“Tài xế Grab, đồng loạt tắt app để đòi công bằng vào 12-13 tháng 9”. Một tài khoản tên Tuấn Bike Grab đã thông báo như vậy trong một diễn đàn cho các tài xế chạy xe ôm công nghệ vào ngày 7/9/2026.
Tuy không xác định chính xác ai là người bắt đầu, nhưng các bài đăng kêu gọi tắt app đều có thông điệp tương tự, rồi được lan rộng đến các diễn đàn khác.
Vì sao lại chọn ngày 12-13/9 để tắt app? Theo tìm hiểu của phóng viên RFA sau cuộc nói chuyện với một số tài xế, đây là ngày Thứ 7 và Chủ Nhật, hai ngày cuối tuần, lúc có nhiều người đi chơi và sử dụng dịch vụ.
Giá cước thấp, chiết khấu và rủi ro quá cao
Đây được coi là một nỗ lực của các tài xế xe ôm công nghệ nhằm cải thiện thu nhập. Họ cho rằng giá cước bây giờ quá thấp và mức chiết khấu của Grab lại quá cao.
Để tìm hiểu, phóng viên RFA đã ghi nhận mức của Grab cho quãng đường 4km vào ngày 11/9/2026.
Số tiền khách hàng phải trả:
- Grab Bike (xe 2 bánh): 27,000đ, tương đương 6,750đ/km.
- Grab Car (xe 4 bánh): 55,000đ, tương đương 13,750đ/km.
Tài xế phải trả các loại phí sau:
- Phí sử dụng ứng dụng: từ 20% đến 30% giá trị cuốc xe tùy vào loại xe.
- Phí nền tảng: từ 3,000đ cho đến 19,000đ tùy vào loại xe.
- Thuế giá trị gia tăng: 8% theo chính sách nhà nước.
- Thuế thu nhập cá nhân: 1.5% tính trên doanh thu.
Cộng tất cả thuế phí, tài xế sẽ bị trừ khoảng 28% đến 45% doanh thu của mỗi cuốc xe, tùy vào thời điểm và loại xe.
Một tài xế đã chia sẻ màn hình của một cuốc xe 6.74km nhưng chỉ được nhận 11,938đ, tương đương 1,771đ/km.
Theo tìm hiểu của phóng viên RFA, tài xế này đã bật Bike Tiết Kiệm, đây là một tính năng của Grab với giá cước thấp hơn bình thường.
“Đây là mức giá đúng. Hôm qua mình chạy 5km nhưng chỉ được 10,000đ”, một tài xế chạy Grab trả lời phóng viên RFA.
Theo bảng giá công khai của Grab, giá cước cho Grab Bike là như sau cho khu vực TPHCM:
- 2km đầu tiên: 13,225đ.
- Mỗi km tiếp theo: 4,222đ.
- Giá cước tính theo thời gian di chuyển sau 2km đầu tiên: 344đ.
Ngoài phí nền tảng, tài xế phải tự trả tất cả những chi phí khác. Bao gồm tiền xe, tiền xăng, giá trị hao mòn và bảo hiểm.
“Chạy cái này thì mình phải tự lo hết, chứ Grab không lo. Họ chỉ kết nối”, một tài xế lái Grab Car chia sẻ với phóng viên RFA trong một chuyến đi ở Sài Gòn. Anh cũng cho biết bản thân tự mua bảo hiểm y tế, và không tham gia bảo hiểm xã hội.
Nói thêm về tổng thu nhập, tài xế này chia sẻ mỗi tháng kiếm hơn 25 triệu đồng. Nhưng phải “chạy từ sáng tới tối, mỗi tuần nghỉ một ngày”.
Còn đối với một tài xế xe 2 bánh, nếu chạy 6 ngày một tuần, mỗi tháng có thể kiếm 15-20 triệu. Điều kiện là “mình phải rành đường, chạy đúng giờ và được thưởng”, theo lời chia sẻ của một bạn chạy Grab Bike ở Sài Gòn.
Mô hình của Grab liệu có vấn đề?
Grab không phải là một công ty taxi hay vận tải, mà là một nền tảng công nghệ kết nối tài xế và khách hàng.
Chính mô hình này được coi là một vấn đề.
Các tài xế Grab không được coi là nhân viên, mà là đối tác. Gần như bất cứ ai cũng có thể tham gia. Vốn hoạt động theo nguyên tắc kết nối những ai có xe và rảnh rỗi với khách hàng, nhưng Grab đã lại trở thành công việc chính của nhiều người.
