လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ထဲ ႏုိင္က်ဥ္းေတြပါ၀င္မႈ နည္းတဲ့အေပၚ ေ၀ဖန္

2019-04-19
အီးေမးလ္
မွတ္ခ်က္ေပးပါ
Share
ပံုႏွိပ္ပါ
သမၼတရဲ႕ လြတ္ၿငိမ္းသက္သာခြင့္နဲ႔ အင္းစိန္ေထာင္ကေန လြတ္လာသူတစ္ဦးကို ၂၀၁၉ ဧၿပီ ၁၇ ရက္ေန႔က ေတြ႕ရစဥ္
သမၼတရဲ႕ လြတ္ၿငိမ္းသက္သာခြင့္နဲ႔ အင္းစိန္ေထာင္ကေန လြတ္လာသူတစ္ဦးကို ၂၀၁၉ ဧၿပီ ၁၇ ရက္ေန႔က ေတြ႕ရစဥ္
Photo: Wai Mar Tun/RFA

ျမန္မာႏွစ္ဆန္းတစ္ရက္ေန႔ မေန႔က ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတရဲ့ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္နဲ႔ လြတ္ေျမာက္လာသူေတြထဲမွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၂ ဦးသာ ပါဝင္ခဲ့တဲ့အေပၚ လူ႔အခြင့္အေရးေဆာင္ရြက္ေနတဲ့အဖြဲ႔ေတြ၊ ေရွ႕ေနေတြနဲ႔ ႏိုင္က်ဥ္းအဖြဲ႔ေတြက ေဝဖန္ၾကပါတယ္။

RFA သတင္းေထာက္ မေဝမာထြန္း က စုစည္းတင္ျပထားပါတယ္။


■ သမၼတရဲ့ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ကို ႀကိဳဆိုၾကေပမယ့္ လြတ္ၿငိမ္းခြင့္မွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြကို ပါတယ္ဆိုရံုသာ ထည့္သြင္းလႊတ္ေပးတာဟာ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးလမ္းေၾကာင္းကို သြားေနတယ္ဆုိတဲ့ အစိုးရရဲ့ ေျပာဆိုခ်က္ေတြနဲ႔ မညီဘူးလို႔ လူ႔အခြင့္အေရး ေဆာင္ရြက္ၾကသူေတြက ေျပာပါတယ္။

အစိုးရကိုယ္တိုင္က ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားရွိတယ္ဆိုတာကို လက္မခံတာေၾကာင့္ အခုလိုျဖစ္တာလို႔ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း AAPP ရဲ့ တြဲဖက္အတြင္းေရးမွဴး ဦးဘိုၾကည္ က ေျပာပါတယ္။

“အစိုးရရဲ့ ႏိုင္ငံေရးစိတ္ဆႏၵအေပၚ မူတည္တယ္လို႔ က်ေနာ္ေတာ့ ထင္ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ အစိုးရကိုယ္တိုင္က ဒီေန႔ထိ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားရွိေနတယ္ဆိုတာကို အသိမွတ္မျပဳေသးဘူး။ ဒါကိုက ပကတိကို ပကတိအတိုင္း အရွိကိုအရွိတိုင္း လက္မခံေသးတာလို႔ ထင္ပါတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳးမဟုတ္ဘဲ ျပႆနာကို ျငင္းဆန္ေနရံုနဲ႔ ျပႆနာေတြက ပိုၿပီးႀကီးလာဖို႔ပဲရွိပါတယ္။ ေျဖရွင္းႏိုင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။”

ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း AAPP ရဲ့ စာရင္းေတြအရ မေန႔က လြတ္ေျမာက္လာသူေတြထဲမွာ ႏိုင္က်ဥ္းဆိုလို႔ ျမင္းၿခံအက်ဥ္းေထာင္က ဦးေဇာ္လ နဲ႔ မႏၱေလးေထာင္က ဦးမရမ္ဂမ္ တို႔ ႏွစ္ဦးပဲ ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။

ဦးေဇာ္လ ဟာ မံုးကိုးကာကြယ္ေရးတပ္ဖြဲ႔ရဲ့ ဒုဥကၠ႒ျဖစ္ၿပီး ဦးမရမ္ဂမ္ က အတြင္းေရးမွဴးျဖစ္ပါတယ္။

