Liệu có tiến bộ về nhân quyền khi Chủ tịch nước ân xá hàng chục án tử hình?

RFA
2024.02.09
Liệu có tiến bộ về nhân quyền khi Chủ tịch nước ân xá hàng chục án tử hình? Công an dẫn giải một tử tù đến phòng thi hành án
Báo Công an TPHCM

Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng gần đây đồng ý ân giảm nhiều án tử hình xuống thành chung thân, tuy nhiên một số nhà hoạt động cho rằng đó vẫn chưa phải là bước tiến về nhân quyền Việt Nam.

Ngày 27/12/2023, ông Thưởng ký quyết định ân xá cho 18 tử tù. Hơn một tháng sau đó, ngày 6/2, năm bị án có đơn xin ân giảm gửi Chủ tịch nước được giảm xuống án chung thân, tuy nhiên, danh tính của những người này không được công bố.

Từ California (Hoa Kỳ), tiến sỹ Nguyễn Bá Tùng, Trưởng ban Điều hành của Mạng lưới Nhân quyền Việt Nam phát biểu với Đài Á Châu Tự Do (RFA) cho rằng, những hành động này chỉ để "làm đẹp hình nh ca Vit Nam trên trường thế gii." Ông nói qua điện thoại hôm 9/2:

"H vn xthình như mt phương cách để dn mt, đng thi đến cui năm hoc trong nhng dp l h cho Ch tch nhà nước cho ân xá để to ra bmt nhân đạo trước thế gii. Các t chc nhân quyn thế gii sthy rõ điu đó.”

Việt Nam là một trong số những quốc gia áp dụng nhiều án tử hình nhất thế giới. Tuy đã bỏ bớt một số tội danh có thể đưa đến án tử hình, Bộ luật Hình sự Việt Nam hiện hành vẫn duy trì án tử hình cho 18 tội danh, trong đó nhiều nhất là những tội liên quan đến ma túy.

Theo báo cáo mới nhất của tổ chức Ân xá Quốc tế, Việt Nam đứng thứ tám trên bảng xếp hạng các nước tuyên án tử hình nhiều nhất trong năm 2022 với ít nhất 102 người bị kết án. Năm 2021, nước này đứng thứ bảy với 119 người.

Chỉ vài tuần trước khi ông Thưởng ký lệnh ân xá cho năm người, ngày 22/1, một toà án ở tỉnh Nghệ An đã kết án tử hình chín người trong một đường dây mua bán ma tuý.

Theo tiến sỹ Nguyễn Bá Tùng, việc áp dụng tử hình cho tội danh buôn bán ma tuý là rất hà khắc và chỉ có ba nước Singapore, Malaysia và Việt Nam làm như vậy.

Ông Nguyễn Văn Đài, người từng nhiều năm hành nghề luật sư ở Hà Nội, cho rằng vì kết tội nhiều người với mức án tử hình nên để tránh bị quốc tế chỉ trích, Nhà nước Việt Nam ân xá cho một số trường hợp. Ông nói với RFA:

Hàng năm Vit Nam kết án hàng trăm án thình đối vi các ti phm như là buôn bán ma túy hay là giết người và nếu thc thi hết các án đã được tuyên thì con ssrt ln và chế độ sbcng đồng quc tế chtrích mnh m.

Cho nên hla chn nhng người có hành vi phm ti nhhơn mt chút nhưng mà cũng đã bkết án hình hsgim đi. Ngoài ra, trong chế độ cng sn Vit Nam có hin tượng chy án thình, nn tham nhũng hi ltrong ngành thi hành án cũng xy ra.”

Theo ông Đài, việc Chủ tịch nước ân xá không phải là một hành động tiến bộ hay một sự cải thiện nhận thức về án tử hình.

Stiến bphi to ra sbình đẳng trong vic đặc xá hay gim án cho tt cnhng tù nhân chính tr, cũng như thường phm thì lúc đó chúng ta mi coi đó là mt tiến b.

Tuy nhiên, trong Lut Thi hành án hình sca Vit Nam, không áp dng đặc xá hay đại xá cho nhng người mà hgi là vi phm an ninh quc gia. Điu này đã to ra sbt bình đẳng ri, và do vy tôi không coi hành động ân xá là tiến b.”