Theo Viện Nghiên cứu Ứng dụng Kinh tế, chỉ riêng Sài Gòn đang có khoảng 400,000 tài xế xe ôm công nghệ. Cho nên khi có sự cố như bất đồng và lương thưởng hay tai nạn giao thông, các tài xế không được hưởng những quyền lợi như một nhân viên, bởi vì họ chỉ là đối tác.
Chính điều này giải thích vì sao một số tài xế đã kêu gọi tắt app, coi nó như một sự đình công phi chính thức, để mong Grab cải thiện chính sách và tăng thu nhập cho bản thân.
Khi tắt app, các tài xế phải đối mặt với việc mất thu nhập và bị Grab kỷ luật.
“Mình mong Grab điều chỉnh lại giá cước. Chứ mức hiện tại quá thiệt thòi cho các tài xế”, một tài xế Grab chia sẻ. Ngoài ra, họ mong có vài sự cải thiện về quyền từ chối cuốc xe mà không bị phạt điểm hay giảm đề xuất.
Các tài xế chia sẻ rằng họ không dám từ chối cuốc xe có giá quá thấp vì sợ bị Grab trừng phạt, bằng cách giảm số cuốc và khóa tài khoản tạm thời.
Khách hàng nghĩ gì?
“Ủng hộ các tài xế Grab”, một người dùng bình luận trên Facebook.
Phóng viên RFA nói chuyện với một số khách hàng sử dụng Grab thường xuyên, và tổng hợp một số góc nhìn:
- “Ngày 12-13 tháng 9, mình sẽ thuê anh tài xế kia chở mình đi vòng vòng Phú Quốc chứ không thông qua Grab. Mình coi đây là cách để ủng hộ bác tài”. Một bạn đang du lịch ở Phú Quốc chia sẻ.
- “Mỗi lần muốn đi đâu, mình mở 3 app: Grab, Xanh và Be. Bên nào rẻ nhất thì mình đi chứ không nghĩ về thu nhập của tài xế”. Một bạn trẻ cho biết.
- “Thời sinh viên mình có chạy Grab. Chỉ nên chạy chơi để kiếm thêm thu nhập thôi, chứ đừng coi đây là công việc chính. Mình bệnh hay bị tai nạn gì thì Grab không quan tâm”. Một người từng chạy Grab chia sẻ.
Quan các bình luận trên mạng xã hội, phần lớn độc giả tỏ ra đồng tình với các tài xế.
Một tài khoản Threads thậm chí tuyên bố “tẩy chay Grab ăn trên xương máu người lao động”.
Tẩy chay Grab có khả thi, ai sẽ hưởng lợi?
Theo Mordor Intelligence, thị phần xe ôm công nghệ ở Việt Nam tính đến năm 2026 là như sau:
- Green SM: 51%.
- Grab: 42%.
- Be: 5%.
Khi được hỏi nếu Grab không nhường bộ thì sao, một tài xế đã phản hồi: “Mình sẽ qua Xanh SM hoặc chạy xe đường dài. Còn nếu không tốt hơn, mình sẽ kiếm nghề khác làm”.
Một tài xế ở Phú Quốc cho biết thêm: “Mình chạy Grab như lấy công làm lời. Khi biết là khách du lịch, mình sẽ gửi thẻ để giới thiệu họ về các gói tham quan. Ví dụ chở họ đi toàn đảo và không cần thông qua Grab. Ngoài ra, mình còn nhận chạy với khách quen bên ngoài như các khách sạn”.
Việt Nam không phải là nước duy nhất Grab gặp phải vấn đề với giới tài xế.
Ở Indonesia, chính phủ đã ép Grab phải giảm chiết khấu xuống 8%, nhưng kết quả vẫn cần thời gian để đánh giá.
Ở Úc, Ủy ban Công bằng Việc làm (Fair Work Commission) đã thiết lập một khuôn khổ cho các tài xế tự do. Các nền tảng như Uber phải trả cho đối tác ít nhất 22.05 USD mỗi giờ, bao gồm bảo hiểm tai nạn lao động.
Còn ở Việt Nam, lời kêu gọi tắt app là một nỗ lực nhằm cải thiện điều kiện làm việc trong mô hình lao động tự do.
“Mình chỉ cần Grab cải thiện giá cước”, một tài xế Grab sẽ tham gia tắt app vào ngày 12-13 tháng 9 chia sẻ, “vì cả tài xế và Grab cần nhau. Tài xế có lợi thì họ cũng sẽ có lợi”.