မံုးကိုးကာကြယ္ေရးတပ္ဖြဲ႔က ဥကၠ႒၊ ဒုဥကၠ႒နဲ႔ အတြင္းေရးမွဴးတို႔ကို ႏိုင္ငံေတာ္ပုန္ကန္မႈ၊ လက္နက္မႈ၊ မူးယစ္ေဆးဝါးမႈေတြနဲ႔ ေသဒဏ္အျပင္ ေထာင္ဒဏ္ ႏွစ္ ၆၀ ေက်ာ္ ခ်ထားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

ဥကၠ႒ ျဖစ္သူက အက်ဥ္းေထာင္အတြင္း ေသဆံုးခဲ့ၿပီး ဒုဥကၠ႒နဲ႔ အတြင္းေရးမွဴးတို႔ ႏွစ္ဦးဟာ ၁၉ ႏွစ္ၾကာ အက်ဥ္းက်ခံရၿပီးေနာက္ မေန႔က ျပန္လြတ္ေျမာက္လာပါတယ္။

လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ေနသူတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဦးေအာင္မ်ိဳးမင္း က သမၼတရဲ့ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္မွာ မတရားဖမ္းဆီးခံရသူေတြ မပါဝင္ခဲ့ဘူးလို႔ ေျပာပါတယ္။

“ကိုဝလံုးတို႔ေတြ၊ ေနာက္ကခ်င္က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေတာင္းဆိုေနတဲ့သူေတြ၊ ကေလးစစ္သားေဟာင္း ကိုေအာင္ကိုေထြး တို႔ဆိုတာက အမွန္က အေစာထဲက သူတို႔ မဖမ္းသင့္ဘူးဗ်။ အေျခခံလြတ္လပ္ခြင့္ျဖစ္တဲ့ လြတ္လပ္စြာေျပာဆိုခြင့္ေတြ၊ လြတ္လပ္စြာသတင္းရရွိခြင့္အတြက္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့သူေတြျဖစ္တယ္။ ေအာင္ကိုေထြး ဆိုရင္လည္း ကေလးစစ္သားအျဖစ္ေစခိုင္းခံရၿပီးေနာက္ ဒါကိုထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခဲ့လို ထပ္ၿပီး အေရးယူခံရတာျဖစ္တယ္။လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္မွာ က်န္တဲ့အမႈေတြၾကည့္မယ္ဆိုရင္ တပ္နဲ႔ပတ္သက္တယ္၊ လံုျခံဳေရးနဲ႔ ပတ္သက္တယ္ဆိုတဲ့အေပၚမွာ က်ဴးလြန္တယ္လို႔ သတ္မွတ္ခံရသူေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား က်န္ခဲ့တယ္။ လႊတ္သင့္တဲ့သူေတြ မလြတ္တဲ့အခါ က်ေနာ္တို႔ ႀကိဳဆိုခ်င္တဲ့သူေတြေတာင္ အျပည့္အဝႀကိဳဆိုလို႔ မရတဲ့အေျခအေနေတြ ျဖစ္ရပါတယ္။”


၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ႏွစ္ဆန္းတစ္ရက္ေန႔မွာ အက်ဥ္းသားဦးေရ ၈၀၀၀ ေက်ာ္ လႊတ္ေပးခဲ့ရာမွာ AAPP စာရင္းဝင္ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၃၀ ေက်ာ္ ျပန္လြတ္ေျမာက္လာခဲ့ၿပီး ဒီႏွစ္မွာေတာ့ အက်ဥ္းသားဦးေရ ၉၀၀၀ ေက်ာ္ကို လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္နဲ႔ ျပန္လႊတ္ေပးခဲ့ရာမွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၂ ဦးသာ ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။

မေန႔က လြတ္ေျမာက္လာသူေတြရဲ့ အေျခအေနကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ကို သမၼတအေနနဲ႔ ျပည္ထဲေရးအပါအဝင္ အက်ဥ္းဦးစီးက တာဝန္ရွိသူေတြနဲ႔ ညိွႏႈိင္းၿပီး ေဆာင္ရြက္ခဲ့တာျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္လည္းျဖစ္တ့ဲ တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန ဦးေအာင္သိန္း က ေျပာပါတယ္။

“လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ေပးတယ္ဆိုတာလည္း ရွင္းရွင္းေျပာရရင္ ဘုတ္တရပ္ထိုင္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္တယ္လို႔ က်ေနာ္အဲ့လိုျမင္တယ္။ ျပည္ထဲေရးလည္း ပါေကာင္းပါႏိုင္တယ္။ အက်ဥ္းဦးစီးဌာနက ညႊန္ခ်ဳပ္ေတြလည္း ပါေကာင္းပါႏိုင္တယ္။ သတ္မွတ္တဲ့ပုဒ္မအေရအတြက္ သတ္မွတ္တဲ့ က်န္းမာေရး အေျခအေန ဒါမ်ိဳးေတြကို ေရြးထုတ္ၿပီးလုပ္တဲ့အခါမွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ဆိုတဲ့ပုဂၢိဳလ္ေတြကေတာ့ ခြ်င္းျခက္အေနနဲ႔မ်ားက်န္ခဲ့သလား။ စိတ္ေတာ့မေကာင္းဘူး။ လႊတ္သင့္တဲ့အထဲမွာ ပါသင့္တယ္လို႔ က်ေနာ္ျမင္ပါတယ္”

သမၼတဦးဝင္းျမင့္ရဲ့ မေန႔ကေၾကညာခ်က္အရ အက်ဥ္းသားေတြထဲက လႊတ္သင့္၊ လႊတ္ထိုက္သူေတြကို စနစ္တက်စိစစ္ေနၿပီး လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ဆက္ၿပီးေပးဖို႔ ရွိတယ္လို႔ ဆိုတာေၾကာင့္ ႏိုင္က်ဥ္းေတြကို ထပ္လႊတ္ေပးမလားဆိုတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။

“လႊတ္သင့္တဲ့သူေတြ၊ ႏွစ္ရွည္လမ်ားေထာင္သြင္းအက်ဥ္းက်ခံခဲ့ရသူေတြ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြအားလံုးကို လြတ္ေစခ်င္တာေပါ့။ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားတခ်ိဳ႕ေတာ့ ဆက္လက္က်န္ရွိေနေသးတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔သိရပါ တယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္းပဲ သမၼတဦးဝင္းျမင့္ရဲ့ ထုတ္ျပန္ေၾကညာခ်က္မွာ ပါတဲ့အတိုင္း အေသးစိတ္စံုစမ္းစစ္ေဆး မႈေတြျပဳလုပ္ၿပီးေတာ့ လႊတ္ေပးမယ္ဆိုေတာ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ ဆက္ၿပီးလြတ္လာႏိုင္တယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔က ျမင္ပါတယ္။”


ဒါကေတာ့ အာရွလူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ရဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ တာဝန္ခံ ဦးမင္းလြင္ဦး ေျပာသြားတာပါ။

ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္းမ်ားအဖြဲ႔က ဦးထြန္းၾကည္ က လႊတ္ေတာ္တြင္းက ႏိုင္ငံက်ဥ္းသားေဟာင္း ေတြအေနနဲ႔ ႏိုင္က်ဥ္းေတြလႊတ္ေပးဖို႔ တိုက္တြန္းေဆာင္ရြက္သင့္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

“သမၼတႀကီးရဲ့ ေၾကညာခ်က္ထဲမွာေတာ့ ျပည္သူလူထုႏွလံုးစိတ္ဝမ္းေအးခ်မ္းေစမယ္လို႔ လူသားခ်င္း စာနာေထာက္ထားမႈေတြ ပါေသာ္ျငားလည္း လႊတ္ေတာ္အတြင္းမွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္း ၁၀၀ ေက်ာ္ရွိတယ္။ ထိုနည္းတူစြာပဲ အစိုးရအဖြဲ႔ေတြ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္မွာေကာ ျပည္နယ္ တိုင္းအဆင့္ မွာေကာရွိေနတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမယ့္ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားလြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ကို သူတို႔ႏႈတ္ဆိတ္ေနတာျဖစ္တဲ့အတြက္ အားမလိုအားမရျဖစ္တယ္။”


AAPP ရဲ့ စာရင္းေတြအရ လက္က်န္ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၄၄ ဦး၊ ေထာင္တြင္းအမႈရင္ဆိုင္ေနရသူ- ၉၀ ဦးနဲ႔ အာမခံနဲ႔ အမႈရင္ဆိုင္ေနရသူ ၂၂၈ ဦးရွိေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္ရွင္။

ကြန္မင့္မ်ား (0)
Share
ဆိုက္တခုလံုးသို႔