất hiện ngay lập tức. RFA không chịu trách nhiệm về nội dung các ý kiến. Hãy vui lòng tôn trọng các quan điểm khác biệt cũng như căn cứ vào các dữ kiện của vấn đề.

Xem toàn trang