Trong năm 2022, Việt Nam đã ân giảm án tử hình cho tổng cộng 31 người bao gồm bốn người nước ngoài.

Tuy nhiên, năm 2023, Việt Nam vẫn thi hành án tử hình với tử tù Lê Văn Mạnh, người đã kêu oan suốt 18 năm, bất chấp những phản đối của giới luật sư và lời kêu gọi không thi hành từ nhiều tổ chức quốc tế và chính phủ nhiều quốc gia.

Hiện vẫn còn hai tử tù khác đang kêu oan nhiều năm chưa được ân giảm là Nguyễn Văn Chưởng và Hồ Duy Hải. Tuy nhiên, họ không có cơ hội được Chủ tịch nước xem xét ân xá.

Ông Nguyễn Trường Chinh, bố của tử tù Nguyễn Văn Chưởng, cho RFA biết cũng như trong nhiều dịp ân xá gần đây, hai người này không có tên trong danh sách những người được ân xá dịp tết Nguyên đán Giáp Thìn. Ông nói:

Nguyn Văn Chưởng và HDuy Hi đều không xin ân gim án vì hcó phm ti đâu mà xin!”

Theo luật pháp Việt Nam hiện hành, để có cơ hội được Chủ tịch nước ân xá, trong thời hạn bảy ngày kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật, người bị kết án phải gửi đơn xin ân giảm lên người đứng đầu Nhà nước.

Ông Đài cho rằng nếu chế độ độc đảng và bản thân ông Chủ tịch nước tự nhận rằng có tiến bộ về nhân quyền, hãy hành động bằng cách trả tự do cho các tù nhân lương tâm và tù nhân chính trị trong năm 2024 để họ đoàn tụ với gia đình.

Theo tổ chức Theo dõi Nhân quyền (HRW), Việt Nam hiện đang giam giữ hơn 150 tù nhân chính trị. Chính quyền luôn phủ nhận việc giam giữ tù nhân lương tâm, nói rằng họ chỉ bỏ tù những người vi phạm pháp luật.

Nhận xét

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được xem xét trước khi đưa lên trang web, phù hợp với Nguyên tắc sử dụng của RFA. Ý kiến của Bạn sẽ không xuất hiện ngay lập tức. RFA không chịu trách nhiệm về nội dung các ý kiến. Hãy vui lòng tôn trọng các quan điểm khác biệt cũng như căn cứ vào các dữ kiện của vấn đề.

Nhận xét

Duy Hữu, USA
09/02/2024 11:43

Không, không, không... đếch có tiến bộ về nhân quyền... khi Chủ tích nhà nước Việt Cộng, của các đám đảng viên Việt Công, do các đám đảng viên Việt Cộng, vì các đám đảng viên Việt Cộng... an xa hang chuc an tu hinh... theo luat rung, rung luat Viet Cong.


Chỉ vì, chỉ vì... các đám đảng viên Việt Cộng, cờ đỏ, búa liềm, độc đảng, độc tài... độc quyền làm luật rừng Việt Cộng, độc quyền thi hành luật rừng Việt Cộng, độc quyền xử luật rừng, tuyên án oan, án bỏ túi, án tử hình, theo luật rừng, dùng rừng luật, chơi luật rừng, của các đám đảng viên Việt Công, do các đám đảng viên Việt Cộng, vì các đám đảng viên Việt Cộng.

Luật rừng, rừng luật Việt Cộng... bất công, bất chính, bất lương, bất nhân, bất tài, bất lực... luật phản động, phản cách mạng, phản nhân dân... phản nhân quyền, phản dân quyền, phản quyền dân... luật phản Dân chủ... phản bội quyền Tự do... làm chủ
Luật pháp Việt Nam, Lập pháp Việt Nam, Hành pháp Việt Nam, Tư pháp Việt Nam... của nhân dân Việt Nam, do nhân dân
Việt Nam, vì nhân dân Việt Nam, vì các quyền và quyền lợi chính đáng, chính danh, chính nghĩa, chính đạo của nhân dân,
dân tộc Việt Nam, của một tổ quốc Việt Nam... Độc lập + Tự do + Hạnh Phúc + Dân chủ + Dân quyền + Nhân quyền.